Thúc đẩy đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học và công nghệ, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới

Dự và chủ trì Hội thảo có đồng chí Ngô Đông Hải, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương, lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương và thành phố Quảng Ninh cùng gần 200 đại biểu là các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý, đại diện các trường đại học, viện nghiên cứu, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh, thành phố và các doanh nghiệp.

Phát biểu khai mạc hội thảo, Giáo sư, Viện sĩ Châu Văn Minh, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam nhấn mạnh, thông qua hội thảo làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn của mô hình liên kết Nhà nước-nhà trường, viện nghiên cứu-doanh nghiệp; chỉ ra những điểm nghẽn cần tháo gỡ hiện nay về thể chế, cơ chế tài chính, sở hữu trí tuệ, đặt hàng nghiên cứu, chia sẻ lợi ích và phân bổ rủi ro. Đồng thời đề xuất các mô hình và giải pháp có khả năng triển khai trong thực tiễn.

Về phía Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam sẵn sàng phối hợp các cơ quan Trung ương, thành phố Quảng Ninh, các viện, trường, doanh nghiệp và các hội thành viên để tiếp tục kết nối chuyên gia, tư vấn chính sách, phổ biến và chuyển giao tri thức, góp phần đưa khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trở thành động lực thực chất của phát triển.

Hội thảo được tổ chức trong bối cảnh toàn Đảng, toàn dân, toàn quân đang đẩy mạnh triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng với yêu cầu phát triển nhanh và bền vững, nâng cao năng lực tự chủ, sức chống chịu và khả năng cạnh tranh của nền kinh tế. Đặc biệt, Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác định phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là đột phá quan trọng hàng đầu, là động lực chính để phát triển lực lượng sản xuất hiện đại, đổi mới phương thức quản trị quốc gia và tạo động lực tăng trưởng mới.

Từ góc độ đó, liên kết giữa Nhà nước-nhà trường, viện nghiên cứu-doanh nghiệp cần trở thành cơ chế vận hành thường xuyên của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Trong đó, Nhà nước kiến tạo thể chế, tạo môi trường thuận lợi; nhà trường, viện nghiên cứu cung cấp tri thức, công nghệ và nguồn nhân lực; doanh nghiệp giữ vai trò chủ động trong đặt hàng, ứng dụng và thương mại hóa kết quả nghiên cứu.

Phát biểu chào mừng hội thảo, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Quảng Ninh Nguyễn Văn Công bày tỏ mong muốn được trao đổi, tiếp nhận những kinh nghiệm, mô hình liên kết hiệu quả; các giải pháp đặt hàng nhiệm vụ khoa học, công nghệ từ nhu cầu thực tiễn, thúc đẩy chuyển giao, thương mại hóa kết quả nghiên cứu và huy động nguồn lực xã hội cho khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo. Qua đó tăng cường hợp tác nghiên cứu, ứng dụng và chuyển giao công nghệ trong các lĩnh vực có tiềm năng, lợi thế, nhất là công nghiệp công nghệ cao, kinh tế biển, du lịch, dịch vụ, logistics, kinh tế cửa khẩu; chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, quản lý tài nguyên, bảo vệ môi trường và quản trị đô thị thông minh; đồng thời đẩy mạnh hợp tác đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Các tham luận tại hội thảo tập trung làm rõ nhiều vấn đề thực tiễn trong liên kết ba nhà, từ cơ chế đặt hàng, phát triển nguồn nhân lực đến chuyển giao và thương mại hóa kết quả nghiên cứu. Để các mối liên kết này thực sự phát huy hiệu quả, cần làm rõ hơn vai trò lãnh đạo của Đảng, vai trò kiến tạo của Nhà nước và những điều kiện để khơi dậy, phát huy sức sáng tạo của đội ngũ trí thức, doanh nhân. Đồng thời cần nhận diện điểm nghẽn từ góc nhìn doanh nghiệp và kiến nghị chính sách nhằm góp phần đưa các chủ trương, chính sách đã ban hành sớm đi vào cuộc sống.

Một số tham luận đi sâu vào phân tích và chỉ rõ điểm nghẽn hiện nay không chỉ nằm ở năng lực nghiên cứu mà còn ở cơ chế kết nối, chuyển giao và ứng dụng kết quả nghiên cứu. Đồng thời đề xuất các mô hình, giải pháp có khả năng triển khai về cơ chế doanh nghiệp đặt hàng nhiệm vụ khoa học và công nghệ, hình thành nhóm chuyên gia liên ngành, phát triển tổ chức trung gian chuyển giao công nghệ và cơ chế thí điểm đối với sản phẩm công nghệ mới, những công trình, dự án, mô hình có tiềm năng của các cơ quan, đơn vị có thể nhân rộng, kết nối, chia sẻ với doanh nghiệp, địa phương ứng dụng.

Phát biểu kết luận hội thảo, Phó trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Ngô Đông Hải nhấn mạnh, Việc thúc đẩy liên kết giữa Nhà nước, nhà trường, viện nghiên cứu và doanh nghiệp là yêu cầu chung, có ý nghĩa quan trọng đối với phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trên phạm vi cả nước. Những năm qua đã có nhiều mô hình làm tốt phát huy hiệu quả trong đời sống, thời gian tới Nhà nước tiếp tục có sự quan tâm đến mối liên kết 3 nhà để ngày càng đi vào thực chất, hiệu quả hơn. Từ hội thảo này sẽ có những đề xuất, mô hình liên kết khả thi, có thể triển khai và nhân rộng tại các địa phương, góp phần tăng cường hợp tác giữa cơ quan quản lý, viện nghiên cứu, trường đại học, doanh nghiệp và mạng lưới chuyên gia của Liên hiệp Hội Việt Nam.