Mùa bóng 2006 đã khép lại bằng lễ đăng quang của HP.HN ở Cúp Quốc gia trong một trận đấu quyết liệt, hấp dẫn với khán giả chật kín trên các khán đài. Một đoạn kết tuyệt đẹp, nhất là về công tác tuyên truyền và cũng thật kịp lúc khi mà BTC đã đưa trận đấu đỉnh cao ấy về với nơi đang khát bóng đá. Hay trước đó 1 tuần là trận play-off đầy “nghẹt thở” giữa Huda Huế và Mitsustar. Haier. Hải Phòng.
Tuy nhiên, đó chỉ là những hấp dẫn, quyết liệt ở đích đến, còn xuyên suốt mùa bóng qua vẫn còn đọng lại nhiều vấn đề, từ những trận đấu có kết quả bất ngờ mà không ít người dự báo từ trước hay cú trượt dốc thảm hại với nhiều vấn đề của Đà Nẵng, hai trận đấu cuối cùng của giải hạng Nhất kết thúc không nằm ngoài dự đoán của người trong cuộc khi khách cùng thắng và 1 trong 2 đã phải rớt hạng. Nhưng đỉnh điểm hơn cả vẫn là chuyện trọng tài vốn đã dấy lên nỗi lo ngại từ đầu mùa bóng và đã xảy chuyện không ít ở mùa bóng 2006.
Sự yếu kém đã được dự báo từ trước
Sự cố trọng tài liên quan đến tiêu cực dẫn đến việc mất trắng không ít tên tuổi với nhiều người có thâm niên trong nghề cầm còi đã buộc BTC giải đôn một loạt trọng tài trẻ lên để làm nhiệm vụ trong mùa này.
Ngoài một số trọng tài đã phải vào nhà giam hoặc đang tại ngoại nhưng bị quản thúc tại địa phương, VFF đã chủ động gạch tên không ít trọng tài khác để đề phòng những rủi ro trong quá trình diễn ra giải. Những chuẩn bị, phòng xa của VFF quả không thừa khi mà giải năm nay đã phải đợi đến trận đấu cuối cùng mới phân định được nhà vô địch cũng như kẻ… xấu số phải rớt hạng.
Tuy nhiên, giữa cái đầu sạch sẽ và năng lực chuyên môn vẫn còn là một khoảng trống mà đã có nhiều trận đấu đã bị BHL đội bóng (thường là đội khách) phản ứng mạnh mẽ về công tác điều hành trận đấu. Nạn nhân của những sai phạm từ trọng tài không tập trung vào một đội mà danh sách gặp nạn trên cứ kéo dài theo vòng đấu.
Ban đầu, các lãnh đội đã chấp nhận với tiêu chí cùng với VFF vượt qua giai đoạn khó khăn hiện tại khi mà lực lượng trọng tài khá mỏng manh về chất; nhưng giải diễn ra thì những sai phạm của trọng tài có lúc đã làm cho những HLV dù có tiếng là hiền lành, ít nói cũng phải phải ứng dữ dội.
Nhiều HLV đã phải lắc đầu ta thán, có người đã không kềm chế phản ứng quyết liệt trọng tài trong và sau trận đấu như HLV Phạm Văn Rạng (T.Tiền Giang), Calisto (GĐT.LA), Lê Thụy Hải (Bình Dương), Dương Ngọc Hùng (P.Bình Định). Ở giải hạng Nhất, HLV kỳ cựu và có nhiều kinh nghiệm khi “lâm trận” với trọng tài, Phạm Huỳnh Tam Lang cũng không đè nén sự tức giận khi phản ứng trọng tài (trận CLB TP Hồ Chí Minh gặp QK4 trên sân khách)…
Có lúc trọng tài trở thành công cụ để “nắn gân” BTC giải
Nổi bật nhất trong loạt sai phạm của “vua” là trọng tài Vũ Bảo Linh với trận HP.HN - Bình Dương mà đáng chú ý nhất là trận TMN.CSG - GĐT.LA ngay sau đó để rồi bị kỷ luật bằng hình thức… đẩy xuống làm nhiệm vụ ở giải hạng Nhất. Hay sai lầm của trọng tài Đào Văn Cường trong trận P.Bình Định và Bình Dương dẫn đến việc khán giả phản ứng quyết liệt sau trận đấu. Chính một loạt sai phạm của trọng tài đã có lúc làm cho các đội bóng tự bảo vệ mình bằng các hình thức mà điển hình là việc lãnh đạo đội GĐT.LA hăm he sẽ bỏ cuộc chơi nếu xảy ra sự cố trọng tài trong trận gặp Bình Dương, hay HLV Lê Thụy Hải đã “nắn gân” trọng tài Võ Minh Trí trong trận BD gặp HA.GL…
Từ những phản ứng, hăm he của các đội bóng đã buộc BTC giải khi lên lịch phân công trọng tài trong các trận đấu cuối mùa đã trở nên khá nhạy cảm. Ngoài việc chọn trọng tài có năng lực, công tâm còn phải rà soát luôn cả quá khứ là có chung chạ với đội nào không bởi chỉ cần một tiếng còi lệch lạc, có khi trọng tài chỉ “lãnh” 9 mà BTC giải mới là người… lãnh đủ.
Nếu như ở những mùa bóng trước, nhiều người không đồng tình với cách phân công cũng như cách điều hành trọng tài, trong mùa bóng vừa qua việc phân công cũng có một số trận bị rơi vào thế bí như trường hợp trọng tài Dương Mạnh Hùng được phân thổi chính trận HA.GL gặp Nam Định mà trong trận sau đó, Nam Định sẽ gặp HN.HN mà trọng tài Hùng lại là người Hà Nội… Lý giải vấn đề trên, một sếp cho biết là không thể làm khác được, không thể thay đổi vì quá ít trọng tài. Nhưng may mắn là năng lực cùng cái đầu sạch của trọng tài Hùng đã không để xảy ra vấn đề gì.
Và chuyện “người nhà” đấu nhau
Vấn đề đang nóng bỏng nhất hiện nay là việc bầu chọn các danh hiệu Chiếc còi vàng, bạc, đồng nhằm tôn vinh các trọng tài xuất sắc trong mùa bóng vừa qua. Không chỉ có thế, danh hiệu đoạt được trong mùa bóng này còn có giá trị gấp bội bởi bóng đá Việt Nam đang trong giai đoạn đi vào nề nếp hơn, sạch sẽ hơn sau loạt tiêu cực bị phanh phui trước đó.
Thế nhưng, càng đến gần với ngày kiểm phiếu lại nổ ra cuộc “đấu” giữa trọng tài Dương Mạnh Hùng - ứng viên sáng giá cho danh hiệu này với ông Chủ tịch HĐTT Nguyễn Văn Mùi. Những thông tin trong thời gian qua ít nhiều giảm phiếu thuận cho trọng tài Hùng trong cuộc bầu chọn này. Theo ông Mùi thì trong pha bóng ở “phút 85” trận TMN.CSG, trọng tài Hùng đã mắc lỗi và không chỉ riêng trọng tài Hùng mà những ứng viên khác cũng có những khiếm khuyết. Là người vốn được xem là đầy cá tính, trọng tài Hùng đã đề nghị BTC giải xem lại băng ghi hình trận đấu đó…
Mùa bóng 2006 đang đến gần với ngày tổng kết, một Gala bóng đá hoành tráng ở phía trước nhưng riêng chuyện trọng tài thì mọi vấn đề chỉ mới dừng ở chữ “tổng” chứ chưa “kết” là vậy.
