Chứng tích Thành Rum

Có người nói, cuối đời Trần, khi nắm quyền bính trong tay, Hồ Quý Ly (1336-1407) rất chăm lo việc binh bị. Đề phòng quân Minh xâm lược, ông cho xây Thành Tây Giai (1397, tức là Thành Nhà Hồ ở Thanh Hóa) và đắp nhiều thành lũy khác, trong đó có Thành Trài và Thành Rum (Nghệ An). Từ năm 1400, Thành Rum trở thành căn cứ quan trọng của nhà Hồ. Sau khi kháng chiến chống quân Minh của nhà Hồ thất bại, cha con Hồ Quý Ly bị bắt, giải về Kim Lăng. Nhà Minh lập chính quyền đô hộ nước ta, giặc ngoại bang biến Nghệ An thành phủ và chọn Lam Thành làm phủ trị. Năm 1425, đại bại trước nhiều đợt tấn công của quân Lam Sơn dưới sự chỉ huy của Bình Định Vương Lê Lợi, quân Minh quyết cố thủ trong thành. Sau nhiều tháng bị quân Lam Sơn vây chặt, năm 1427, tướng nhà Minh là Thái Phúc mở cửa thành, đưa một vạn quân ra hàng. Di tích núi Lam Thành được Bộ Văn hóa công nhận Di tích lịch sử, văn hóa cấp quốc gia năm 1962. Vào tháng 7/2024, Ủy ban nhân dân huyện Hưng Nguyên tổ chức cuộc họp để làm rõ một số nội dung liên quan việc khoanh vùng bảo vệ và phát huy giá trị Di tích lịch sử cấp quốc gia núi Lam Thành. Tuy vậy, hiện nay việc trùng tu mới chỉ dừng ở khâu đo đạc, cắm mốc ranh giới.