Điều hành gần 45.000 chuyến bay an toàn tuyệt đối trong dịp Tết

Cao điểm Tết Nguyên đán vừa qua tiếp tục là “phép thử” năng lực điều hành bay ở quy mô toàn hệ thống, khi lưu lượng hoạt động bay tăng cao đồng thời tại nhiều khu vực trọng điểm.

Duy trì hiệp đồng chặt chẽ

Theo đại diện lãnh đạo VATM, tổng sản lượng bao gồm 25.682 chuyến cất, hạ cánh và 19.189 chuyến bay quá cảnh. Đáng chú ý, áp lực điều hành bay không chỉ gia tăng về số lượng chuyến bay mà còn thể hiện ở mật độ hoạt động bay theo khung giờ, yêu cầu tối ưu hóa năng lực vùng trời, quản lý luồng không lưu linh hoạt và bảo đảm phân cách trong toàn bộ vùng thông báo bay do Việt Nam quản lý. Hoạt động cung cấp dịch vụ điều hành bay được triển khai đồng bộ tại các cơ sở kiểm soát không lưu đường dài (ACC), tiếp cận (APP) và tại sân (TWR) thuộc 3 đơn vị: Công ty Quản lý bay miền bắc, Công ty Quản lý bay miền trung và Công ty Quản lý bay miền nam.

“Trong dịp cao điểm Tết, yêu cầu đặt ra không chỉ duy trì phân cách an toàn mà còn phải điều tiết hợp lý luồng không lưu, giảm thiểu chậm chuyến do tắc nghẽn vùng trời, đồng thời sẵn sàng phương án dự phòng trước các yếu tố bất lợi về thời tiết, kỹ thuật hoặc tình huống bất thường. Hệ thống được vận hành liên tục 24/7 với chế độ trực tăng cường, kíp trực được bố trí phù hợp theo lưu lượng hoạt động bay từng thời điểm. Công tác hiệp đồng giữa các cơ sở ACC, APP, TWR được duy trì chặt chẽ, bảo đảm việc chuyển giao tàu bay được thông suốt, không để xảy ra xung đột hay gián đoạn khai thác”, lãnh đạo VATM khẳng định.

Song song với đó, lực lượng khí tượng hàng không cung cấp đầy đủ bản tin quan trắc, dự báo và cảnh báo hiện tượng nguy hiểm, hỗ trợ kiểm soát viên không lưu chủ động phương án điều hành bay, đặc biệt trong điều kiện tầm nhìn hạn chế hoặc biến động khí tượng phức tạp.

Theo số liệu từ Trung tâm kiểm soát tiếp cận tại sân Tân Sơn Nhất, lưu lượng bay tăng mạnh từ giai đoạn trước Tết và đạt đỉnh vào các ngày cận Tết. Ngày cao điểm nhất ghi nhận 1.055 chuyến bay (24 Tết), trong khi các ngày 26, 27 Tết duy trì quanh mức 1.030-1.050 chuyến/ngày. Đáng chú ý, sản lượng dự báo cao nhất đạt 1.075 chuyến, cho thấy áp lực điều hành bay đã được dự báo ở mức rất cao.

Trong các khung giờ cao điểm, tần suất khai thác đạt tới 50-51 chuyến cất, hạ cánh/giờ, tập trung vào các khung giờ sáng sớm, trưa và chiều. Đây là ngưỡng khai thác đòi hỏi kiểm soát viên không lưu phải duy trì cường độ làm việc lớn, xử lý liên tục các luồng tàu bay đến, đi trong khu vực tiếp cận.

Để đáp ứng lưu lượng tăng mạnh, APP Tân Sơn Nhất đã triển khai phương án điều hành bay cao điểm Tết, tập trung bảo đảm an toàn và duy trì nhịp điều hành liên tục. Trong điều hành tàu bay khởi hành, quy trình phối hợp ra quyết định tại sân bay (A-CDM) được áp dụng chặt chẽ, giúp các đơn vị từ không lưu, cảng hàng không đến hãng bay chia sẻ thông tin và tối ưu từng khâu khai thác. Việc khai thác linh hoạt hai đường cất hạ cánh song song giúp duy trì năng lực thông qua trong các khung giờ cao điểm, hạn chế chậm chuyến dây chuyền.

