Mở đường cho giai đoạn hợp tác kinh tế-thương mại-đầu tư mang tính đột phá và thực chất Việt Nam-Pháp

Nhân dịp Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Phu nhân cùng Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam thăm chính thức Cộng hòa Pháp và tham dự Hội nghị Thượng đỉnh không gian vũ trụ tại Paris từ ngày 9-11/9, Tham tán đầu tư Đào Quốc Cương và Tham tán thương mại Vũ Anh Sơn (Bộ Tài chính và Bộ Công thương-Đại sứ quán Việt Nam tại Pháp) chia sẻ với phóng viên Báo Nhân Dân về những động lực chiến lược từ sự kiện quan trọng này cho công tác xúc tiến thương mại và thu hút dòng vốn đầu tư giữa hai nước.

Định hình lại phương thức xúc tiến đầu tư thế hệ mới

Tham tán Đào Quốc Cương ghi nhận, kể từ thời điểm lịch sử tháng 10/2024 khi Việt Nam và Pháp chính thức nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện, đây là sự kiện đối ngoại cấp cao có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, hiện thực hóa các cam kết tầm vóc và mở ra chương mới thực chất cho hợp tác kinh tế song phương. Sự hiện diện của lãnh đạo cấp cao nhất Việt Nam tại Pháp - đối tác đầu tư hàng đầu của Việt Nam tại châu Âu với tổng vốn lũy kế đầu tư vượt 4 tỷ USD không chỉ củng cố niềm tin chính trị vững chắc mà còn định hình lại phương thức xúc tiến đầu tư thế hệ mới.

Thay vì các phương thức tiếp cận truyền thống trước đây, Việt Nam chuyển dịch mạnh mẽ sang chiến lược vận động trực tiếp 1-1 các "sếu đầu đàn" thuộc nhóm CAC 40 theo đúng tinh thần Nghị quyết 50-NQ/TW và Nghị quyết 10-NQ/TW. CAC 40 quy tụ 40 tập đoàn niêm yết có giá trị vốn hóa lớn nhất trên sàn Euronext Paris, đóng góp hơn 80% vốn hóa thị trường chứng khoán Pháp và sở hữu chuỗi cung ứng toàn cầu. Việc tiếp cận trực tiếp nhóm này không chỉ giúp Việt Nam thu hút những khoản FDI hàng tỷ USD, mà còn kéo theo cả hệ sinh thái doanh nghiệp vệ tinh, công nghệ lõi và nguồn tài chính xanh từ châu Âu.

"Điểm nhấn chiến lược tạo đòn bẩy bứt phá nhân chuyến thăm chính là chương trình Tọa đàm bàn tròn cấp cao - nơi thể hiện sự gắn kết chặt chẽ từ cấp quản lý điều hành đến định hướng chiến lược tối cao. Sự kiện được đồng chủ trì bởi Bộ trưởng Tài chính Việt Nam Ngô Văn Tuấn, Bộ trưởng phụ trách Ngoại thương và Thu hút Kinh tế Pháp Nicolas Forissier và Lãnh đạo MEDEF International Benoit Clocheret, quy tụ các nhóm tập đoàn kinh tế hàng đầu hai nước", Tham tán Đào Quốc Cương chia sẻ.

Vai trò đồng chủ trì của hai Bộ trưởng cùng lãnh đạo MEDEF International không chỉ khẳng định tầm quan trọng của cơ chế đối thoại chính sách trực tiếp, mà còn tạo không gian làm việc chuyên sâu, thực chất để nhận diện điểm nghẽn và tháo gỡ rào cản cho từng dự án cụ thể.

Đặc biệt, kể từ mốc lịch sử nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện vào tháng 10/2024, đây là lần đầu tiên hai nguyên thủ quốc gia - Tổng Bí thư Tô Lâm và Tổng thống Emmanuel Macron cùng trực tiếp hiện diện, tham dự và đưa ra những chỉ đạo định hướng tầm vóc ngay tại một tọa đàm kinh tế cấp cao cùng các bộ trưởng và lãnh đạo tập đoàn hàng đầu.

Sự kết nối đặc biệt này, cùng lễ ký kết các văn kiện hợp tác trọng điểm, là minh chứng sinh động cho quyết tâm chính trị đỉnh cao của lãnh đạo hai nước. Đó chính là thông điệp mạnh mẽ nhất khẳng định: Việt Nam không chỉ tìm kiếm dòng vốn FDI thuần túy, mà đang chủ động mở rộng cửa đón nhận những đối tác chiến lược hàng đầu của Pháp để cùng sáng tạo, chia sẻ giá trị và phát triển bền vững.

