"Liên minh tự nguyện" của Mỹ đang tan rã ở Iraq

Sau Tây Ban Nha, lần lượt các quốc gia như Honduras, Cộng hòa Dominica và có thể cả Thái Lan sẽ  tuyên bố rút quân khỏi liên quân do Mỹ cầm đầu ở Iraq, báo hiệu sự sụp đổ của ý tưởng "liên minh tự nguyện".

Một năm trước đây, các nhà lãnh đạo Mỹ đã rất hoan hỉ công bố danh sách "liên minh tự nguyện" gồm các quốc gia góp quân nhiệt tình ủng hộ Mỹ nhằm bác bỏ những lời cáo buộc rằng Mỹ đơn phương tấn công Iraq và chứng minh rằng Mỹ có thể thành công mà không cần đến những thể chế và liên minh "đầy hệ lụy của thế giới cũ". 

Một năm sau tại Iraq, liên minh tự nguyện này đang đứng trước nguy cơ tan rã. Ngoài việc kết quả bầu cử bị đảo ngược ở Tây Ban Nha sau vụ đánh bom khủng bố kinh hoàng hay việc thủ tướng Ba Lan từ chức, sự tan rã này còn bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân khác trong đó có nguyên nhân về lợi ích kinh tế.

Lợi ích kinh tế tuy không phải là mục đích duy nhất để các nước Đông Âu quyết định đưa quân đến Iraq nhưng đây lại là yếu tố không thể bỏ qua khi các nước cân nhắc khi quyết định liên minh với Mỹ.

Một trong những lý do khiến dư luận Ba Lan ngày càng phản đối quyết định góp quân là vì họ từng hy vọng các công ty của họ sẽ kiếm được những hợp đồng béo bở trong quá trình tái thiết Iraq. Nhưng với tình hình chiến sự hiện nay, các dự án tái thiết lớn hầu như chững lại và các nhà thầu rời khỏi Iraq chưa biết đến khi nào có thể quay lại trong khi chi phí cho việc góp quân bắt đầu tăng.

Ông Mark Latham, lãnh đạo phe đối lập ở Australia, nước ủng hộ Mỹ rất tích cực, tỏ ý cho thấy ông sẽ theo gương Tây Ban Nha rút quân khỏi Iraq nếu trúng cử. Thủ tướng Thái-lan Thaksin Shinawatra cũng đang cân nhắc chuyện "đi hay ở" với Mỹ tại Iraq và  nói rằng nếu quân Thái-lan bị tấn công hay binh sĩ của ông thiệt mạng thì ông sẽ "quyết dứt áo ra đi".

Bộ trưởng Quốc phòng Kazakhstan M. Altynbayev cũng tuyên bố nước ông sẽ không kéo dài cam kết góp quân tại Iraq. New Zealand và Singapore cũng đã tính đến kế hoạch rút quân. Các nước Bulgaria, Hàn Quốc và Đan Mạch đang trong tâm trạng lo lắng.

Hiện ở Iraq, ngoài quân của Mỹ và Anh, số quân các nước là 24.000, chủ yếu làm nhiệm vụ công binh, y tế, hậu cần mà không chiến đấu trực tiếp. 

Quân Anh, được xem là "đồng minh then chốt nhất" của Mỹ hiện nay, thì phàn nàn về cách hành xử thô bạo của các sĩ quan chỉ huy Mỹ, gây va chạm giữa các đơn vị khiến quân Anh ngày càng cảm thấy "khó chịu".

Thời điểm này, Mỹ đang phải đối mặt với thực tế là chưa có nước nào trong "liên minh tự nguyện", kể cả Anh, muốn góp thêm quân, đóng thêm tiền trong khi  quân nổi dậy hoạt động ngày càng mạnh. Theo các nhà quan sát, ngay cả khi có thêm quân và thêm tiền, Mỹ cũng khó có thể đảm bảo thành công trong thời gian ngắn, mà nếu như vậy thì chính quyền Mỹ sẽ phải tính đến "cái giá chính trị" mà họ sẽ phải trả trong cuộc bầu cử tháng 11 tới.

Có thể bạn quan tâm