Phát triển điện hạt nhân vì tăng trưởng xanh và an ninh năng lượng quốc gia

Các đồng chí Ngô Đông Hải, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương; Hồ Xuân Trường, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Khánh Hòa; Lê Xuân Định, Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ chủ trì hội thảo.

Tham dự có lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương; lãnh đạo tỉnh Khánh Hòa, các ban, sở, ngành, địa phương cùng đông đảo chuyên gia, nhà khoa học.

Phát biểu ý kiến chào mừng, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Khánh Hòa Hồ Xuân Trường nhấn mạnh, việc triển khai Dự án Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và Ninh Thuận 2 trên địa bàn tỉnh có ý nghĩa quan trọng đối với bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia. Đồng thời, dự án mở ra cơ hội phát triển công nghiệp công nghệ cao, dịch vụ kỹ thuật, logistics và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, tạo động lực thúc đẩy kinh tế-xã hội, góp phần hiện thực hóa mục tiêu xây dựng Khánh Hòa trở thành thành phố trực thuộc Trung ương.

Tại hội thảo, các đại biểu tập trung trao đổi về việc hoàn thiện hệ thống pháp luật, tiêu chuẩn, quy chuẩn đối với toàn bộ vòng đời của nhà máy điện hạt nhân; phân định rõ thẩm quyền, trách nhiệm và bảo đảm tiệm cận các tiêu chuẩn, chuẩn mực quốc tế.

Một nội dung được quan tâm là công tác thông tin, tuyên truyền nhằm làm rõ vai trò của điện hạt nhân trong bảo đảm an ninh năng lượng và thúc đẩy tăng trưởng xanh. Với đặc tính công suất lớn, vận hành ổn định và phát thải carbon thấp, điện hạt nhân có thể cung cấp nguồn điện nền, đồng thời hỗ trợ hiệu quả cho các nguồn năng lượng tái tạo như điện gió, điện mặt trời vốn phụ thuộc điều kiện tự nhiên.

Hội thảo cũng cập nhật xu hướng phát triển các công nghệ lò phản ứng thế hệ mới, lò phản ứng mô-đun nhỏ (SMR) và chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về xây dựng, vận hành an toàn các chương trình điện hạt nhân. Đây là những cơ sở khoa học quan trọng để Việt Nam nghiên cứu, lựa chọn công nghệ phù hợp trong thời gian tới.

Các đại biểu thống nhất rằng, phát triển điện hạt nhân không chỉ là đầu tư một công trình năng lượng mà còn là quá trình xây dựng năng lực quốc gia. Vì vậy, cùng với chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao, cần tăng cường năng lực nghiên cứu, quản lý, thiết kế, vận hành và từng bước hình thành ngành công nghiệp hỗ trợ trong nước.

Hội thảo đồng thời nhấn mạnh yêu cầu đổi mới công tác thông tin, truyền thông về điện hạt nhân theo hướng khoa học, minh bạch, chính xác và dễ tiếp cận; làm rõ cả lợi ích, yêu cầu và các điều kiện bảo đảm an toàn, qua đó, góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng, tạo sự đồng thuận xã hội trong quá trình triển khai công trình năng lượng trọng điểm quốc gia.

Kết luận hội thảo, đồng chí Ngô Đông Hải, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương khẳng định, phát triển điện hạt nhân là yêu cầu tất yếu, có ý nghĩa chiến lược đối với bảo đảm an ninh năng lượng và tạo nền tảng cho phát triển đất nước trong dài hạn.

Đối với Khánh Hòa, việc triển khai các dự án điện hạt nhân trên địa bàn không chỉ mở ra cơ hội tham gia vào chuỗi giá trị của ngành công nghiệp năng lượng hiện đại, mà còn tạo động lực mới để thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng bền vững.

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được hội thảo thống nhất là đẩy mạnh thông tin, tuyên truyền, tạo dựng và củng cố “thế trận lòng dân” trong quá trình triển khai các dự án. Điện hạt nhân không đơn thuần là một dự án kinh tế-kỹ thuật, mà là một quyết sách có tầm chiến lược quốc gia, liên quan trực tiếp đến an ninh năng lượng, phát triển kinh tế-xã hội và đời sống nhân dân. Vì vậy, quá trình chuẩn bị cần được tiến hành chủ động, bài bản, lâu dài, trong đó công tác thông tin, tuyên truyền và định hướng dư luận có vai trò đặc biệt quan trọng, góp phần tạo sự thống nhất về nhận thức và đồng thuận trong xã hội.

Theo đó, Ban Tuyên giáo các cấp và các cơ quan báo chí cần chủ động xây dựng kế hoạch truyền thông tổng thể, lâu dài và phù hợp từng nhóm đối tượng; đa dạng hóa phương thức truyền thông, ứng dụng công nghệ mới và phát triển các sản phẩm báo chí tích hợp, trực quan, dễ tiếp cận. Đặc biệt, cần chuyển tải những vấn đề khoa học, kỹ thuật phức tạp về điện hạt nhân thành thông tin chính xác, khách quan, dễ hiểu; tập trung làm rõ cơ sở khoa học về an toàn hạt nhân, những lợi ích kinh tế-xã hội và các yêu cầu trong quá trình triển khai dự án.

Chủ động cung cấp thông tin chính thống, kịp thời cũng là giải pháp quan trọng để định hướng dư luận, củng cố niềm tin và không để xuất hiện “khoảng trống nhận thức”, “khoảng trống thông tin”, không để thông tin sai lệch, thiếu kiểm chứng chi phối.

Cùng với công tác tuyên truyền, cần tiếp tục làm tốt công tác dân vận, bảo đảm an sinh xã hội, chăm lo đời sống nhân dân và chuẩn bị nguồn nhân lực chất lượng cao, qua đó tạo nền tảng xã hội vững chắc cho quá trình triển khai các dự án điện hạt nhân, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.