Với tàu bay đến, APP Tân Sơn Nhất phối hợp liên tục với Trung tâm Điều phối luồng không lưu để điều tiết, phân bổ giờ hạ cánh theo từng khung thời gian, đặc biệt khi lưu lượng dự báo vượt năng lực tiếp nhận của sân bay. Đồng thời, trung tâm chủ động hiệp đồng với Trung tâm Quản lý điều hành bay khu vực 3 nhằm tối ưu sử dụng vùng trời, giữ ổn định trật tự dòng không lưu trong toàn khu vực trách nhiệm.

Với mật độ hoạt động bay cao, công tác điều hành tại APP và TWR Tân Sơn Nhất được duy trì ổn định, bảo đảm phân cách an toàn, sắp xếp hợp lý thứ tự cất hạ cánh và giữ vững trật tự hoạt động bay trong toàn khu vực, không để xảy ra quá tải cục bộ trong các khung giờ cao điểm.

Khẳng định năng lực hệ thống

Tại khu vực Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài, tổng sản lượng đạt 9.255 chuyến bay cất, hạ cánh trong giai đoạn cao điểm Tết. Lưu lượng hoạt động bay tăng mạnh vào các ngày cận Tết, trong đó ngày 14/2 (27 Tết) ghi nhận mức cao nhất với 718 lần chuyến được điều hành. Đây cũng là thời điểm khu vực phía bắc chịu ảnh hưởng rõ rệt của thời tiết đầu xuân với mưa phùn, sương mù, làm giảm tầm nhìn và ảnh hưởng trực tiếp năng lực khai thác tại sân bay.

Trong điều kiện đó, các cơ sở TWR và APP đã bám sát diễn biến khí tượng, tổ chức điều hành phù hợp năng lực khai thác thực tế, bảo đảm duy trì phân cách an toàn và ổn định hoạt động bay. Việc duy trì điều hành bay trong điều kiện vừa quá tải cục bộ theo giờ, vừa bị hạn chế bởi thời tiết đã chứng tỏ được năng lực xử lý tình huống và phối hợp hiệp đồng của các vị trí kiểm soát không lưu.

Lãnh đạo VATM cũng cho biết, khu vực Cảng Hàng không quốc tế Đà Nẵng ghi nhận 4.200 chuyến bay trong dịp cao điểm. Bên cạnh lưu lượng hoạt động bay tăng cao, tình huống thiết bị bay không người lái xuất hiện trong khu vực hoạt động bay đã đặt ra yêu cầu xử lý khẩn trương, đúng quy trình. Theo Cảng vụ Hàng không miền trung, khoảng 11 giờ ngày 22/2, nhiều chuyến bay cất và hạ cánh tại Cảng Hàng không quốc tế Đà Nẵng bị ảnh hưởng bởi một flycam hoạt động trái phép gần khu vực sân bay.

Các cơ sở kiểm soát không lưu thuộc Công ty Quản lý bay miền trung đã triển khai ngay các biện pháp nghiệp vụ cần thiết, hiệp đồng với lực lượng chức năng để kiểm soát tình hình, bảo đảm an toàn tuyệt đối cho tàu bay trong khu vực trách nhiệm, không để ảnh hưởng lan rộng.

Cơ quan quản lý bay buộc phải tạm ngưng khai thác đường băng để kiểm tra khu vực nghi xuất hiện flycam. Tình huống này đã khiến 10 chuyến bay đến phải bay chờ; trong đó, 4 chuyến phải chuyển hướng sang sân bay dự bị, 9 chuyến bay khác chờ khởi hành. Đến chiều cùng ngày, hoạt động tại sân bay Đà Nẵng mới trở lại bình thường.

“Ngoài các đầu mối trọng điểm tại các cảng hàng không khác như Phú Quốc, Cam Ranh và nhiều sân bay địa phương khác, lưu lượng bay cũng tăng cao, cho thấy áp lực điều hành phân bổ đồng đều trên phạm vi toàn quốc. Việc duy trì vận hành thông suốt trong suốt cao điểm Tết Nguyên đán vừa qua tiếp tục khẳng định năng lực tổ chức, điều hành và làm chủ vùng trời của VATM trong điều kiện khai thác cường độ lớn và nhiều yếu tố biến động”, đại diện lãnh đạo VATM khẳng định.

An toàn được giữ vững tuyệt đối, đó không chỉ là kết quả của các con số sản lượng, mà còn là minh chứng cho tính kỷ luật, sự phối hợp đồng bộ và bản lĩnh nghề nghiệp của lực lượng kiểm soát viên không lưu trên toàn hệ thống trong những thời điểm thử thách nhất của năm.