Kiên quyết không cho tàu cá thiếu giấy tờ xuất bến
Triển khai cao điểm thực hiện các biện pháp khắc phục khuyến nghị của EC tại đợt thanh tra lần thứ 5 về chống khai thác IUU trên địa bàn, các sở, ngành chức năng cùng chính quyền xã, phường đã tập trung quản lý, kiểm soát chặt những tàu có nguy cơ vi phạm.
Mỗi ngày, cảng Cát Lở, phường Phước Thắng, Thành phố Hồ Chí Minh có hàng chục lượt tàu cá ra vào. Đây là cảng do Trạm Biên phòng cửa khẩu cảng Vũng Tàu (Ban Chỉ huy Biên phòng cửa khẩu cảng Bà Rịa-Vũng Tàu, Bộ đội Biên phòng Thành phố Hồ Chí Minh) quản lý.
Trung tá Đào Xuân Hoạt, chính trị viên trạm cho biết: Toàn thể cán bộ, chiến sĩ xác định chống khai thác IUU là nhiệm vụ chính trị quan trọng, cấp bách, xuyên suốt trong quá trình thực hiện quản lý, bảo vệ chủ quyền an ninh biên giới quốc gia. Thời gian qua, trạm đã tập trung bám sát kế hoạch, mục tiêu, yêu cầu, phương pháp phòng, chống của cấp trên và đơn vị.
Từ đầu năm 2026 đến nay, Trạm Biên phòng cửa khẩu cảng Vũng Tàu phối hợp các đơn vị, ban, ngành chức năng tổ chức tuyên truyền phòng, chống IUU cho hơn 2.300 lượt thuyền trưởng, chủ phương tiện và gần 21.500 lượt ngư dân; xác minh, giám sát chặt chẽ các tàu cá không đủ điều kiện hoạt động. Quá trình thực hiện nhiệm vụ đã phát hiện, lập biên bản ba phương tiện vi phạm các quy định IUU, xử phạt vi phạm hành chính 110 triệu đồng.
Trạm duy trì chế độ trực 24/7 để kịp thời phát hiện tàu cá mất kết nối giám sát hành trình; gọi điện, nhắn tin, thông báo cho chủ tàu, thuyền trưởng có biện pháp khắc phục.
“Đối với những tàu cá đang đánh bắt ngoài khơi, trạm yêu cầu chủ tàu, thuyền trưởng báo cáo vị trí theo tần suất 6 tiếng một lần, không được vô hiệu hóa thiết bị giám sát hành trình. Đối với các tàu cá chuẩn bị xuất bến, trạm thực hiện nghiêm quy trình kiểm soát chặt chẽ, kiên quyết không giải quyết xuất bến cho tàu cá thiếu các loại giấy tờ theo quy định”, Trung tá Đào Xuân Hoạt cho biết thêm.
Nhiều giải pháp đồng bộ
Long Hải là xã có lượng tàu cá nhiều nhất với hơn 1.200 chiếc trên tổng số gần 4.500 chiếc của Thành phố Hồ Chí Minh. Trong đợt cao điểm phòng, chống IUU, xã quán triệt yêu cầu không để tàu cá thuộc địa bàn quản lý tự ý rời bến khi chưa đủ điều kiện.
Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Nguyễn Minh Tâm cho biết: “100% số tàu cá được rà soát, xác minh, cập nhật thông tin đầy đủ về chủ tàu, địa chỉ, tình trạng hoạt động, vị trí hiện tại và tình trạng pháp lý. Chúng tôi đã lập hồ sơ theo dõi, xác định vị trí những tàu cá không đủ giấy tờ, điều kiện pháp lý và nhóm tàu có nguy cơ vi phạm cao. Nhóm này được phân công trách nhiệm quản lý cụ thể cho từng cán bộ, đơn vị và địa bàn. Bên cạnh đó, 100% số chủ tàu, thuyền trưởng thuộc nhóm ký cam kết không vi phạm vùng biển nước ngoài, chấp hành đầy đủ quy định về chống khai thác IUU”.
Tiểu thương kinh doanh hải sản cũng là mắt xích quan trọng góp phần ngăn chặn hải sản không rõ nguồn gốc lưu thông trên thị trường. Mới đây, chính quyền phường Phước Thắng, Thành phố Hồ Chí Minh đã tổ chức tuyên truyền cho tiểu thương trên địa bàn cùng nói không với hải sản bất hợp pháp.
Đề nghị họ chỉ thu mua hải sản từ các tàu cá, chủ vựa có sổ nhật ký khai thác, giấy chứng nhận, xác nhận nguồn gốc thủy sản hợp lệ; lưu giữ đầy đủ hóa đơn, giấy tờ phục vụ việc truy xuất nguồn gốc khi cơ quan chức năng kiểm tra; niêm yết rõ ràng hải sản bày bán được khai thác ở vùng biển nào; chủ động báo cáo cơ quan chức năng khi phát hiện hành vi thu mua, tiêu thụ hải sản bất hợp pháp, hải sản quý hiếm bị cấm khai thác.
Ông Nguyễn Phúc Lợi, chủ tàu cá thường xuyên ra vào cảng Cát Lở khẳng định: “Việc phòng, chống IUU không chỉ bảo vệ bản thân, tài sản của mình mà còn giúp nghề thủy sản phát triển bền vững; vị thế, uy tín của ngành được nâng lên”.
Trên vùng biển Côn Đảo, cán bộ, chiến sĩ Hải đội 33, Vùng Cảnh sát biển 3 cũng triển khai đồng bộ các giải pháp để phòng, chống IUU; trong đó, gắn tuyên truyền với tuần tra, kiểm tra, kiểm soát trên biển, hướng dẫn ngư dân chấp hành pháp luật.
Thiếu tá Bùi Văn Hải, chính trị viên Hải đội 33 cho biết: Chống khai thác IUU không chỉ tập trung phát hiện, xử lý vi phạm mà còn phải coi trọng phòng ngừa. Cán bộ, chiến sĩ hải đội thường xuyên nhắc nhở ngư dân không đưa tàu cá sang vùng biển nước ngoài khai thác trái phép.
Trong tháng qua, Hải đội 33 đã tổ chức tuần tra, kiểm tra, kiểm soát kết hợp tuyên truyền tại khu vực cảng Bến Đầm và vùng biển cách Côn Đảo khoảng 30 hải lý. Hàng chục tàu cá với gần 300 ngư dân đã được hải đội tuyên truyền trực tiếp, phát tờ rơi về chống khai thác IUU.
Đáng chú ý, qua tiếp xúc, cán bộ, chiến sĩ cũng nắm bắt những khó khăn, vướng mắc của ngư dân để hướng dẫn sát từng trường hợp. Cách làm này giúp công tác tuyên truyền đạt hiệu quả hơn và từng bước hình thành ý thức tự giác chấp hành từ mỗi chủ tàu, thuyền trưởng và ngư dân.
Nhờ triển khai mạnh mẽ các giải pháp, giám sát chặt chẽ ngay từ bến cảng, cửa biển đến ngoài khơi xa, từ đầu năm 2026 đến nay, không có tàu cá của Thành phố Hồ Chí Minh bị cơ quan chức năng nước ngoài bắt giữ do xâm phạm vùng biển các nước.
