Theo Phó Bí thư Ðảng ủy Tổng công ty Xây dựng công trình giao thông (XDCTGT) 8 Lê Thị An Hải, hiện đồng chí Bí thư Ðảng ủy đang kiêm Chủ tịch Hội đồng quản trị (HÐQT) Tổng công ty, cho nên công tác xây dựng Ðảng tại doanh nghiệp hoạt động khá thuận lợi. Tuy nhiên, trong thời gian tới, nếu đơn vị có chủ sở hữu mới, công tác đảng ở đơn vị hoạt động như thế nào là câu hỏi chưa có lời giải đáp. Cùng lo lắng này, Phó Bí thư Ðảng ủy Tổng công ty Vinaconex Ðỗ Trọng Quỳnh cho rằng, nếu không có quy chế phối hợp chặt chẽ, ngay cả khi cấp ủy muốn giới thiệu nhân sự thì chưa chắc đã được HÐQT đồng ý. Bởi trước đây, khi Tổng công ty còn vốn nhà nước chi phối, vai trò của cấp ủy là lớn nhất, Ðảng ủy đề ra Nghị quyết, còn HÐQT sẽ cụ thể hóa những đường hướng ấy. Bây giờ ngược lại, HÐQT, trong đó có các cổ đông chiến lược sẽ xây dựng chiến lược đầu tư, phát triển, kế hoạch sản xuất, kinh doanh, còn cấp ủy chỉ phối hợp tham gia.
Trước thực tế này, Thành ủy Hà Nội đang gấp rút xây dựng và lấy ý kiến về phương án đổi mới mô hình, nội dung, phương thức lãnh đạo của tổ chức đảng các tổng công ty trực thuộc Thành ủy Hà Nội. Theo Trưởng ban Tổ chức Thành ủy Vũ Ðức Bảo, hiện có 15 đảng bộ tổng công ty trực thuộc Thành ủy Hà Nội. Với các tổng công ty nắm giữ hơn 50% và 100% vốn nhà nước, mô hình của tổ chức cơ sở đảng hoạt động rất hiệu quả. Nhưng với những đơn vị chỉ còn dưới 50% vốn nhà nước hoặc không còn vốn nhà nước, hoạt động của tổ chức đảng rất lúng túng. Sau quá trình cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước, mô hình tổ chức đảng trong các tổng công ty cũng bộc lộ những bất cập. Khi sở hữu, quản trị tổng công ty và các doanh nghiệp thành viên của tổng công ty đã thay đổi; mô hình tổ chức đảng sẽ phải thay đổi, cho nên nội dung lãnh đạo của tổ chức đảng trong các tổng công ty không thể như cũ.
Theo dự thảo phương án, Ban Tổ chức Thành ủy Hà Nội đề xuất các tiêu chí cụ thể để sắp xếp, tổ chức lại mô hình đảng bộ các tổng công ty trực thuộc Thành ủy. Theo đó, các đảng bộ cấp trên cơ sở trực thuộc Thành ủy phải là những tổng công ty có vốn nhà nước hơn 50%; đáp ứng các tiêu chí theo Quy định 29-QÐ/TW ngày 25-7-2017 của Ban Chấp hành Trung ương (khóa XII). Ðối với những đảng bộ tổng công ty sau cổ phần hóa, vốn nhà nước còn dưới 50%, ngoài việc đáp ứng các tiêu chí theo Quy định 29, còn phải là những doanh nghiệp hoạt động ổn định, có chiến lược phát triển rõ ràng, có đóng góp cho Thủ đô; đảng bộ thực hiện tốt công tác xây dựng đảng, đoàn kết thống nhất, có số lượng từ 500 đảng viên trở lên…
Dự thảo phương án của Ban Tổ chức Thành ủy cũng đề ra những tiêu chí cụ thể để sắp xếp, tổ chức lại mô hình các đảng bộ cơ sở tổng công ty trực thuộc Thành ủy; mô hình đảng bộ tổng công ty trực thuộc quận, huyện, thị ủy và tương đương. Trong đó, đề xuất ba hình thức tổ chức để các tổng công ty lựa chọn phù hợp với mô hình quản trị của tổng công ty, đó là đảng bộ công ty mẹ của tổng công ty, đảng bộ cơ quan tổng công ty, đảng bộ cơ quan tổng công ty mở rộng.
Về lộ trình thực hiện, sau khi được Thành ủy ban hành, từ tháng 6-2018, Ban Tổ chức Thành ủy phối hợp Ban Thường vụ đảng ủy các tổng công ty, các cơ quan, đơn vị liên quan căn cứ các tiêu chí, sắp xếp lại mô hình đảng bộ các tổng công ty đã cổ phần hóa, vốn Nhà nước còn dưới 50%, trước mắt tại năm đảng bộ, gồm: Ðảng bộ Tổng công ty xây dựng công trình giao thông 1; Ðảng bộ Tổng công ty CP tập đoàn Cienco 4; Ðảng bộ Tổng công ty xây dựng công trình giao thông 8; Ðảng bộ Tổng công ty Thăng Long và Ðảng bộ Tổng công ty Sông Hồng.
Cùng với việc đổi mới nêu trên, Ban Tổ chức Thành ủy đang xây dựng và lấy ý kiến về Quy định tạm thời "Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, tổ chức bộ máy của đảng ủy cấp trên cơ sở trong các doanh nghiệp có vốn nhà nước không chi phối". Hiện nay, số lượng tổng công ty có vốn nhà nước không chi phối ngày càng tăng, tiến tới thoái hết vốn nhà nước trong các tổng công ty, nhưng chưa có hướng dẫn cụ thể của Trung ương, cũng như Thành ủy Hà Nội về mô hình hoạt động, chức năng, mối quan hệ công tác của đảng ủy cấp trên cơ sở với HÐQT trong các doanh nghiệp có vốn nhà nước không chi phối. Dự thảo quy định gồm năm chương, 19 điều, đề xuất sáu nhiệm vụ và sáu mối quan hệ công tác. Các ý kiến đều khẳng định sự cần thiết, thậm chí là cấp bách cần ban hành quy định này và cần thực hiện ngay. Ðiều này giúp cấp ủy tham gia đóng góp tích cực cho sự phát triển của doanh nghiệp, đồng thời bảo đảm sự lãnh đạo của Ðảng trong bối cảnh doanh nghiệp chuyển đổi sở hữu.
Đồng chí Ngô Thị Thanh Hằng, Ủy viên T.Ư Ðảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội yêu cầu Ban Tổ chức Thành ủy tiếp tục bổ sung, hoàn thiện các Dự thảo, bảo vệ tại Hội đồng khoa học cấp thành phố, trình Ban Thường vụ Thành ủy thông qua đúng tiến độ, bảo đảm về chất lượng, tính hiệu quả cao. Phó Bí thư Thường trực Thành ủy cũng lưu ý việc triển khai cần có lộ trình và phương án sắp xếp tối ưu nhất. Ðồng thời, quan tâm đến tuyên truyền, phổ biến để tạo sự đồng thuận khi triển khai vào thực tế để vừa tăng cường vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, vừa giúp các doanh nghiệp hoạt động đạt kết quả cao hơn.