Những năm gần đây, điều tra thể chất người Việt Nam, phát triển TDTT quần chúng, TDTT học đường đã trở thành những đề tài hấp dẫn cho các nhà nghiên cứu. Theo các nhà nghiên cứu của Viện Khoa học TDTT, hiện nay so với các nước trong khu vực, thể lực của người Việt Nam vẫn còn kém xa về chiều cao, cân nặng và các tổ chức thể lực, đặc biệt là sức bền.
Những con số biết nói
Theo số liệu điều tra đánh giá thể trạng thể chất người Việt Nam từ 6 đến 20 tuổi năm 2001, chiều cao trung bình của nam thanh niên Việt Nam ở độ tuổi 20 là 164,14cm, nữ 153,88cm. So với 1975, nam cao thêm khoảng 6,14cm, nữ cao hơn 4,88cm. Chiều cao trung bình của người Việt Nam là 0,2-0,4 cm/năm trong khi người Nhật mỗi năm tăng chiều cao trung bình 0,85cm. Mức tăng như vậy được đánh giá là quá chậm so với khu vực.
Cũng theo các nhà nghiên cứu khoa học, hiện nay, thực trạng phát triển thể lực của thanh niên, học sinh, sinh viên tụt hậu khá xa so với các nước trong khu vực. Ba chỉ số đáng báo động của thanh thiếu niên Việt Nam là chiều cao, thể lực và sức bền. Chiều cao trung bình của thanh thiếu niên Việt Nam năm 2001 thấp hơn nhiều so với người cùng độ tuổi ở Quảng Tây (Trung Quốc) năm 1999. Chỉ số thể lực của thanh thiếu niên Việt Nam kém hẳn các bạn cùng lứa ở Trung Quốc, Nhật Bản cách đây đúng một thập kỷ. Hiện nay, học sinh dành quá nhiều thời gian cho việc học tập mà quên đi việc rèn luyện thể lực. Thậm chí, nhiều em còn coi thường môn thể dục. Chất lượng giáo dục thể chất trong nhà trường còn kém. Qua điều tra thể chất học sinh tại Hà Nội, 30% học sinh tiểu học bị cong vẹo cột sống, tỷ lệ cận là 12%, tỷ lệ này ở học sinh THPT còn lớn hơn: 33,3% và 29,8%.
Thể thao thành tích cao phần lớn phải dựa vào thể chất. Nhưng hiện nay, thể trạng của các VĐV Việt Nam còn kém xa các nước châu Á. Đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến thành tích thể thao không ổn định. Vì vậy, cần phải giải quyết vấn đề thể chất người Việt Nam, có như vậy mới mong nâng cao thành tích tại các kỳ thi đấu thể thao quốc tế.
Cải thiện chiều cao người Việt Nam vào năm 2010
Các chuyên gia cho rộng, thể trạng người Việt Nam tăng từng năm nhưng không nhanh vì chưa có một nghiên cứu kỹ lưỡng nào về dinh dưỡng, di truyền và TDTT. Trong khi ba yếu tố này vốn được coi là yếu tố quyết định đến thể trạng của con người.
Trước thực trạng đó, việc đưa ra một chương trình quốc gia cải tạo và phát triển nòi giống người Việt Nam một cách đồng bộ, bài bản là hết sức cần thiết. Nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực phục vụ sự nghiệp công nghiệp hoá - hiện đại hoá đất nước, Ủy ban TDTT đã đề xuất chương trình "Nâng cao tầm vóc và thể trạng người Việt Nam góp phần phát triển giống nòi và phục vụ sự nghiệp công nghiệp hoá-hiện đại hoá đất nước". Đây là một chương trình có quy mô lớn với tổng kinh phí hàng trăm tỷ đồng, thu hút sự phối hợp của nhiều bộ, ngành liên quan: Viện dinh dưỡng quốc gia (Bộ Y tế); Vụ quản lý học sinh, sinh viên (Bộ GD&ĐT); Ủy ban Dân số gia đình và trẻ em; Trường Đại học Y khoa (Bộ Y tế)... Theo đó bốn nội dung và giải pháp chính được đề ra: Xúc tiến nghiên cứu khoa học phục vụ nâng cao tầm vóc và thể trạng con người; tiến hành can thiệp đồng bộ về dinh dưỡng, TDTT và lối sống để nâng cao tấm vóc và thể trạng con người; bảo đảm cơ sở vật chất về TDTT ở các trường học có sự can thiệp đồng bộ về dinh dưỡng và TDTT; tăng cường giáo dục và phổ cập kiến thức, dinh dưỡng, TDTT học đường.
Chương trình sẽ được thực hiện trong 25 năm. Trong đó, giai đoạn từ 2005-2010 được thực hiện theo ba giai đoạn: Giai đoạn 2005-2007 tiến hành ở khoảng 20% số trường và gia đình; giai đoạn 2006- 2008 tiến hành ở khoảng 40% số trường và gia đình; giai đoạn 2007-2009 tiến hành ở khoảng 60% số trường và gia đình. Phấn đấu kết thúc giai đoạn 1 đến 2010, chiều cao trung bình của nam thanh niên 18 tuổi là từ 165-166cm, nữ 154-155cm. Đây sẽ là giai đoạn thí điểm, sau đó sẽ triển khai ứng dựng rộng rãi vào những năm tiếp theo.
Với sự trợ giúp của nhiều chuyên gia, hy vọng "Chương trình quốc gia nâng cao thể trạng người Việt Nam góp phần cải tạo giống nòi và phục vụ sự nghiệp công nghiệp hoá- hiện đại hoá đất nước" sẽ cải thiện đáng kề chiều cao cũng như thể lực người Việt Nam.
