Báo "Tấm gương" (Đức) số mới đây cho rằng việc Cục điều tra liên bang FBI của Mỹ đang tìm cách xếp những người chống chiến tranh và phản đối Tổng thống George W. Bush vào danh sách những "phần tử khủng bố tiềm tàng" là một hành động khiến nhiều người Mỹ lo ngại về sự quay trở lại của cái thời Mc Carthy đen tối.
Cho tất cả vào một rọ "khủng bố tiềm tàng"
Công dân Mỹ Bill Nell, 66 tuổi đã sống cả đời ở Pittsburg, từng phục vụ sáu năm trong quân ngũ và sau đó làm việc cật lực 36 năm liền tại một nhà máy của AK Steel - một trong những tập đoàn sản xuất thép lớn nhất nước Mỹ. Với một bề dày như vậy, ít ra ông Nell cũng hiểu thế nào là yêu nước.
Thế nhưng, mãi đến cuối năm nay, ông mới biết một định nghĩa khác của "chủ nghĩa yêu nước" trong tình trạng nước Mỹ phát động cái gọi là cuộc chiến chống khủng bố hiện nay. Theo cái định nghĩa này, "quyền được phê phán chính quyền" vốn được Hiến pháp Mỹ thừa nhận lại không còn nằm trong phạm trù yêu nước! Vì thế ông đã bị còng tay, cho dù ông nói mình đã là một người "già cả" và không làm gì tồi tệ ngoài việc tham gia một cuộc biểu tình phản đối cuộc chiến tranh ở lraq.
Một trong những ưu tiên của chính quyền Bush là làm câm miệng mọi sự chỉ trích. Cách đây ít lâu, FBI đã gửi "Thông tư 89" tới tất cả các chi nhánh và thông tư này vừa bị báo chí Mỹ phanh phui. Theo thông tư trên, cảnh sát địa phương phải liên tục báo cáo "tất cả các hành động bất hợp pháp" của những người biểu tình chống Bush cho một trong 66 "nhóm chuyên trách" chống khủng bố của FBI trên toàn quốc. Công dân Mỹ "già cả" Nell bị còng tay và bị ghi tên vào sổ đen của FBI vì mang theo biểu ngữ với những dòng chữ: "Không còn nghi ngờ gì nữa, dòng họ Bush thích người nghèo. Họ đã biến chúng ta thành những kẻ nghèo khổ".
"Thông tư 89" nhiều lần lẫn lộn trong việc sử dụng ngôn từ: Khi thì gọi những người biểu tình là "các nhà hoạt động xã hội", khi thì "những phần tử cực đoan" và cuối cùng thì cho tất cả vào một rọ "những kẻ khủng bố tiềm tàng". Điều này đã khiến cho Giám đốc Liên minh dân quyền Mỹ (ACLU) Romero phải kêu lên: "Ranh giới giữa chủ nghĩa khủng bố và bất bình xã hội đã không còn tồn tại" trong thông tư này.
Trong "Thông tư 89", FBI đề ra biện pháp đối phó với những người biểu tình chống Bush với cách đặt vấn đề "một cuộc biểu tình... có thể sẽ dẫn đến tình trạng gây rối và bạo lực".
FBI đã liệt kê những hành động bị nghi có liên quan đến khủng bố trong đó có gây quỹ và "chuẩn bị tổ chức các cuộc biểu tình", mặc dù đó là những hành vi hợp pháp không kém chiến dịch vận động bầu cử tổng thống Mỹ.
Theo cách nhìn nhận của FBI, những vật dụng xem ra vô hại như điện thoại di động, máy bộ đàm, kính râm (để chống lại hơi cay), nắp thùng đựng rác (để chống lại dùi cui của cảnh sát) và máy ghi hình (khiến cho cảnh sát phải do dự, không hành động quyết liệt)... cũng có thể là những "vũ khí" được những người biểu tình dùng để chống lại cảnh sát.
Lần đầu tiên, một thông tư chính thức đã đưa ra những chỉ dẫn cụ thể về việc lưu trữ ở cấp trung ương những thông tin của cảnh sát về những người phản đối chính quyền Mỹ. Đáng chú ý là thông tư có ghi: "Không được lưu hành ngoài ngành cảnh sát" và tuyệt đối "không để lọt vào tay báo giới".
Trở lại thời kỳ đen tối của "Chủ nghĩa McCarthy"?
Thông tư này đã khẳng định một xu thế được các nhà nhân quyền cáo giác từ lâu. Tại Denver, cơ quan cảnh sát địa phương mới đây đã thừa nhận việc nhiều năm thu thập thông tin về các nhà hoạt động xã hội và những người biểu tình dưới danh mục "Những phần tử cực đoan phiêu lưu". Trong số các tổ chức bị cảnh sát ở đây ghi vào "sổ đen" có cả Tổ chức ân xá quốc tế và một Nhà thờ Hồi giáo.
Trong một cuộc biểu tình lớn ở New York hồi tháng 2-2003, cảnh sát ở đây đã dùng dùi cui, hơi cay và ngựa lao vào đám đông biểu tình, trong đó có nhiều phụ nữ, trẻ em và người già. Các giới chức hữu quan đã ghi tên nhiều người tham gia biểu tình trong các hồ sơ của ngành "Tình báo chống khủng bố".
"Thông tư 89" khiến người ta liên tưởng tới những thời kỳ đen tối trước đây trong lịch sử Mỹ, đặc biệt là thời "Chủ nghĩa McCarthy" hồi những năm 50 khiến cho những người từng trải vẫn còn rùng mình.
Chủ tịch ACLU Anthony Romero nói: "Giới hạn... đã bị xóa nhòa. Đây là một sự thụt lùi trở về thời kỳ Edgar Hoovers". Edgar Hoovers là người đứng đầu FBI hồi những năm 60 và 70 của thế kỷ trước. Dưới sự lãnh đạo của viên giám đốc khét tiếng này, FBI đã công khai theo dõi và trấn áp những người đấu tranh cho nhân quyền, chống chiến tranh và những người bị chính quyền không ưa thích.
Kể từ khi ban hành "Patriot Act" (Đạo luật yêu nước) trong năm 2001, việc các giới chức công quyền Mỹ xâm phạm quyền công dân đã trở nên phổ biến đến mức ACLU phải rung hồi chuông báo động. Nhiều công dân Mỹ đã đâm đơn kiện chính quyền Bush về việc tước bỏ quyền tự do ngôn luận vốn được ghi trong Hiến pháp nước này.
Tình trạng trên không chỉ khiến cho dân chúng Mỹ lo ngại. Mới đây, một trong những ứng cử viên tổng thống của đảng Dân chủ là Thượng nghị sĩ John Edward đã cảnh báo một "Chủ nghĩa McCarthy mới". Còn ứng cử viên tổng thống khác của đảng Dân chủ là Al Sharpon thì nói thẳng: "Chính quyền hiện nay đang chống lại mọi hình thức bất đồng chính kiến. Chính quyền này đang chống lại dân chủ".
