Thôn xứ đạo báo ơn Bác Hồ

Giáo xứ Thạch Bích hiện có tám họ lẻ và một nhà xứ; có sáu nghìn nhân danh do linh mục Giuse Nguyễn Khắc Quế đảm trách thay linh mục quê hương Vicente Nguyễn Ðăng Xuyên coi sóc nhiều năm.

Nỗi buồn lớn nhất đối với đồng bào Công giáo miền bắc trong những năm 50 của thế kỷ trước là lòng sốt mến trong sáng của đồng bào bị các thế lực phản động lợi dụng, tung tin thất thiệt "Chúa vào nam", khiến biết bao gia đình, dòng họ ly tán... Biết được điều này, Bác Hồ muốn đến tận nơi để chia sẻ, động viên đồng bào.

Ông Nguyễn Kim Côn, một người Công giáo chuyên chụp ảnh cho Bác thuật lại:

Sáng 2-12-1959, tôi được đi cùng Bác Hồ đến thăm đồng bào Công giáo thôn Thạch Bích, tỉnh Hà Ðông (nay là tỉnh Hà Tây). Dư âm cuộc di cư vào nam năm 1954 còn khá nặng nề vì "các cha đi nam và Chúa cũng đi nam mất rồi". Như vậy thì đời sống, đức tin và sinh hoạt tôn giáo sẽ ra sao?

Biết điều này, Bác muốn đến tận nơi để động viên bà con giáo dân, và thôn Thạch Bích là nơi Bác chọn.

Khoảng 9 giờ 30 phút ngày 2-12-1959, chiếc xe Pô-bê-đa mầu sữa chở Bác đến Thạch Bích.

Ðược tin Bác đến, bà con giáo dân kéo về chật sân Ðền thánh Anton. Sau vài lời thăm hỏi việc đồng áng, rồi Bác đi thẳng vào vấn đề: "Chúa ở khắp mọi nơi, ở trên trời, dưới đất - có đúng không?".

- Ðúng ạ! Ðúng ạ! Thưa Bác đúng ạ! Thưa cụ đúng ạ! - Mọi người đồng thanh trả lời.

Bác lại hỏi: "Chúa ở khắp mọi nơi thì sao lại bảo Chúa đi nam - Có phải Chúa đã đi nam không?".

- Không ạ! Không ạ! - Những khuôn mặt rạng rỡ reo lên.

Bác hỏi tiếp: "Chúa Giêsu chịu đóng đinh lên Thánh giá là để cho nhân loại được ấm no, được học hành, được bình an, thờ phụng Chúa - Có đúng không?".

Ðúng ạ! Ðúng ạ! Tiếng trả lời râm ran xen tiếng vỗ tay.

- Thế thì Ðảng ta ngày đêm lo sao cho hợp tác xã có năng suất cao, sao cho các gia đình giáo dân được no ấm, các cháu đến tuổi đi học, được cắp sách đến trường, người lớn được biết chữ thì học bình dân học vụ. Sớm, tối chuông nhà thờ vẫn ngân vang để bà con bình an thờ phụng Chúa - Ðảng ta làm như vậy có đúng không...?

Không nén nổi xúc động bởi lãnh tụ tối cao mà sao gần gũi dân đến thế.

Tiếng vỗ tay rộ lên xen tiếng hô vang:" Hồ Chủ tịch muôn năm! Ðảng Lao động Việt Nam muôn năm!".

Kể từ đó, cán bộ, đảng viên và nhân dân xã Bích Hòa (mà thôn Công giáo toàn tòng Thạch Bích chiếm chủ yếu về dân số xã) đã luôn phấn đấu lao động sản xuất, xây dựng địa phương ổn định và phát triển. Nhớ ơn Người, trong sâu thẳm tình cảm, bà con rất muốn làm một công trình gì đó đáp ơn Người, nhưng hiềm nỗi, mỗi người một ý khó có thể thống nhất là đặt tại đâu. Cũng có ý kiến nói là phải đưa về khuôn viên ủy ban xã, nơi có ao cá Bác Hồ; nhưng đồng bào Công giáo lại rất muốn phải tôn trọng đặt đúng nơi Người về tức Ðền thánh An-tôn. Ông Phan-xi-cô Xa-vi-e Nguyễn Văn Sửu thuộc giáo họ nhà xứ Thạch Bích, sinh năm 1920, một lão thành cách mạng, danh hiệu "60 năm tuổi Ðảng", nói: Tôi là người đấu tranh quyết liệt về việc phải đặt nhà lưu niệm Bác tại khuôn viên Ðền thánh An-tôn là vì, vừa tôn trọng lịch sử vừa có ý nghĩa giáo dục, khơi dậy niềm tự hào đối với bà con Công giáo không  chỉ riêng Thạch Bích...

Cuối cùng, tại kỳ họp thứ 6 - HÐND xã nhiệm kỳ 2004-2006 cũng đi đến quyết định là đặt trên khuôn viên Ðền thánh An-tôn và một phần Trường tiểu học Bích Hòa cạnh đó. Tên công trình được đặt là: Ðịa điểm di tích lưu niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh về thăm Ðảng bộ và nhân dân xã Bích Hòa. Chủ đầu tư là UBND xã với tổng kinh phí gần 1,8 tỷ đồng, gồm hai phần nhà bia và nhà tiếp khách lưu niệm. Nhà khách lưu niệm gồm ba gian, hệ thống gỗ lim theo kiểu chồng giường, tường xây gạch chỉ, móng bê-tông tổng 60 m2. Nhà bia theo kiểu dáng kiến trúc truyền thống của dân tộc (42,25 m2), hai tầng, tám mái - chồng giường giá chiêng, cột lim, móng gạch chỉ và đổ bê-tông. Bia ốp bốn mặt: Mặt chính diện nhìn từ ngoài vào là bức ảnh gốm do nghệ nhân Trần Ðộ, Bát Tràng vẽ, nung, ảnh này được sử dụng nguyên mẫu ảnh chụp Bác đứng nói chuyện với đồng bào Công giáo Thạch Bích, tại Ðền thánh An-tôn, năm 1959; mặt bên tay phải khi đi vào là khẩu hiệu: "Cán bộ, đảng viên, nhân dân xã Bích Hòa luôn phải đoàn kết lương giáo, sống tốt đời đẹp đạo"; mặt bên trái, nhìn từ phía cuối nhà xứ Thạch Bích là: "Ðảng bộ, nhân dân, các cháu học sinh, các cháu thiếu niên, nhi đồng... quyết tâm thực hiện lời Bác"... Và mặt nhìn từ nhà lưu niệm ra là: "Bích Hòa quyết tâm phấn đấu thực hiện thắng lợi công cuộc đổi mới của đất nước".