Thị trường Pháp chính là "bệ phóng" vô giá để doanh nghiệp Việt nâng tầm uy tín và chuẩn hóa năng lực cạnh tranh quốc tế.

____________

Tham tán đầu tư Đào Quốc Cương

Về cơ hội đầu tư tại Việt Nam cho các doanh nghiệp Pháp, Tham tán Đào Quốc Cương cho biết, bất chấp biến động của kinh tế toàn cầu, Việt Nam tiếp tục được các nhà đầu tư châu Âu đánh giá là điểm sáng chiến lược nhờ kinh tế vĩ mô ổn định và mạng lưới hiệp định thương mại tự do rộng khắp. Mức tăng trưởng mạnh mẽ của vốn đăng ký mới và giá trị góp vốn, mua cổ phần thời gian qua là minh chứng rõ nhất cho niềm tin này.

Bên cạnh EVFTA giúp xóa bỏ rào cản thuế quan, đòn bẩy pháp lý có tính chất quyết định hiện nay chính là Hiệp định Bảo hộ Đầu tư (EVIPA). Động thái tích cực của Nghị viện Pháp trong việc thúc đẩy phê chuẩn EVIPA ngay trước thềm chuyến thăm là minh chứng rõ nét cho cam kết nâng tầm hợp tác kinh tế-đầu tư song phương. Việc Pháp sớm hoàn tất quá trình này sẽ tạo hiệu ứng làn sóng, thúc đẩy 6 quốc gia EU còn lại nhanh chóng phê chuẩn để EVIPA chính thức có hiệu lực. Đây sẽ là "đòn bẩy" pháp lý quan trọng giúp bảo hộ an toàn cho dòng vốn chất lượng cao của Pháp và EU chảy mạnh vào các ngành công nghiệp xanh, công nghệ cao tại Việt Nam, giải tỏa hoàn toàn tâm lý e ngại của các tập đoàn khi rót vốn dài hạn.

Trên nền tảng khuôn khổ Đối tác chiến lược toàn diện, công tác xúc tiến hiện tập trung thúc đẩy "chuyển đổi kép" - chuyển đổi xanh và chuyển đổi số thông qua hợp tác với các tập đoàn uy tín thuộc 5 lĩnh vực mũi nhọn: hạ tầng giao thông, hàng hải và hàng không; năng lượng xanh và hydrogen; công nghệ chiến lược, bán dẫn, AI và lượng tử (Quantum); tài chính xanh và Trung tâm Tài chính quốc tế (IFC); y tế, dược phẩm và bán lẻ.

Đối với cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam vươn ra thị trường Pháp và bài học từ mô hình xúc tiến đầu tư thành công của Pháp, Tham tán Đào Quốc Cương phân tích: Đầu tư hai chiều hiện là xu thế tất yếu. Thị trường Pháp chính là "bệ phóng" vô giá để doanh nghiệp Việt nâng tầm uy tín và chuẩn hóa năng lực cạnh tranh quốc tế. Việc Pháp giữ vị thế quán quân thu hút FDI tại châu Âu 5 năm liên tiếp, đỉnh cao là Thượng đỉnh Choose France thu hút kỷ lục 93 tỷ Euro vốn đăng ký đến từ vị trí địa-kinh tế chiến lược, hạ tầng năng lượng dồi dào, hệ sinh thái đổi mới sáng tạo cùng nguồn nhân lực chất lượng cao.

Chìa khóa vàng tạo nên sức hút FDI của Pháp chính là kiến trúc bộ máy xúc tiến hai tầng: "Một đầu mối, toàn vòng đời". Đó là sự kết hợp giữa tầng dịch vụ chuyên nghiệp của Business France (đồng hành 1-1 cùng nhà đầu tư) và tầng điều phối quyền lực của cơ chế Đặc phái viên liên bộ.

