Các sản phẩm phục vụ học sinh: Sức mua và giá đều tăng

Siêu thị, nhà sách tăng ca bán hàng

Khoảng hai tuần nay, bất kể thời điểm nào trong ngày, cả đoạn phố Lý Thường Kiệt, đoạn từ ngã tư Bà Triệu đến ngã tư Quang Trung, cũng đông nghịt phụ huynh và học sinh đi mua sắm đồ dùng học tập. Ðây là khu vực tập trung nhiều cửa hàng, đại lý phân phối các hãng văn phòng phẩm như Hồng Hà, Thiên Long, Bến Nghé...

"Tâm điểm" thu hút nhiều khách hàng nhất là siêu thị sách giáo khoa, văn phòng phẩm của Công ty Sách-Thiết bị và xây dựng trường học Hà Nội tại 45 phố Lý Thường Kiệt. 11 giờ trưa 26-8, khu vực để xe đạp, xe máy của siêu thị trên vỉa hè kín chỗ. Trong siêu thị, không khí mua bán tấp nập. Ðông vui nhất là quầy bán vở viết, sách giáo khoa... Nhiều phụ huynh tranh thủ thời gian nghỉ trưa, đón con đi học về rồi đi mua sắm luôn.

Chị Trần Hải Anh, nhà ở phố Thụy Khuê cho biết: "Hàng chục năm trước, khi còn là học sinh, tôi đã từng đến cửa hàng này mua sách giáo khoa. Năm nay, cháu lớn nhà tôi bắt đầu đi học lớp 1, quay trở lại địa chỉ cũ này để sắm sửa đồ dùng học tập cho cháu, thấy ngỡ ngàng quá. Cửa hàng được sửa sang thành siêu thị hai tầng, rộng gấp đôi ngày xưa, thoáng mát, bán đủ các mặt hàng phục vụ học tập, theo phương thức tự chọn".

Chị Ðào Vân Thúy, nhân viên bán hàng tại siêu thị, cho biết: "Năm nào cũng vậy, từ tháng 5 đến tháng 9 là mùa "cao điểm" mua sắm để chuẩn bị cho năm học mới. Bình thường cửa hàng bán hàng trong giờ hành chính, nhưng mùa cao điểm này thì chia thành hai ca làm việc, bán hàng liên tục từ 8 giờ sáng đến 9 giờ tối, kể cả các ngày nghỉ cuối tuần".

Anh Ðỗ Tứ Cường, Trưởng phòng Tổ chức - Hành chính của công ty cho biết: Năm học này, đơn vị nhập khoảng bảy triệu bộ sách giáo khoa từ lớp 1 đến lớp 12, bảo đảm đủ cung cấp cho học sinh trên toàn thành phố. Các em học sinh có thể đăng ký mua sách tại trường, hoặc mua lẻ tại hai cửa hàng của công ty ở phố Lý Thường Kiệt và phố Cửa Bắc.

Ðến thời điểm này, khoảng 85% số bộ sách giáo khoa đã tiêu thụ hết. Nếu như việc bán buôn chủ yếu tiến hành vào cuối năm học, trước kỳ nghỉ hè, thì những tuần cuối tháng 8 và đầu tháng 9 là thời điểm đơn vị bận rộn với việc bán lẻ. Hiện nay, trung bình mỗi ngày, cửa hàng 45 Lý Thường Kiệt có khoảng bảy nghìn lượt khách hàng đến mua sắm.

Cửa hàng nhận thêm 15 nhân viên bảo vệ, bốc xếp, thu ngân để bảo đảm phục vụ bán hàng, mở thêm hai quầy thanh toán, nâng tổng số quầy thanh toán lên năm quầy, vậy mà nhiều lúc khách hàng vẫn đợi 10-15 phút. Công an phường Trần Hưng Ðạo cũng tăng cường thêm hai đồng chí cảnh sát khu vực, bốn cán bộ tự quản bảo đảm an ninh trật tự, ngăn chặn việc các "cò sách" lôi kéo, bắt ép mua sách tại khu vực cửa hàng như trước đây. 

Vào thời điểm này, tại các nhà sách, đại lý văn phòng phẩm trên địa bàn thành phố, số lượng khách hàng đều tăng. Nhà sách Tiền Phong ở 175 Nguyễn Thái Học cũng là một điểm đến quen thuộc của học sinh, sinh viên. Chị Ðào Thu Hương, cửa hàng trưởng cho biết: Trung bình mỗi ngày có hơn 1.000 lượt khách hàng đến mua sắm vào những ngày cuối tuần, số khách hàng đông gấp rưỡi ngày thường, khiến cửa hàng phải huy động hết nhân viên, phục vụ từ 7 giờ 30 phút sáng đến 22 giờ 30 phút tối mới đóng cửa.

