Đưa nước sạch về vùng nông thôn

Những năm qua, từ nhiều nguồn vốn khác nhau, các địa phương trong cả nước đã xây dựng hàng chục nghìn công trình cấp nước sinh hoạt tập trung, giúp hàng triệu người dân vùng nông thôn được sử dụng nước sạch. Công tác này đã góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng, phòng chống dịch bệnh, nâng cao chất lượng sống của Nhân dân.

Công nhân Nhà máy Nước sạch Tiền Tiến (Hải Phòng) vận hành máy đưa nguồn nước sạch đến Nhân dân. (Ảnh: NGUYÊN PHÚC-MINH TUẤN)
Công nhân Nhà máy Nước sạch Tiền Tiến (Hải Phòng) vận hành máy đưa nguồn nước sạch đến Nhân dân. (Ảnh: NGUYÊN PHÚC-MINH TUẤN)

Niềm vui khi có nước sạch

Bó Mỵ là xóm vùng cao của xã Bạch Đằng, tỉnh Cao Bằng, dân cư phân bố rộng. Trước đây, người dân chủ yếu sử dụng nguồn nước mưa và suối trong sinh hoạt hằng ngày. Đây là nguồn nước chưa qua lọc, xử lý, không bảo đảm vệ sinh, nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe Nhân dân.

Do đó, công trình cấp nước sinh hoạt xóm Bó Mỵ đã được triển khai xây dựng và năm 2021 đi vào hoạt động đã giúp cung cấp nước sạch ổn định, bền vững cho hơn 600 người dân nơi đây. Sau khi nhận bàn giao công trình, xóm Bó Mỵ đã thành lập tổ quản lý, vận hành gồm ba người với nhiệm vụ vận hành, định kỳ ghi số công-tơ nước, thu tiền, bảo dưỡng, sửa chữa khi xảy ra hư hỏng, xuống cấp.

Ông Mông Trương Thuyết, Tổ trưởng Tổ quản lý, vận hành công trình cho biết, số tiền nước thu được khoảng 1,7 triệu đồng/ tháng sẽ sử dụng để bồi dưỡng thành viên trong tổ, mua vật tư sửa chữa hư hỏng, giúp công trình nước sạch vận hành ổn định, bền vững. Anh Hoàng Văn Thức, xóm Bó Mỵ phấn khởi cho biết: “Hiện nay, với giá bán 2.000 đồng/m³ nước, mỗi tháng gia đình tôi chỉ bỏ ra vài chục nghìn đồng là có đủ nước phục vụ sinh hoạt hằng ngày. Nguồn nước bảo đảm chất lượng cho nên đời sống ngày càng được nâng cao”.

Anh Phạm Trung Nghĩa, Trạm trưởng Trạm quản lý Nhà máy Nước sạch Tiền Tiến (Công ty cổ phần Nước sạch nông thôn Hải Dương) cho biết: “Nhà máy hiện nay đang cấp khoảng 3.500 m³ nước/ ngày, đêm cho 6.989 hộ dân tại phường Nam Đồng và xã Quyết Thắng. Nhằm cung cấp hiệu quả cho Nhân dân, công tác sản xuất nước bảo đảm chất lượng luôn được đặt lên hàng đầu. Các công đoạn từ khai thác nguồn nước mặt đến xử lý hóa chất đều được thực hiện đúng quy trình; hệ thống bể xử lý vệ sinh định kỳ, thiết bị được bảo dưỡng bảo đảm hoạt động ổn định. Trong quá trình vận hành, công nhân thường xuyên theo dõi camera giám sát giúp bảo đảm không bị thiếu nước. Bên cạnh đó, công nhân nhà máy luôn ứng trực để sửa chữa kịp thời, xử lý sự cố đường ống nhằm giảm thất thoát cũng như sớm khôi phục lại việc cấp nước sinh hoạt cho Nhân dân nhanh nhất có thể”.

Nâng cao nhận thức cộng đồng về sử dụng nước sạch

Hiện nay, cả nước đã xây dựng được 17.588 công trình cấp nước tập trung vùng nông thôn, giúp tỷ lệ tiếp cận nước sạch của người dân đạt hơn 74%. Góp phần vào những thành công đó, một số địa phương đã hỗ trợ đầu tư xây dựng, nâng cấp công trình, thu hút doanh nghiệp tham gia đầu tư, tăng nhanh tỷ lệ hộ dân được sử dụng nước sạch đạt chuẩn và từng bước hình thành thị trường nước sạch nông thôn hiệu quả, bền vững.

Tuy nhiên, theo Phó Cục trưởng Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) Nguyễn Hồng Khanh: Trong số các công trình cấp nước được xây dựng, chỉ có 9.611 công trình hoạt động bền vững và tương đối bền vững, còn lại 7.977 công trình kém bền vững hoặc không hoạt động. Bên cạnh đó, công tác cấp nước sạch cho Nhân dân vùng nông thôn còn gặp những hạn chế.

Giám đốc Công ty cổ phần Nước sạch nông thôn Hải Dương (thành phố Hải Phòng) Vũ Công Cương cho hay: “Công ty đang cung cấp nước sạch ổn định tại địa bàn 31 xã, phường với 107.898 khách hàng. Tuy nhiên, việc cấp nước cũng gặp những khó khăn do hệ thống đường ống nhiều tuyến bị xuống cấp sau thời gian dài vận hành; biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp ảnh hưởng đến chất lượng nguồn nước thô. Giá nước sạch áp dụng từ năm 2017 đến nay chưa được điều chỉnh, gây áp lực lớn đến sản xuất, kinh doanh và hạn chế nguồn lực đầu tư, thay thế, nâng cấp hạ tầng”.

Tại tỉnh Cao Bằng, mặc dù đã đầu tư xây dựng được 1.397 công trình nước sinh hoạt nông thôn nhưng chỉ có 789 công trình đang hoạt động. Nguyên nhân là do tâm lý một bộ phận người dân chưa quen với tư duy “dùng nước, trả tiền”, vẫn sử dụng nước khe, sông, suối, dẫn đến nhiều công trình hoạt động kém hiệu quả, hư hỏng, xuống cấp.

Để tăng tỷ lệ người dân được sử dụng nước sạch, theo Cục Quản lý và Xây dựng công trình thủy lợi, thời gian tới, cần tăng cường truyền thông, nâng cao nhận thức cộng đồng về sử dụng nước sạch. Các đơn vị liên quan cần rà soát, đánh giá hiện trạng cấp nước sinh hoạt nông thôn, kiểm soát chất lượng nước đối với công trình tập trung và hộ gia đình.

Đồng thời, cần phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số, nhất là hoàn thiện cơ sở dữ liệu nước sạch nông thôn quốc gia nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, giám sát và hoạch định chính sách. Cần tiếp tục huy động hiệu quả nguồn lực hợp tác quốc tế về tài chính, công nghệ và kinh nghiệm quản lý nhằm hỗ trợ phát triển bền vững lĩnh vực nước sạch nông thôn; đầu tư xây dựng mới, nâng cấp, sửa chữa công trình cấp nước nông thôn tập trung theo đặc thù từng vùng... Bên cạnh đó, phát triển hệ thống cấp nước liên kết vùng, ứng dụng công nghệ xử lý nước mặn, nước lợ phù hợp điều kiện thực tế từng khu vực…

Có thể bạn quan tâm