Nhận ủy quyền trực tiếp từ Thủ tướng Pháp, Đặc phái viên sở hữu 3 quyền năng đặc biệt: thẩm quyền cắt ngang ép thời hạn xử lý giữa các bộ, cơ chế phá vỡ bế tắc trình thẳng Thủ tướng ra chỉ thị trong 5 ngày và song song hóa thủ tục cho phép duyệt môi trường và xây dựng đồng thời. Cơ chế này đã rút ngắn thời gian cấp phép từ 3 năm xuống dưới 9 tháng, giải quyết siêu dự án pin xe điện ProLogium (5,2 tỷ euro) chỉ trong 2 tuần hay duyệt thủ tục cho siêu dự án AI SoftBank (45 tỷ euro) trong vài tuần. Bài học này gợi mở rất nhiều cho Việt Nam trong việc hoàn thiện cơ chế "luồng xanh" (Fast-track) để giữ chân các tập đoàn toàn cầu.

Từ thực tiễn thành công của các doanh nghiệp Việt Nam tại Pháp như FPT (thông qua M&A công ty AOS84 để giành các hợp đồng chuyển đổi số lớn với Airbus, La Poste), Tham tán Đào Quốc Cương gợi ý 3 hành trang cốt lõi cho doanh nghiệp Việt:

(ii) Chuẩn hóa nội tại: Chủ động nâng cấp năng lực đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe về ESG, GDPR và tiêu chuẩn CE của châu Âu.

(ii) Bản địa hóa thông minh: Lựa chọn phương thức M&A để rút ngắn thời gian gia nhập thị trường, kết hợp năng lực vận hành trong nước với đội ngũ nhân sự bản địa am hiểu luật pháp và văn hóa Pháp.

(ii) Đi cùng hệ sinh thái: Chủ động tranh thủ nguồn lực hỗ trợ từ Bộ Tài chính, Bộ Công thương, Đại sứ quán Việt Nam tại Pháp, cũng như phối hợp chặt chẽ với các tổ chức như Business France hay MEDEF International để tối ưu hóa rủi ro và kết nối đúng đối tác.

Đưa các cam kết cấp cao thành những dự án kinh tế cụ thể

Theo Tham tán thương mại Vũ Anh Sơn, quan hệ Việt Nam-Pháp đang bước vào một giai đoạn bản lề chuyển từ xác lập khuôn khổ hợp tác sang triển khai thực chất vào chiều sâu.

Sau khi hai nước nâng cấp lên quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện và chuyến thăm Việt Nam của Tổng thống Macron, chuyến thăm chính thức Pháp lần này của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp tục tạo một động lực chính trị rất quan trọng để đưa các cam kết cấp cao thành những dự án kinh tế cụ thể, có tính chiến lược và tạo bước ngoặt cho quan hệ hai nước.

Trong giai đoạn mới, tinh thần xuyên suốt là triển khai phải quyết liệt thực chất, lấy kết quả làm thước đo, rõ việc, rõ thời hạn và rõ trách nhiệm

Yêu cầu thực chất này cũng đòi hỏi sự đổi mới mạnh mẽ trong phương thức hoạt động của cơ quan thương vụ. Trọng tâm công tác được chuyển dịch từ việc xúc tiến diện rộng sang xúc tiến dựa trên dữ liệu và khoảng trống thị trường, tăng cường cảnh báo sớm, chủ động quản trị rủi ro, đồng thời gắn thương mại chặt chẽ hơn với phát triển công nghiệp, công nghệ cao và chuyển đổi năng lượng.

Chuyến thăm chính thức Pháp lần này của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tiếp tục tạo một động lực chính trị rất quan trọng để đưa các cam kết cấp cao thành những dự án kinh tế cụ thể, có tính chiến lược và tạo bước ngoặt cho quan hệ hai nước.
_________
Tham tán thương mại Vũ Anh Sơn

"Nước Pháp không chỉ được nhìn nhận như một thị trường xuất khẩu đơn thuần mà là một đối tác chiến lược quan trọng để Việt Nam tiếp cận công nghệ nguồn, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị của các tập đoàn công nghiệp hàng đầu thế giới", Tham tán Vũ Anh Sơn nhận định.

Việt Nam và Pháp đang nắm giữ cơ hội lịch sử để kiến tạo một chương mới trong hợp tác đầu tư và thương mại song phương. Sự hội tụ giữa quyết tâm chính trị ở cấp cao nhất và động lực nội tại của cộng đồng doanh nghiệp hai nước chính là chìa khóa để dòng vốn tương hỗ hai nước bứt phá cả về quy mô lẫn chiều sâu chất lượng, nâng tầm hợp tác Việt-Pháp trở thành trụ cột kiểu mẫu cho mối quan hệ đối tác bền vững giữa Việt Nam và châu Âu.