Tăng trưởng vượt bậc trên nền tảng giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô

Tăng trưởng kinh tế quý I - 2018 tiếp nối đà bứt phá hơn 7% từ quý III - 2017 sau khi chỉ dao động quanh mốc 5 - 6%, thậm chí có lúc rớt xuống 3 - 4% suốt từ giữa năm 2008 đến nay. Tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, đó là kết quả của sự tăng trưởng đồng đều của cả ba khu vực với nông - lâm - ngư nghiệp tăng tới 4,05%, gấp hai lần mức tăng chỉ khoảng 2% trong mấy năm gần đây; còn dịch vụ duy trì tốc độ tăng 6,7%; trong khi công nghiệp và xây dựng đóng vai trò dẫn dắt tăng trưởng với tốc độ tăng tới 9,7%. Đặc biệt, khu vực công nghiệp chế biến, chế tạo tăng tới 13,9%, là bằng chứng cho sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế đúng hướng trong khi công nghiệp khai khoáng cũng thoát khỏi tình trạng suy giảm suốt mấy năm qua.

Tăng trưởng kinh tế trong cả hai trụ cột công nghiệp và nông nghiệp đều gắn với kết quả của chuyển dịch cơ cấu kinh tế cho nên hoàn toàn có cơ sở để khẳng định khả năng bền vững của nó. Hơn thế nữa, tốc độ tăng trưởng kinh tế cao của quý I - 2018 còn đặt trên nền tảng cân đối cung cầu và giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Trước hết, tổng vốn đầu tư toàn xã hội chỉ tăng 10,4%, tương đương 32,2% GDP chứng tỏ cơ cấu lại đầu tư đã cho những kết quả tích cực khi hiệu quả đầu tư đã tăng cao rõ rệt và quan trọng hơn nhiều chính là giảm bớt sự phụ thuộc của tăng trưởng kinh tế vào tăng quy mô đầu tư. Tính ổn định của nguồn vốn đầu tư còn được củng cố khi cũng trong quý I - 2018, vốn đầu tư của khu vực kinh tế ngoài nhà nước tăng tới 16,9%, gấp bốn lần tốc độ tăng vốn đầu tư của khu vực kinh tế nhà nước. Xuất khẩu vẫn tiếp tục kỳ tích khi tổng kim ngạch tăng tới 22% đi đôi với nhập khẩu chỉ tăng có 13,6% khiến cho cán cân thương mại hàng hóa thặng dư tới 1,3 tỷ USD. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 9,9% chứng tỏ nền kinh tế Việt Nam đang dựa trên cả hai điểm tựa là tiêu dùng trong nước và xuất khẩu.

Bên cạnh đó, chính sách tiền tệ kiên định mục tiêu duy trì ổn định kinh tế vĩ mô, kiềm chế lạm phát thông qua tổng phương tiện thanh toán cả quý chỉ tăng 3,23%, còn tổng tín dụng tăng 2,23%, thậm chí còn thấp hơn cả mức tăng 2,81% cùng kỳ năm 2017. Mặt bằng lãi suất huy động và cho vay đều ổn định đi đôi với tỷ giá hối đoái giữa VND và USD hầu như không thay đổi đã chứng minh tính hợp lý trong điều hành chính sách tiền tệ. Chính sách tài khóa quý I-2018 cũng ghi nhận dấu hiệu tích cực góp phần vào ổn định kinh tế vĩ mô khi báo cáo thu chi ngân sách nhà nước (NSNN) cho thấy quy mô chi NSNN thấp hơn quy mô thu NSNN đến hơn 6.000 tỷ đồng do thu NSNN đã đạt tới 17,6% dự toán, còn chi NSNN đạt 14,8% dự toán. Kết quả tất yếu là CPI tháng 3-2018 chỉ tăng 0,97% so với cuối năm 2017 và tăng 2,66% so với cùng kỳ năm trước, còn CPI bình quân cả quý I - 2018 tăng 2,82% so với cùng kỳ 2017. Đáng chú ý là CPI tháng 3 với vai trò chỉ dấu quan trọng hàng đầu đối với kiểm soát CPI cả năm không những không tăng mà còn giảm 0,27% so với tháng trước. Rõ ràng, kinh tế Việt Nam có triển vọng ngày càng rõ rệt bước vào chu kỳ tăng trưởng cao đi đôi với kiềm chế lạm phát ở mức hợp lý thông qua kết hợp chính sách kinh tế vĩ mô thận trọng với cơ cấu lại tổng thể nền kinh tế và các bộ phận cấu thành.

Tóm lại, ngoài yếu tố khó lường từ kinh tế thế giới thì sự chủ động, nhất quán, lấy ổn định kinh tế vĩ mô làm trọng trong quản lý điều hành chính là yếu tố quyết định kéo dài chu kỳ tăng trưởng đã khởi đầu từ giữa năm 2017. Bên cạnh đó, những bài học kinh nghiệm từ đối phó sự bất trắc của kinh tế toàn cầu những năm 2008 - 2009 là rất quý báu cho một chu kỳ tăng trưởng mới, ổn định, bền vững và có chất lượng cao hơn.