Theo Bảng xếp hạng Sự thuận lợi kinh doanh (B-Ready) năm 2025 của Ngân hàng Thế giới, Việt Nam thuộc nhóm 20% nền kinh tế có môi trường kinh doanh tốt nhất (70,44/100 điểm) trong số 101 quốc gia được đánh giá. Chỉ số Niềm tin Kinh doanh (BCI) quý IV năm 2025 do Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam (EuroCham) công bố đạt 80 điểm, mức cao nhất trong 7 năm qua.
Những kết quả này khẳng định niềm tin ngày càng vững chắc của doanh nghiệp vào môi trường đầu tư kinh doanh của Việt Nam sau những nỗ lực kiên trì cải cách, nhất là trong bối cảnh kinh tế toàn cầu vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro bất định.
Tuy nhiên, theo báo cáo mới đây của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) gửi Thủ tướng Chính phủ, doanh nghiệp vẫn đối mặt nhiều khó khăn hệ thống, kéo dài và phức tạp. 57,3% số doanh nghiệp thiếu đầu ra thị trường, 51,2% khó tiếp cận vốn, 32,3% vướng thủ tục hành chính. Đáng lo hơn, 55,3% số doanh nghiệp phản ánh nhũng nhiễu còn phổ biến, 47,5% từng chi trả chi phí không chính thức. Các “điểm nghẽn” này làm suy giảm động lực đầu tư, ảnh hưởng năng lực cạnh tranh và khả năng phục hồi của doanh nghiệp. Thực tế đã có hơn 227.000 doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường trong năm 2025, tăng 14,8% so với năm 2024.
Chính phủ đã tiếp tục ban hành Nghị quyết 02/NQ-CP ngày 8/1 nhằm đẩy mạnh cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Đây là năm thứ 12 liên tiếp Chính phủ dành riêng một nghị quyết về lĩnh vực này. Điểm mới nổi bật trong Nghị quyết 02/NQ-CP là Chính phủ đặt mục tiêu nâng cao cảm nhận của người dân và doanh nghiệp về hoạt động của chính quyền các cấp liên quan đến môi trường đầu tư kinh doanh trong bối cảnh số lượng và tốc độ ban hành các văn bản hoàn thiện hệ thống pháp luật những năm qua rất lớn. Doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc nắm bắt, tuân thủ văn bản quy phạm pháp luật, tạo ra rủi ro pháp lý và gia tăng chi phí, đồng thời, chưa cảm nhận được thay đổi tích cực của môi trường đầu tư kinh doanh.
Bên cạnh đó, quan điểm chỉ đạo xuyên suốt của nghị quyết là cần cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh một cách đồng bộ, toàn diện trên mọi lĩnh vực với giải pháp kế thừa những mục tiêu, thành tựu đã có. Cụ thể, năm 2026 tăng 15-20% số doanh nghiệp gia nhập thị trường so với năm 2025, giảm số doanh nghiệp rút lui; đổi mới tư duy trong công tác xây dựng pháp luật từ “quản lý” sang “kiến tạo phát triển”, xóa bỏ triệt để các “điểm nghẽn” đã được nhận diện; tạo lập môi trường đầu tư kinh doanh lành mạnh, an toàn, bình đẳng nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp, huy động mọi nguồn lực cho phát triển kinh tế đất nước,...
Theo đó, Chính phủ, các bộ, ngành và địa phương cần đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính theo hướng số hóa, minh bạch, phân cấp mạnh mẽ nhằm giảm thời gian xử lý; tăng cường đối thoại doanh nghiệp, loại bỏ thủ tục chồng chéo, mâu thuẫn pháp lý; giải quyết khó khăn đầu ra bằng cách mở rộng thị trường xuất khẩu, kích cầu tiêu dùng nội địa; khơi thông khả năng tiếp cận vốn thông qua các quỹ bảo lãnh tín dụng cho doanh nghiệp, khuyến khích cho vay lãi suất ưu đãi dựa trên đánh giá rủi ro số hóa; tăng cường chống tham nhũng, loại bỏ chi phí không chính thức... Từ đó, Nhà nước sẽ khơi dậy động lực mới cho doanh nghiệp, tạo đột phá về môi trường kinh doanh, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, góp phần nâng cao vị thế, đưa đất nước phát triển nhanh và bền vững.