Nhà sách Trí Tuệ trên đường Giảng Võ rất đông học sinh, các bậc phụ huynh đến chọn mua. Siêu thị Big C từ cuối tháng 7 đến nay cũng dành  diện tích đáng kể, bày bán hơn 2.000 mặt hàng phục vụ năm học mới.

Hàng nhiều, nhưng giá tăng từ 5 đến 20%

Khảo sát trên thị trường, chúng tôi ghi nhận: Nguồn hàng phục vụ ngày khai giảng khá đa dạng, phong phú, đáp ứng đủ nhu cầu của học sinh Thủ đô, tuy nhiên so với năm ngoái, tất cả các sản phẩm đều tăng giá. Ðại diện Công ty Sách - Thiết bị và xây dựng trường học Hà Nội cho biết: Do ảnh hưởng bởi đợt tăng giá giấy hồi tháng 5, 6 vừa qua, giá sách giáo khoa tăng 10%, các loại vở viết của Hồng Hà, Mai Hà, Klong đều tăng 10-20% so với năm học trước. Giá các loại vở ô-ly 48 trang giá từ 3.300 đến 6.000 đồng/quyển, vở ô-ly 96 trang khoảng 8.000 đến 9.000 đồng/quyển, vở kẻ ngang 72 trang từ 3.500 đến 8.000 đồng, vở 120 trang giá từ 6.000 đến 12.000 đồng...

Các mặt hàng khác như cặp sách, hộp bút, bút bi, bút máy, thước kẻ, com-pa... sản xuất trong nước hoặc nhập khẩu cũng có mức tăng rất cao. Anh Lê Mạnh Phong, cán bộ siêu thị Big C, cho biết: Năm ngoái, com-pa nhãn hiệu Dely (Trung Quốc) có giá 34.000 đồng thì nay lên 45.000 đồng, bút nhãn hiệu Maped từ 12.000 đồng, nay lên giá 24.500 đồng/chiếc, hộp bút sắt, hộp bút nam châm năm trước chỉ khoảng 30.000 đồng/chiếc thì nay tất cả đều lên mức 47.000 đồng, 53.000 đồng, có loại lên đến 60.000 đồng. Các loại bút máy nét hoa, bút bi, bút bi nước, bút dạ... của các nhà sản xuất trong nước như Hồng Hà, Thiên Long, Bến Nghé... cũng tăng giá khoảng 20% so với năm ngoái...

Tuy nhiên giá sách vở, đồ dùng học tập tăng cao không ảnh hưởng đến sức mua. Ðại diện công ty Sách - Thiết bị và xây dựng trường học cho biết: Sức mua tăng nhẹ so với năm ngoái, chỉ trong ba tháng hè mà doanh số của công ty đã đạt 60% doanh số dự kiến của cả năm 2008. Nguyên nhân là do đây là những mặt hàng thiết yếu, không thể thiếu trong học tập. Hơn nữa, các gia đình đều quan tâm đầu tư cho việc học tập của con em mình. Ðương nhiên, việc đầu tư đó cũng được thực hiện sao cho phù hợp với hoàn cảnh kinh tế của mỗi gia đình.

Chị Nguyễn Thị Thanh, công nhân Công ty Môi trường đô thị Hà Nội cho biết: "Vợ chồng tôi đều là công nhân, thu nhập khoảng 4 triệu đồng/tháng. Gia đình tôi có hai cháu, cháu lớn năm nay học lớp 10, cháu nhỏ học lớp 6. Năm nay, giá cả tăng, chúng tôi phải tính toán từng khoản một, chỉ mua những thứ thật cần thiết như sách giáo khoa, vở viết, đồng phục..., sơ sơ đã hết cả triệu đồng. Còn các vật dụng khác như cặp sách, sách tham khảo, bút, thước... thì khuyên các cháu sử dụng tiết kiệm, anh giữ gìn để dành lại cho em, đỡ tiền cho bố mẹ".

 Nhưng điều khiến các phụ huynh lo lắng nhất lại là những khoản thu ngoài quy định do nhà trường, lớp tự đặt ra. Mặc dù Sở Giáo dục và Ðào tạo Hà Nội đã có chỉ thị cho các trường không thu thêm bất cứ khoản thu ngoài quy định, nhằm giảm bớt gánh nặng cho phụ huynh, thế nhưng thực tế hoàn toàn khác. Nhiều trường tự ý đặt ra các khoản thu với tên gọi khác như tiền tự nguyện xây dựng trường, hỗ trợ đời sống, hỗ trợ chuyên môn, tham quan, v.v. cộng dồn lại, các khoản phụ phí có thể lên đến hàng trăm nghìn đồng. Ðối với những gia đình thu nhập thấp, đây là số tiền không nhỏ.

Ðã đến lúc cần siết chặt việc các khoản đóng góp "tự phạt" kiểu này, để chúng không trở thành "gánh nặng", nỗi bức xúc của các bậc phụ huynh trước thềm mỗi năm học mới.