Cuộc đua mới giữa các nhà mạng

Sức ép chất lượng

Dịch vụ Chuyển mạng viễn thông di động mặt đất giữ nguyên số (CMGS) được triển khai lần đầu năm 1997 tại Xin-ga-po. Đến nay, CMGS đã có mặt tại hơn 70 quốc gia trên thế giới, trở thành một xu thế phổ biến của thị trường viễn thông di động hiện đại. Phó Cục trưởng Viễn thông (Bộ Thông tin và Truyền thông) Nguyễn Phong Nhã cho biết, trong bối cảnh thị trường viễn thông di động tại Việt Nam ngày càng phát triển, trên cơ sở tiếp thu khuyến nghị từ các tổ chức viễn thông thế giới, Bộ Thông tin và Truyền thông đã chỉ đạo Cục Viễn thông và các nhà mạng trong nước phối hợp, tổ chức triển khai Đề án CMGS để sớm cung cấp dịch vụ này cho người dân. Việc triển khai dịch vụ CMGS sẽ mang lại quyền lựa chọn nhà cung cấp dịch vụ có chất lượng và lợi ích phù hợp hơn cho khách hàng. Thực tế, trong quá trình sử dụng, khách hàng khi đã có các mối liên hệ thông qua số điện thoại di động sẽ có tâm lý ngại đổi số, kể cả trong trường hợp chất lượng dịch vụ của nhà mạng hiện tại chưa đáp ứng được nhu cầu sử dụng của mình, dịch vụ CMGS sẽ là giải pháp khắc phục những trở ngại này.

Theo các chuyên gia, dịch vụ CMGS là công cụ hữu hiệu, thúc đẩy tính cạnh tranh của thị trường viễn thông, vì sẽ khiến các nhà mạng đứng trước nguy cơ mất khách hàng nếu chất lượng dịch vụ cung cấp không bảo đảm hoặc không phù hợp nhu cầu của người dùng. Thí dụ, những người hay di chuyển, công tác xa sẽ chọn nhà mạng có vùng phủ sóng rộng; khách hàng có nhu cầu sử dụng dữ liệu di động lớn thì ưu tiên hơn cho nhà mạng có chất lượng truy cập in-tơ-nét tốt,... Điều này khiến các nhà cung cấp dịch vụ bắt buộc đưa các tiêu chí về chất lượng và công tác chăm sóc khách hàng lên hàng đầu; liên tục chú trọng đầu tư thiết bị, cải tiến công nghệ để cải thiện chất lượng và đa dạng hóa dịch vụ. Ngoài ra, việc áp dụng dịch vụ CMGS cũng sẽ làm gia tăng hiệu quả sử dụng tài nguyên kho số và giúp cơ quan quản lý có thêm công cụ hữu hiệu để điều tiết thị trường.

Để chuẩn bị cho quá trình này, Cục Viễn thông đã tiến hành xây dựng hệ thống dữ liệu tập trung tại Trung tâm chuyển mạng quốc gia, nơi lưu trữ thông tin định tuyến cũng như thông tin về giao dịch chuyển mạng của tất cả các thuê bao, nhằm mục đích đối soát giữa các doanh nghiệp. Cơ sở dữ liệu quốc gia này sẽ cập nhật đồng thời tới tất cả cơ sở dữ liệu của các doanh nghiệp viễn thông mỗi khi có sự thay đổi thông tin bất kỳ về thuê bao chuyển mạng. Dự kiến, sau khi hoàn thành kiểm thử hệ thống với các nhà mạng, dịch vụ CMGS sẽ được thử nghiệm với một số thuê bao, nhằm sửa các lỗi có thể xảy ra trong quá trình triển khai. Sau đó, hệ thống sẽ được chạy thử với tải thật trước khi chính thức triển khai dịch vụ tới người dân.

“Cá bé” yếu thế

Cục Viễn thông đang lên kế hoạch thử tải thật dịch vụ CMGS, dự kiến tiến hành vào ngày 15-12, chỉ nửa tháng trước khi triển khai chính thức từ đầu năm 2018. Tuy nhiên, Thứ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Phạm Hồng Hải đề nghị Cục Viễn thông cần đẩy thời gian thử tải thật lên sớm hơn nhằm có điều kiện điều chỉnh những trục trặc có thể phát sinh, bảo đảm áp dụng chính sách theo đúng kế hoạch. Được biết, hầu hết các nhà mạng đều đang ráo riết thực hiện các bước cần thiết để triển khai dịch vụ đúng hẹn. Thậm chí, nhà mạng Vietnamobile từng đề nghị Bộ Thông tin và Truyền thông lùi thời hạn áp dụng chính thức dịch vụ, nay cũng tuyên bố đã chuẩn bị các phương án kỹ thuật để có thể sớm gia nhập cuộc chơi CMGS. Hiện chỉ còn Gtel là nhà mạng trong nước duy nhất chưa công bố về kế hoạch sẽ tham gia CMGS.

Theo các chuyên gia, kinh nghiệm quốc tế cho thấy, thông thường, số lượng thuê bao “nhảy mạng” khi áp dụng chính sách CMGS khoảng 8%. Mặc dù, một số đánh giá cho rằng, dịch vụ này sẽ giúp các nhà mạng non trẻ xóa bỏ rào cản gia nhập thị trường nếu khẳng định được chất lượng dịch vụ, tuy nhiên, thực tế phần thắng thường nghiêng về các nhà mạng lớn - những “con cá lớn” - khi nắm giữ cả ba lợi thế là hạ tầng, giá cước và dịch vụ chăm sóc khách hàng. Còn các nhà mạng nhỏ - những “con cá bé” - sẽ bị yếu thế khi gặp khó khăn về hạ tầng và khả năng mất khách hàng là nguy cơ được dự báo trước. Như vậy, với những doanh nghiệp như Gtel, hiện chỉ chiếm khoảng 2,1% thị phần thuê bao di động cả nước, độ bao phủ của hạ tầng thấp thì khả năng thua cuộc và mất phần lớn khách hàng là hiện hữu, thậm chí cả trong cuộc chiến với một doanh nghiệp cỡ nhỏ khác là Vietnamobile (chiếm 2,9% thị phần). Vietnamobile vừa được cung cấp số vốn lên đến gần 500 triệu USD và giờ đây đang nâng cấp hạ tầng với tuyên bố đã phủ sóng 3G đến 63 tỉnh, thành phố và khoảng 90% số dân của Việt Nam. Đây là điều mà các cơ quan quản lý nhà nước cần tính đến để khi thực thi chính sách, cần có những giải pháp hạn chế việc “cá lớn nuốt cá bé” và độc quyền thị trường của các nhà mạng lớn.

Để có thể đăng ký dịch vụ chuyển mạng, chủ thuê bao chỉ cần chủ động khai báo, cập nhật đầy đủ thông tin thuê bao theo quy định của pháp luật hiện hành và đăng ký dịch vụ chuyển mạng tại nhà mạng chuyển đến. Sau đó, nhà mạng tiếp nhận sẽ gửi yêu cầu này tới Trung tâm chuyển mạng quốc gia; Trung tâm chuyển tiếp yêu cầu đó đến nhà mạng cũ để kiểm tra, xác thực thông tin thuê bao, sau đó phản hồi lại Trung tâm về việc chấp thuận hoặc từ chối yêu cầu chuyển mạng kèm theo lý do cụ thể.

(Nguồn: Cục Viễn thông)