Không một mình trên hành trình “viết tiếp” Công ước Hà Nội

Tại Hệ thống trường Phổ thông liên cấp Song ngữ quốc tế Wellspring, ranh giới giữa khát khao tự do khám phá thế giới ảo và trách nhiệm bảo vệ thế hệ trẻ đã trở thành chủ đề tranh biện sôi nổi của các em - không phải để phân thắng bại, mà để cùng tìm lời giải chung.

Tiên phong hưởng ứng và những dấu mốc quan trọng

Là một trong những đơn vị giáo dục tiên phong hiện thực hóa tinh thần Công ước Hà Nội 2025, Wellspring đã đồng hành cùng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05), Liên minh Niềm tin số tổ chức Lễ phát động chiến dịch Quốc gia “Không một mình-Cùng nhau an toàn trực tuyến”, chuỗi sự kiện CYBER DAY, Cyber Peace cùng nhiều hoạt động giáo dục ý nghĩa.

Những nỗ lực này được ghi nhận bằng Bằng khen Đơn vị có thành tích xuất sắc đột xuất trong công tác phối hợp, góp phần bảo vệ an ninh quốc gia và bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, do Trung tướng Lê Xuân Minh - Cục trưởng Cục A05, Bộ Công an - trao tặng theo Quyết định số 188/QĐ-A05-P1 ngày 10/1/2026, tại Lễ tổng kết Chiến dịch “Không Một Mình-Cùng nhau an toàn trực tuyến” diễn ra vào sáng 11/1/2026 tại Trường Ngôi sao Hoàng Mai, Hà Nội.

Cũng trong khuôn khổ chiến dịch, học sinh Wellspring đạt giải Nhất (tiết mục Trống cơm) và giải Ba (mashup Thư pháp-Tiếng Việt-Máu đỏ da vàng-Tôi yêu) tại Minishow Tìm kiếm Tài năng Học đường.

Từ những nền tảng ấy, không khí tranh biện về an toàn không gian mạng đã trở thành hoạt động thường xuyên, nơi học sinh thực hành tư duy phản biện và cùng nhau kiến tạo những giá trị số tích cực.

Diễn đàn tranh biện: Tiếng nói của công dân số

Cuối tháng 3/2026, sân khấu Trường phổ thông liên cấp Song ngữ quốc tế Wellspring hóa thành một diễn đàn thu nhỏ, nơi học sinh Trường trung học phổ thông Wellspring và Trường trung học phổ thông Chuyên Ngoại ngữ Hà Nội hào hứng tranh biện về chủ đề nóng: “Giải pháp tối ưu để bảo vệ trẻ em trực tuyến là ưu tiên giáo dục năng lực số từ sớm hay cần sự kiểm soát chặt chẽ hơn từ phía Nhà nước?”.

Hoạt động diễn ra trong khuôn khổ Diễn đàn Giáo dục An ninh mạng Cyber Peace 2025 với chủ đề “Sứ giả số: Hành động có trách nhiệm, kiến tạo một thế giới số an toàn và nhân văn”, nhằm thúc đẩy hành động toàn cầu, tiếp nối thành công của Công ước Hà Nội 2025 và chiến dịch “Không Một Mình”.

Các học sinh triển khai lập luận theo hai luồng quan điểm: một bên nhấn mạnh tầm quan trọng của việc trang bị kỹ năng số để giới trẻ tự bảo vệ mình; bên còn lại đề cao sự cần thiết của hành lang pháp lý và cơ chế kiểm soát trước những rủi ro ngày càng tinh vi.

Đứng về phía đề cao vai trò quản lý của Nhà nước, em Lê Tuệ Minh thẳng thắn thừa nhận sức nặng từ những lý lẽ của bên phản biện: “Con cảm thấy đội bạn đã phân tích được những đặc điểm cũng như tầm quan trọng của việc bảo vệ và giáo dục trẻ em cách sử dụng mạng xã hội đúng đắn. Thế nên con cũng hơi lung lay. Nhưng với lập trường cần sự quản lý của Nhà nước, con vẫn tìm ra được các điểm khai thác để lập luận lại. Con rất tự hào và vui vì năm nay có một Công ước lớn như thế, và càng tự hào hơn khi nội dung ấy được bàn luận ngay tại trường con!”.

