Không để “đám cháy” lan rộng
Trong Hội nghị này, Bộ trưởng tài chính và Thống đốc Ngân hàng G20 cho rằng phải lập một “bức tường phòng cháy” chung quanh Hy Lạp để cô lập và không để đám cháy lan rộng, bằng cách cấp thêm khoản tiền cho Cơ chế bình ổn Châu Âu (ESM) hiện có 500 tỉ euro lên 600 tỉ euro, như vậy mới có thể dập bớt ngọn lửa khủng hoảng dữ dội hiện nay.
Thống đốc Ngân hàng Mexico, ông Karl Carstens nhấn mạnh, Hội nghị lần này nhằm tăng cường hợp tác đa biên để đảm bảo ổn định kinh tế tài chính toàn cầu. Các nước cần tăng cường hợp tác chặt chẽ hơn nữa để giải quyết khủng hoảng hiện nay ở châu Âu, lập bức tường ngăn chặn, không để lan ra toàn cầu. Ông cho rằng một số nước châu Âu vừa phải thực hiện “thắt lưng buộc bụng” vừa phải nhanh chóng có hành động để khôi phục lòng tin của thị trường.
Nhiều nước khác trong G20 cũng cho rằng trước tiên châu Âu cần tạo ra các bức tường lửa vững chắc, nhằm ngăn chặn nguy cơ lây lan của khủng hoảng nợ công tới các khu vực khác, trước khi nhận được sự giúp đỡ từ bên ngoài.
Lấy đâu ra tiền
IMF hiện muốn huy động thêm 500 tỷ USD từ các nước thành viên để có thể bảo vệ các nước trước tác động của khủng hoảng nợ công. Tuy nhiên, điều này vấp phải sự miễn cưỡng từ một số nước, trong đó có cả Mỹ và Canada.
Mỹ là nước lớn nhất trong IMF, khẳng định sẽ không cấp thêm tiền mặt cho thiết chế này, nhất là khi cuộc bầu cử tại Mỹ đang tới gần khiến cho việc phê chuẩn của Quốc hội Mỹ đối với một giải pháp như vậy trở nên khó khăn hơn.
Sự khước từ của Mỹ đối với ý tưởng trên đang đặt trách nhiệm lên vai các nước giàu trong EU, Trung Quốc, Nhật Bản và các nước khác. Nhật Bản tuyên bố có thể sẽ bơm thêm 50 tỷ USD cho IMF, nhưng hiện vẫn chưa đưa ra cam kết chính thức.
Đức đã lên tiếng phản đối việc tăng cường quy mô của các quỹ cứu trợ khu vực, và cho rằng sẽ không phải là khôn ngoan nếu cứ mãi bơm tiền vào các quỹ này. Các quan chức Berlin phàn nàn, nước này đang đóng góp quá nhiều tới mức không hợp lý cho các nỗ lực cứu trợ và khẳng định việc tăng cường kỷ luật ngân sách là cần thiết để đảm bảo sự ổn định của liên minh tiền tệ.
Nhiều nước cả trong và ngoài Eurozone đã đề nghị kết hợp quỹ cứu trợ tạm thời và quỹ cứu trợ thường trực của khu vực, sẽ đi vào hoạt động từ tháng 7 tới, để đưa năng lực cho vay lên khoảng 750 tỷ euro (1.000 tỷ USD). Tuy nhiên, vấn đề này còn phải đợi các nhà lãnh đạo châu Âu quyết định tại hội nghị sẽ diễn ra vào ngày 1-3 tới.
“Lửa” nợ công ở Hy Lạp vẫn cháy
Hy Lạp hiện là Trung tâm của đám cháy dữ dội được các nước quan tâm. Sau khi Chính phủ Hy Lạp thông qua các biện pháp “thắt chặt” theo yêu cầu của EU và IMF để có thể nhận được khoản cứu trợ, nhưng hiện nay tình hình ở nước này vẫn đang căng thẳng.
Ngày 21-2-2012 sau 13 tiếng đồng hồ thảo luận khó khăn, Chủ tịch châu Âu Herman Van Rompuy cùng Bộ trưởng tài chính EU nhất trí phê chuẩn khoản cứu trợ thứ hai 130 tỉ euro để Hy Lạp thoát khỏi vỡ nợ, đồng thời đưa GDP của Hy Lạp hiện đang bị tăng trưởng âm tới 160% lên tăng trưởng âm 120,5%.
Mặc dù có những tín hiệu vui, nhưng Cơ quan đánh giá tín dụng quốc tế Research Ratings ngày 23-2-2012 vẫn hạ cấp tín dụng Hy Lạp từ “CCC” xuống còn “C”, mức thấp nhất hiện nay và đây là tín hiệu cho thấy Hy Lạp có thể vỡ nợ bất kỳ lúc nào. Quan chức IMF cũng phải than phiền: “Mặc dù các nước đã đạt được thỏa thuận về khoản cứu trợ thứ hai cho Hy Lạp, nhưng nguy cơ vỡ nợ của nước này vẫn tồn tại và chưa có dấu hiệu chuyển biến lạc quan”.
Dư luận cho rằng hiện nay bản thân kinh tế Hy Lạp rất suy yếu, nên “tiền vào nhà khó như gió vào nhà trống”, bao nhiêu cũng tiêu hết. Điều quan trọng là làm sao ngừng gió và củng cố được ngôi nhà. Hai yếu tố này hiện nay vẫn chưa hội tụ đủ, vì vậy chưa có dấu hiệu lạc quan về giải quyết được khủng hoảng hiện nay.
Phải chờ thêm 2 đến 4 tháng nữa
Nhóm G-20 gồm 19 nước phát triển và các nền kinh tế mới nổi, cùng với EU, chiếm 2/3 dân số thế giới và nắm giữ 90% GDP toàn cầu. Trong đó đã có các thành viên lớn như Mỹ, Canada… đã nêu những lý do để không đóng góp cho IMF.
Tuy nhiên, châu Âu vẫn hy vọng vào Trung Quốc, Nhật Bản và các nước khác sẽ tăng thêm khoản đóng góp cho IMF để quỹ này có đủ năng lực hỗ trợ các nước khu vực Eurozone đang gặp khó khăn.
Một quan chức IMF cho biết IMF dự kiến chỉ cấp một khoản tín dụng 13 tỉ euro trong số 130 tỉ euro theo dự kiến vì nguy cơ khủng hoảng từ khu vực eurozone vẫn đang có chiều hướng lan rộng ra khắp châu Âu và thế giới.
Bộ trưởng Tài chính Mexico, Jose Antonio nói hiện vẫn còn quá sớm để bàn đến những cách thức hay con số cụ thể mà các nước G20 sẽ cam kết để tăng nguồn lực cho IMF.
Trong khi đó, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Đức, Jens Weidmann cho rằng sẽ không có quyết định nào về vấn đề này được đưa ra tại hội nghị. Ngay cả các nước G20 sẵn sàng giúp đỡ châu Âu cũng sẽ phải chờ cho đến khi các nhà lãnh đạo của khu vực chứng minh rằng họ đang nỗ lực hành động để giải quyết cuộc khủng hoảng.
Vì thế, rất có thể những quyết định “cứu” Eurozone sẽ phải chờ đến tháng 4, khi các quan chức tài chính G20 lại nhóm họp bên lề các hội nghị mùa Xuân của IMF và Ngân hàng Thế giới, hoặc phải tới tháng 6, khi hội nghị thượng đỉnh của G20 diễn ra tại Mexico.