Bệnh nhi được đưa đến bệnh viện trong tình trạng sốt cao, co giật toàn thân kéo dài khoảng 20 phút. Trên đường đến Trung tâm Nhi khoa, Bệnh viện Bạch Mai cơ sở Ninh Bình, trẻ vẫn tiếp tục co giật.
Ngay khi tiếp nhận, ê-kíp cấp cứu đã nhanh chóng kiểm soát cơn co giật, bảo đảm hô hấp, tuần hoàn và theo dõi sát diễn biến.
Ở nhiều trường hợp, trẻ sốt kèm co giật có thể là co giật do sốt. Tuy nhiên, với bệnh nhi mới 7 tháng tuổi, cơn co giật kéo dài cùng những biểu hiện lâm sàng bất thường khiến các bác sĩ không dừng lại ở điều trị triệu chứng mà tiếp tục tìm nguyên nhân.
Các bác sĩ tư vấn gia đình thực hiện chọc dịch não tủy để xác định căn nguyên. Do lo ngại về thủ thuật, gia đình ban đầu chưa đồng ý.
Bác sĩ chuyên khoa II Phạm Công Khắc, Phó Giám đốc Trung tâm Nhi khoa, nhận định cơn co giật toàn thể kéo dài ở trẻ nhỏ không phù hợp với một trường hợp co giật do sốt đơn thuần.
Trực tiếp thăm khám lại, dù trẻ đã giảm sốt, ăn ngủ tương đối ổn định, bác sĩ vẫn đánh giá nguy cơ tổn thương hệ thần kinh trung ương. Theo ông, cơn co giật kéo dài cần được làm rõ nguyên nhân để loại trừ các bệnh lý nguy hiểm như viêm não hoặc viêm màng não.
Bác sĩ tiếp tục giải thích với gia đình về vai trò của chọc dịch não tủy trong chẩn đoán cũng như nguy cơ nếu trì hoãn. Sau khi được tư vấn đầy đủ, gia đình đã đồng ý thực hiện thủ thuật.
Kết quả xét nghiệm dịch não tủy cho thấy số lượng bạch cầu tăng cao, gợi ý tình trạng viêm hệ thần kinh trung ương. Trẻ được chụp cộng hưởng từ (MRI) sọ não, ghi nhận tổn thương nhu mô não phù hợp với viêm não. Các xét nghiệm chuyên sâu sau đó xác định trẻ dương tính với virus viêm não Nhật Bản (JEV).
Ngay sau khi có chẩn đoán, Trung tâm Nhi khoa triển khai điều trị hồi sức tích cực, kiểm soát co giật, điều trị phù não, theo dõi thần kinh liên tục, điều chỉnh nước - điện giải, hỗ trợ dinh dưỡng và chăm sóc toàn diện.
Sau 24 ngày điều trị, trẻ hết sốt, không còn co giật, tỉnh táo, bú tốt, các chỉ số sinh tồn ổn định và đủ điều kiện xuất viện. Bệnh nhi tiếp tục được hẹn tái khám định kỳ để theo dõi và phát hiện sớm các di chứng thần kinh nếu có.
Theo bác sĩ chuyên khoa II Phạm Công Khắc, nhiều phụ huynh vẫn còn tâm lý e ngại khi bác sĩ chỉ định chọc dịch não tủy.
"Trong những trường hợp nghi ngờ viêm não hoặc viêm màng não, chọc dịch não tủy là xét nghiệm có giá trị quyết định trong chẩn đoán. Khi được chỉ định đúng và thực hiện tại cơ sở chuyên khoa bởi đội ngũ có kinh nghiệm, đây là thủ thuật an toàn và mang lại lợi ích rất lớn cho người bệnh. Điều đáng lo không phải là chọc dịch não tủy, mà là bỏ lỡ thời gian vàng để phát hiện và điều trị bệnh", bác sĩ nhấn mạnh.
Các bác sĩ khuyến cáo, khi trẻ sốt kèm một trong các biểu hiện như co giật kéo dài hoặc tái diễn nhiều lần, li bì, khó đánh thức, bỏ bú, nôn nhiều, quấy khóc bất thường hoặc có dấu hiệu rối loạn ý thức, cha mẹ cần đưa trẻ đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa nhi để được thăm khám và điều trị kịp thời.
Đồng thời, khi bác sĩ chỉ định thực hiện các xét nghiệm cần thiết, đặc biệt là chọc dịch não tủy trong trường hợp nghi ngờ viêm não hoặc viêm màng não, gia đình nên trao đổi cởi mở với nhân viên y tế để hiểu rõ ý nghĩa của thủ thuật và phối hợp trong quá trình điều trị.