Với em Nguyễn Khang Vỹ, bài học lớn nhất sau phiên tranh biện không nằm ở chiến thắng, mà là sự thức tỉnh về nhận thức để lan tỏa thông điệp cùng nhau an toàn trực tuyến: “Đối với em, bài học lớn nhất về an ninh mạng là sự cảnh giác và nhận thức sâu sắc về những vấn đề đang tồn tại. Không gian mạng nhìn có vẻ an toàn nhưng tiềm ẩn rất nhiều nguy cơ. Vậy nên, là một người trẻ, chúng ta nên luôn mở mang tầm vóc, học nhanh, tìm hiểu những điều mới. Đó là cách tốt nhất để ngăn chặn những mối nguy hiểm”.

Hành trình giáo dục dài hơi: Từ sân khấu tranh biện đến lớp học

Không chỉ dừng lại ở những buổi tranh biện riêng lẻ, Trường Wellspring đã cụ thể hóa Công ước Hà Nội thành một hành trình giáo dục dài hơi, khi nội dung an toàn, an ninh trên môi trường số được lồng ghép vào các tiết học chính khóa (môn Khoa học máy tính chương trình Quốc tế), dự án học tập, tiết kỹ năng sống, các buổi sinh hoạt lớp, Phiên tòa giả định có sự góp mặt của Đoàn luật sư thành phố Hà Nội (gồm 2 tổ chuyên án, mỗi tổ chuyên án 12 người)…

Điểm nhấn là chương trình giáo dục chính khóa về AI được triển khai từ lớp 1 đến lớp 12, xây dựng theo chuẩn của Viện Công nghệ Massachusetts (MIT) và khung năng lực UNESCO, đồng thời được Hội đồng Giáo dục Hệ thống Trường phổ thông liên cấp Song ngữ Quốc tế Wellspring tinh chỉnh để phù hợp với học sinh Việt Nam ở độ tuổi từ 6 đến 18. Đây chính là nền tảng để các em không chỉ sử dụng công nghệ mà còn làm chủ công nghệ một cách an toàn, sáng tạo và có trách nhiệm.

Thầy Raynan, giáo viên bộ môn Khoa học máy tính, nhận định: “Tôi nghĩ Công ước là một nền tảng tiềm năng, một điểm khởi đầu có thể lan tỏa đến nhiều nơi khác. Vì vậy, nó có thể hỗ trợ các trường học. Đồng thời, thông qua truyền miệng, an ninh và an toàn mạng cần được áp dụng ở mọi trường học, cho mọi học sinh, và không chỉ cho riêng học sinh. Việt Nam, khi nói đến sự phát triển và công nghệ, giống như một con hổ. Vì vậy, với tư cách là một nền tảng an ninh mạng, Công ước cũng có thể được áp dụng ở nhiều quốc gia khác”.

Cô Đào Thị Bích Diệp, Trưởng Ban Đào tạo nhà trường, cho biết những nỗ lực ấy đã bắt đầu cho “trái ngọt”: “Vừa qua khi khảo sát về hiểu biết của học sinh về không gian số, chúng tôi thấy 90% các em đã nắm được những vấn đề cơ bản về an toàn mạng, biết cách tự bảo vệ mình và nhận diện được các nguy cơ khi tham gia môi trường trực tuyến”.

Trên hành trình này, học sinh Wellspring đã trở thành những “đại sứ” lan tỏa nhận thức tích cực. Cô Nguyễn Việt Linh, Phó Hiệu trưởng phụ trách Chương trình Việt Nam của Trường Trung học cơ sở Wellspring, chia sẻ:. “Các bạn khối 9 của trường đang chia sẻ kiến thức về an toàn mạng, công nghệ và AI với học sinh trường Sùng Đô (tỉnh Lào Cai). Dự án vẫn được duy trì với hai buổi online mỗi tuần: một buổi dạy tiếng Anh, một buổi chia sẻ về an toàn mạng, phân biệt tin thật, tin giả và cách bảo vệ danh tính trên mạng”.

