Chính phủ Romania vừa quyết định cắt giảm bốn số không trong đơn vị tiền tệ của nước này, đồng leu. Việc thay đổi giá trị đồng leu, từ 10 000 leu đổi được 1 leu mới, đồng "leu nặng" (RON), làm tăng giá trị đồng nội tệ của Romania.
Với việc định giá lại đồng leu, hiện nay đồng leu mới của Romania có tỷ giá 3 leu mới đổi được 1 USD và 3,6 leu mới đổi được 1 euro.
Việc định giá lại đồng leu là một phần những cố gắng của Chính phủ Romania nhằm chuẩn bị điều kiện để đưa nền kinh tế nước này gia nhập khu vực đồng tiền chung châu Âu, sau khi Romania gia nhập Liên hiệp châu Âu (EU) vào ngày 1-1-2007 theo dự kiến.
Hiện nay, đồng leu mới (cả tiền giấy và tiền xu) sẽ được lưu hành song song với đồng leu cũ cho đến ngày 31-12-2006. Theo nguồn tin của Ngân hàng Trung ương Romania, Chính phủ chưa ấn định thời gian kết thúc việc đổi tiền cũ sang tiền mới. Tuy nhiên các công ty sẽ được yêu cầu sử dụng đồng leu mới trong các giao dịch kinh doanh.
Trước đây, khi tiến hành đổi tiền, mỗi người dân chỉ được phép đổi một khoản tiền nhất định. Nay chính phủ không hạn chế số lượng tiền được đổi nên không gây tâm lý căng thẳng trong nhân dân. Vào ngày Romania tiến hành phá giá đồng leu, 1 USD đổi được 29.891 leu và 1 euro đổi được 36.050 leu.
Thống đốc Ngân hàng Trung ương Romania Mugur Isarescu nhận định rằng, việc định giá lại đồng leu đánh dấu sự chấm dứt thời kỳ chuyển đổi nền kinh tế Romania theo hướng thị trường tự do kéo dài 15 năm với lạm phát cao.
Từ khi thay đổi chế độ chính trị năm 1989, Romania luôn phải đối phó với tình trạng lạm phát cao trong nhiều năm. Giá trị đồng leu cũng giảm, từ 21,5 leu đổi được 1 USD năm 1990 xuống 29.700 leu ăn 1 USD năm 2005.
Những cố gắng của các chính phủ Romania chống lạm phát đã mang lại kết quả khả quan. Tỷ lệ lạm phát đã giảm từ 300% năm 1993 xuống 9,3% năm 2004, dự kiến dừng ở mức 7,5% năm 2005 và 6,5% năm 2006.
Các nhà phân tích thị trường và các quan chức Ngân hàng Trung ương Romania cho rằng, việc ấn định giá đối với cả đồng leu cũ và đồng leu mới cho thấy việc đưa vào lưu hành đồng leu mới hoàn toàn không thúc đẩy mức lạm phát tăng ở Romania.
Romania được đánh giá cao về chương trình chống lạm phát, trong năm năm liên tục tỷ lệ lạm phát được kiểm soát ở mức dưới 10%/năm. Với việc phá giá đồng leu, chi phí để in tiền mới sẽ giảm và các hoạt động ghi chép cũng như thống kê giao dịch sẽ dễ dàng hơn nhiều so với trước đây ở đất nước có GDP đạt 497,25 nghìn tỷ leu (16,71 tỷ USD) quý 1-2005 này.
Người dân Romania bị chia rẽ trước quyết định định giá lại đồng leu của chính phủ. Số đông cho rằng việc định giá lại đồng leu đem lại nhiều khó khăn, lo lắng hơn là lợi ích họ được hưởng. Họ sẽ trở nên nghèo hơn so với thời kỳ dưới chính quyền nhân dân. Nhưng những người khác lại cho rằng việc ban hành đồng leu mới, ngoài việc làm cho việc lưu hành tiền mặt dễ dàng hơn, sẽ đem lại cơ hội mới về thị trường cho họ; giúp cho các nhà sản xuất bán được nhiều hàng hoá, sản phẩm hơn.
Theo các nhà phân tích, mặc dù nhìn chung giành được sự tín nhiệm và lòng tin của công chúng, việc định giá lại đồng leu gây không ít tốn kém cho khu vực ngân hàng. Một trong các ngân hàng hàng đầu của Romania cho biết họ phải chi tới 300 nghìn euro để thực hiện việc đổi tiền.
Dự đoán toàn bộ phí tổn của khu vực ngân hàng có thể lên tới hơn ba triệu euro. Ngoài ra còn có những phí tổn không thấy được, như thời gian và các nguồn phân bổ cho việc thay đổi bộ phận công nghệ thông tin trong hệ thống ngân hàng.
Tuy vậy, các nhà lãnh đạo Romania vẫn hy vọng đồng leu mới, hay đồng RON, sẽ mạnh hơn và tự tin hơn so với đồng leu cũ trong “cuộc chiến” chống lạm phát và phát triển mạnh hơn trong những năm tới.
