Cuộc sống đổi thay
Từ TP Sóc Trăng về trung tâm sáu xã vùng căn cứ cũ của huyện Mỹ Xuyên khoảng hơn 30 km. Có nhiều đường đi vào Hòa Tú, nhưng lối nào cũng thuận tiện. Đường lớn, đường nhỏ đều trải nhựa và lót bê-tông. Đường ấp, đường xã mát rượi dưới những rặng dừa xanh ngút mắt. Đó đây, nhà tường, nhà ngói nhiều vô kể, sát bên những vuông nuôi tôm công nghiệp và bán công nghiệp, quạt máy chạy vù vù. Trụ sở UBND xã Hòa Tú 1 mới xây năm 2012, rất khang trang, sạch đẹp. Cách đó không xa là các ngôi trường THPT, THCS cao rộng, râm ran tiếng trẻ nô đùa giữa giờ ra chơi. Anh Trương Hoàng Khai, Phó Chủ tịch UBND xã Hòa Tú 1, mới 37 tuổi. Anh làm Phó Chủ tịch xã lúc mới tuổi 30, có trình độ đại học và trung cấp chính trị. Vợ anh là chị Trương Thị Thúy, 36 tuổi, Chủ tịch Hội Phụ nữ xã. Anh chị có một con gái năm nay mới vào lớp 1. Ngoài mức lương của hai vợ chồng tám triệu đồng/tháng, anh chị nuôi hơn một ha tôm sú và tôm thẻ, thu nhập vài trăm triệu đồng/vụ. Ngoài vụ tôm, anh chị còn trồng lúa thơm ST23 , thu về vài trăm giạ mỗi năm.
Ở ấp Hòa Phuông có 290 gia đình với 1.000 nhân khẩu. Người giàu ở đây chiếm gần 50% (có thu nhập tiền tỷ mỗi năm). Họ giàu lên chủ yếu nhờ nuôi tôm sú, tôm thẻ công nghiệp và bán công nghiệp. Ấp này không có hộ nghèo, thấp nhất cũng đủ ăn. Anh em ông Hà Văn Tấn, Hà Văn Bé, Hà Văn Việt là con liệt sĩ thời khởi nghĩa Nam Kỳ; nuôi tôm trúng bảy vụ liền; năm nào cũng thu bạc tỷ. Ấp Hòa Trung cũng có rất nhiều hộ giàu nhờ nuôi tôm sú, tôm thẻ. Ông Bùi Văn Thiện, 62 tuổi, là một điển hình với tài sản không dưới 10 tỷ đồng.
Anh Trương Hoàng Khai, Phó Chủ tịch xã cho biết: “Diện tích đất của Hòa Tú 1 là 3.186 ha; trong đó có 2.400 ha nuôi tôm công nghiệp và bán công nghiệp. Số còn lại là nuôi một vụ tôm, một vụ lúa thơm ST”. Sáu xã vùng kháng chiến cũ của huyện Mỹ Xuyên có thuận lợi là kênh rạch nhiều, mùa khô nhiễm mặn, rất thuận lợi cho nuôi thủy sản. Nghề nuôi tôm sú ở vùng này đã có cách nay gần 20 năm. Những năm đầu nuôi tôm sú quảng canh không mấy thành công. Không ít gia đình đổ nợ. Mấy năm gần đây, nông dân các xã vùng kháng chiến cũ đã có kinh nghiệm chuyển từ nuôi tôm sú sang nuôi tôm thẻ. Hàng nghìn hộ đã trả được nợ ngân hàng và tích lũy làm giàu.
Nông thôn mới, tinh thần mới
Bia truyền thống cuộc khởi nghĩa Nam Kỳ đặt tại đình Hòa Tú (giờ thuộc ấp Hòa Trực, xã Hòa Tú 1). Đình Hòa Tú được đầu tư xây mới, to rộng hơn nhiều đình cũ nhưng vẫn giữ được nét xưa, đã được công nhận di tích lịch sử quốc gia. Tại đây là tâm điểm của cuộc khởi nghĩa Nam Kỳ diễn ra vào đêm 23-11-1940.
Chuyện xây dựng nông thôn mới ở sáu xã vùng kháng chiến của huyện Mỹ Xuyên giống như một giấc mơ. Cách nay ba năm, Ngọc Tố (lấy tên của một vị lãnh đạo của cuộc khởi nghĩa Nam Kỳ) là một trong số ít xã đầu tiên của tỉnh Sóc Trăng được công nhận hoàn thành xây dựng nông thôn mới. Những ngày chuẩn bị kỷ niệm 75 năm cuộc khởi nghĩa Nam Kỳ, xã Hòa Tú 1 đã hoàn thành chỉ tiêu xây chợ (tiêu chí cuối cùng) để được công nhận là xã nông thôn mới. Các xã còn lại đều đạt từ 15 đến 17 tiêu chí. Cách nay hơn 20 năm vùng đất các xã vùng kháng chiến cũ này gần như bị cô lập với bên ngoài bởi không có đường bộ. Ghe, tàu là phương tiện duy nhất để người dân ra huyện lỵ Mỹ Xuyên và tỉnh lỵ Sóc Trăng. Họ phải thức khuya, dậy sớm để chờ, đón tàu, ghe. Chậm một chút là lỡ chuyến, phải đợi tới hôm sau. Cán bộ tỉnh, huyện vào đây công tác cũng chịu chung cảnh ngộ.
Về sáu xã vùng kháng chiến cũ của huyện Mỹ Xuyên bây giờ dễ ợt! Đường nhựa, đường bê-tông chằng chịt không thua gì kênh rạch xứ này. Trường học, trạm y tế, trạm bảo vệ thực vật, doanh nghiệp mua bán vật tư, phân bón, ương giống tôm sú, tôm thẻ… mọc lên khắp nơi. Trường THPT ở trung tâm xã Hòa Tú 1 quy tụ rất nhiều con em trong vùng đến đây theo học. Rất nhiều trường học xứ này đã đạt chuẩn quốc gia. Trạm y tế xã Hòa Tú 1 sắp thành trung tâm chăm sóc sức khỏe cho cả vùng. Rất nhiều nhà cửa của dân được xây dựng khang trang. Tình làng, nghĩa xóm, đoàn kết hòa thuận, thương yêu, đùm bọc lẫn nhau. Nhân dân tích cực hưởng ứng phong trào hiến đất, đóng góp tiền của, công sức xây dựng đường sá, trường học, nhà tình thương, tình nghĩa. Có hàng trăm điển hình nổi lên từ các phong trào này.
Truyền thống quý báu và tinh thần quật khởi của cuộc khởi nghĩa Nam Kỳ đã hun đúc cho người “làng Hòa Tú xưa” tiếp bước cha ông, xây dựng quê hương giàu đẹp.