Không chỉ có những giờ học chính khóa, nhà trường còn khéo léo lồng ghép nội dung an toàn mạng vào các hoạt động trải nghiệm sáng tạo. Điển hình là bài học vượt qua cám dỗ và cạm bẫy mạng thông qua sự kiện Halloween, nơi “lỗi sai” trở thành bài học an toàn trong thế giới số. Bên cạnh đó, phiên tòa giả định cũng được tổ chức để học sinh hiểu rõ hơn về khung pháp lý liên quan đến an ninh mạng.

Cô Đào Thị Thùy, Tổ trưởng bộ môn Kỹ năng sống, người trực tiếp đồng hành với dự án “S Project”, cho biết: “Khi dùng mạng xã hội, học sinh ở Sùng Đô hay Wellspring đều gặp những vấn đề tương tự: những tài khoản lạ nhắn tin nhờ nạp thẻ, xin kết bạn với lời lẽ khiếm nhã, hay những lời dụ dỗ tham gia vào hành vi mất an toàn. Từ những chia sẻ đó, học sinh hai trường thêm phần cởi mở và thấu hiểu lẫn nhau. Nhà trường xác định đây không phải là hoạt động ngắn hạn, mà nội dung an toàn mạng sẽ tiếp tục được lồng ghép vào các tiết kỹ năng sống, sinh hoạt lớp theo chủ đề, cũng như các hoạt động ngoại khóa, trải nghiệm”.

Lan tỏa giá trị: Dấu ấn tạo nên hành trình “Không một mình”

Không chỉ Wellspring, tinh thần Công ước Hà Nội đã lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng giáo dục. Hàng loạt trường học trên cả nước đã chủ động triển khai các hoạt động hưởng ứng với những cách làm cụ thể, thiết thực.

Ngày 9/10/2025, Trường trung học cơ sở Nguyễn Du (phường Đại Mỗ, Hà Nội) tổ chức chương trình hưởng ứng chiến dịch “Không một mình-Cùng nhau an toàn trực tuyến”, với nội dung trọng tâm là giúp học sinh nhận diện hình thức “bắt cóc trực tuyến” thông qua các câu hỏi tương tác.

Ngày 27/10/2025, Trường trung học phổ thông Phan Đình Phùng tổ chức chương trình tuyên truyền quy mô lớn, thu hút gần 2.100 học sinh tham gia. Không khí chương trình diễn ra sôi nổi, các em hào hứng theo dõi và tương tác.

Đại diện Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05, Bộ Công an) đã có buổi giao lưu trực tiếp; cùng với đó, hoạt động ký cam kết hưởng ứng đã thể hiện sự đồng thuận cao của học sinh toàn trường. Trong khi đó, hệ thống Vinschool triển khai chuỗi workshop “Bạn đồng hành số- Lướt mạng an toàn”, một hoạt động trọng tâm trong chuỗi hưởng ứng chiến dịch, tập trung trang bị kỹ năng nhận diện và phòng tránh rủi ro trên không gian mạng.

Những hoạt động đa dạng ấy cho thấy việc bảo vệ thế hệ trẻ trên không gian mạng không còn là khẩu hiệu, mà đã trở thành những hành động cụ thể, thiết thực trong từng nhà trường.

Và khi những “dấu chân số” ấy in dấu trên hành trình của hàng nghìn ngôi trường, từ Wellspring lan tỏa ra cả nước, Công ước Hà Nội không còn là những trang văn bản mà đang dần trở thành một nền tảng nhận thức, để thế hệ trẻ tự tin bước đi trước cám dỗ, tỉnh táo giữa muôn dòng thông tin và cùng nhau dựng xây một không gian số an toàn, nhân văn, nơi không ai lẻ loi.