Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) ngày 22/3 cảnh báo gián đoạn tại eo biển Hormuz đang tạo ra “nút thắt năng lượng lớn nhất từ trước tới nay”, có thể gây tác động lan rộng tới kinh tế toàn cầu.
Theo người đứng đầu IEA Fatih Birol, cuộc khủng hoảng hiện nay chưa từng có tiền lệ, khi tác động đã lan sang lạm phát, làm tăng chi phí nhập khẩu năng lượng, nới rộng thâm hụt tài khoản vãng lai và làm suy giảm tăng trưởng tại nhiều nền kinh tế.
IEA cho biết, kể từ khi xung đột bùng phát cuối tháng 2, eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu và khí toàn cầu – gần như bị tê liệt, khiến giá năng lượng tăng mạnh.
Theo ước tính, nguồn cung dầu bị gián đoạn lên tới khoảng 11 triệu thùng/ngày, trong khi nguồn cung khí đốt giảm khoảng 140 tỷ m³, trong đó phần lớn đến từ xuất khẩu bị gián đoạn của Qatar và UAE.
Ông Birol nhận định quy mô khủng hoảng hiện nay vượt cả các cuộc khủng hoảng dầu mỏ thập niên 1970 và khủng hoảng khí đốt trong xung đột Nga - Ukraine.
Để ứng phó, IEA đã phối hợp giải phóng khoảng 400 triệu thùng dầu từ kho dự trữ chiến lược - mức can thiệp lớn nhất từ trước tới nay - và cho biết sẵn sàng sử dụng thêm nguồn dự trữ nếu cần thiết.
Ngoài lĩnh vực năng lượng, IEA cảnh báo gián đoạn tại Hormuz còn ảnh hưởng tới chuỗi cung ứng toàn cầu, khi hơn 1/3 lượng phân bón, khoảng 1/4 sản phẩm hóa dầu và nhiều nguyên liệu công nghiệp quan trọng như lưu huỳnh và helium đi qua tuyến này.
IEA nhấn mạnh các biện pháp hiện nay chỉ có thể giảm bớt tác động kinh tế, trong khi giải pháp căn bản vẫn là khôi phục hoạt động bình thường của eo biển Hormuz.
