Đội tuyển Anh sẽ vô địch nếu có Mourinho?

Hy vọng mong manh

Không ai phủ nhận Sven-Goran Eriksson là một HLV có tài nhưng chưa đủ để giúp ĐT Anh giành một danh hiệu. Gần 5 năm làm HLV ĐT Anh (từ tháng 1-2001) và trải qua hai VCK các giải lớn, Eriksson không chứng tỏ được gì to tát. Đội bóng với nhiều cầu thủ tài năng này thường chơi thiếu thuyết phục dù kết quả thi đấu luôn biện hộ cho sự kém cỏi. Dưới thời Eriksson, thành tích của ĐT Anh ở các giải đấu chính thức là 23 trận thắng, 7 hòa và chỉ thua 3 trận. Tuy nhiên, đó là những trận thua khó thể nuốt trôi.

Kẻ thù lớn nhất của ĐT Anh chính là tâm lý thi đấu. Lối chơi của họ ẩn chứa sự sợ hãi. Trước những đối thủ yếu hơn và thua xa về lực lượng, các cầu thủ Anh kém sắc sảo trong tấn công và hay bấn loạn khi đối phương lên bóng. Đó là những màn trình diễn đầy bất trắc. Thật khó hình dung đây lại là đội bóng của các cầu thủ được đánh giá là tài năng nhất kể từ sau lứa cầu thủ VĐTG năm 1966.

Nhưng cần phải gạt bỏ tất cả những hoài nghi về năng lực và quyết tâm của các tuyển thủ Anh. Việc những cầu thủ đã chơi tốt ở CLB của họ nhưng lại không thể làm như vậy ở ĐTQG buộc chúng ta phải nghi ngờ khả năng của HLV người Thụy Điển. Vấn đề của ĐT Anh rõ ràng là chiến thuật không phù hợp đã triệt tiêu sức mạnh của họ. Đã tới lúc phải khẳng định Enksson không đủ tầm để lãnh đạo ĐT Anh. Sự mờ nhạt của ông thể hiện ở phong độ thất thường nơi đội bóng và sau nhiều năm thử nghiệm, lối chơi của họ vẫn chưa định hình. Những chiến thắng của ĐT Anh phần nhiều dựa vào sự lóe sáng của các cá nhân.

Có thể sẽ có những người bào chữa cho Eriksson bằng kết quả thi đấu của ĐT Anh. Nhưng nếu không tìm tới tận cùng nguyên nhân, Anh sẽ mãi chỉ đủ khả năng đạt kết quả tốt ở vòng loại chứ không phải tại VCK các giải lớn. Vinh quang sẽ chỉ đến với những đội có lối chơi ổn định và hiệu quả, tất nhiên có kèm một chút may mắn.

Nếu có Mourinho

Trước hết là vấn đề ở vị trí tiền vệ phòng ngự chuyên làm nhiệm vụ thu hồi bóng. Eriksson thường xuyên bố trí Lampard và Gerrard ở hai vị trí tiền vệ trung tâm. Cả hai đều là những cầu thủ kiến tạo ở CLB của họ nên không có khả năng làm tốt nhiệm vụ phòng ngự dù Gerrard vẫn thường lùi xuống thấp hơn Lampard và chú trọng phòng thủ hơn. Có vẻ như Eriksson đã bắt đầu nhận ra vấn đề. Trong trận gặp Ba Lan, sự xuất hiện của Ledley King ở vị trí tiền vệ phòng ngự đã giúp ĐT Anh chơi chắc chắn hơn (ngay cả khi thiếu người). Dù vậy, vẫn khó có thể tin rằng thay đổi này sẽ bảo đảm thành công cho ĐT Anh. HLV của họ thường tỏ ra thiếu nhạy bén trong những tình huống cần sự linh hoạt chiến thuật. Trận thua Brazil trong tình thế hơn người ở World Cup 2002 và cả những trận giao hữu thua tan nát đã khẳng định điều này.

Với những gì Jose Mourinho đã làm được ở các đội bóng của ông, có thể thấy HLV người BĐN này luôn biết cách phát huy khả năng của các cầu thủ và thay đổi chiến thuật khi cần. Chắc chắn ông sẽ không ngần ngại để lắp vào đội hình một cầu thủ biết thu hồi bóng thực sự dù có phải "hy sinh" bất kỳ ngôi sao nào khác. Ở ĐT Anh, Ledley King đang là người phù hợp nhất cho vị trí này.

Chelsea của Mourinho đang chơi hiệu quả với sơ đồ 4-3-3. Hàng tiền vệ gồm Makelele lùi xuống với nhiệm vụ chính là thu hồi bóng, Essien lệch trái và Lampard lệch phải tập trung tấn công: Drogba (hoặc Crespo) đá trung phong cắm và Duff (hoặc Wright-Phillips) ở biên phải và Robben (hoặc Joe Cole) ở biên trái thường xuyên dâng cao như những tiền đạo cánh. Sơ đồ này đã khẳng định được hiệu quả: khả năng thay đổi uyển chuyển từ phòng ngự chặt chẽ sang phản công nhanh và tấn công dồn dập, các tuyến liên kết tốt.

Nhân sự ĐT Anh không hề thua kém Chelsea và họ hoàn toàn có thể thích ứng ngay với những chiến thuật mang "phong cách Mourinho" khá phù hợp với lối chơi thiên về thể lực và tốc độ của bóng đá Anh. Cũng đừng quên Mourinho từng thành công vang dội ở Porto với sơ đồ 4-4-2 biến thể (thực chất là 4-3-1-2), đôi khi trở thành 4-3-3. ĐT Anh có thể ra quân với hàng tiền vệ 4 người trong đó Beckham ở biên phải, Joe Cole ở biên trái, King đá trụ, Lampard được đẩy cao lên chơi sau 2 tiền đạo Owen và Rooney. Đội hình này sẽ tăng cường khả năng phòng ngự ở giữa sân. Khi cần, nó có thể trở thành 4-3-3 để tăng cường sức tấn công với Rooney rút sang biên trái, Lampard dịch sang phải và Joe Cole, một tiền vệ đa năng, dạt vào trong.

Sau khi ĐT Anh giành vị trí đầu bảng 6 vòng loại World Cup 2006, Mourinho tuyên bố ông tin tưởng đội bóng của Eriksson có thể giành chức VĐ ở giải này vì không thấy có đội bóng nào thực sự nổi trội. Tuy nhiên vẻ miễn cưỡng của ông khi được đề nghị dự báo triển vọng của ĐT Anh cho thấy hai điều. Một là, Mounnho cho rằng ĐT Anh dưới sự dẫn dắt của HLV Eriksson sẽ VĐ nếu may mắn đứng về phía họ. Điều này gợi ý khả năng thứ hai, ĐT Anh đủ bản lĩnh để tự quyết định chức VĐ nếu có một HLV phù hợp. Người đó là ai? Câu trả lời chỉ có thể là Mourinho.