Bước chuyển của nông nghiệp An Giang

Sở hữu diện tích đất sản xuất nông nghiệp lớn nhất cả nước sau sáp nhập, An Giang đứng trước cả thời cơ lẫn thử thách lớn. Để bứt phá, ngành nông nghiệp địa phương đang phối hợp chặt chẽ với các xã, phường chuyển đổi mạnh mẽ sang mô hình kinh tế nông nghiệp hiện đại.

Nhà vườn trồng sầu riêng điều khiển hệ thống tưới nước nhỏ giọt bằng điện thoại thông minh.
Nhà vườn trồng sầu riêng điều khiển hệ thống tưới nước nhỏ giọt bằng điện thoại thông minh.

Bên cạnh định hướng chiến lược, An Giang còn sở hữu lực lượng lao động nông thôn cần cù, chủ động tiếp thu kỹ thuật hiện đại. Các công nghệ tiên tiến như tưới nhỏ giọt, hệ thống cảm biến, nhà lưới trở nên quen thuộc ở các vùng trồng từ nông thôn đến thành thị. Nhờ đó, nhà nông vừa giảm chi phí, hạ giá thành, nâng cao chất lượng nông sản, lại vừa bảo vệ được môi trường sinh thái. Về các vùng quê hôm nay, không khó để nhận ra sự thay đổi rõ rệt trong nếp nghĩ, cách làm của người dân thời chuyển đổi số.

Tại ấp Bắc Sơn (xã Thoại Sơn), lão nông Cao Văn Tấn đang tất bật chăm sóc 4 ha sầu riêng vụ nghịch mùa năm thứ 2 để chuẩn bị cung ứng cho thị trường vào dịp cuối năm. Chỉ tay về phía vườn cây xanh tốt gồm 640 gốc Ri6, Monthong và Musang King, ông Tấn chia sẻ: “Thay vì làm 3 vụ/hai năm như thông thường, tôi chỉ tập trung làm một vụ nghịch/năm. Thời gian còn lại cho cây nghỉ dưỡng, giúp đất hồi sức, nhờ đó chất lượng trái luôn ở mức tốt nhất”. Từng làm lúa hơn 30 năm, khi chuyển đổi diện tích kém hiệu quả sang trồng cây ăn trái vào năm 2021, ông Tấn đã dành nhiều thời gian tìm tòi, định hình mô hình sầu riêng sạch sử dụng phân hữu cơ. “Cây lâu năm có giá trị kinh tế cao đòi hỏi phải tính toán đầu tư bài bản, lâu dài”, ông Tấn nói. Hiện tại, ông đang cùng các hộ lân cận bàn tính sản xuất theo mô hình VietGAP để hướng tới xuất khẩu.

Trong khi đó, ông Nguyễn Văn Lợi, nông dân phường Vĩnh Tế gắn bó với cây bưởi sạch, cho biết: Khu vườn của ông nằm ở gần núi Sam có nhiều bột vôi trong đất thích hợp cho cây có múi. Ông tuân thủ nghiêm ngặt quy trình dùng phân bón hữu cơ và thuốc bảo vệ thực vật sinh học. Kiên trì chăm sóc ba năm đầu, đến năm thứ tư vườn bưởi bắt đầu cho quả. Nhờ kỹ thuật cho trái rải rác quanh năm, trung bình mỗi gốc bưởi cho năng suất từ 40 đến 50 trái/năm, mang lại nguồn thu ổn định khoảng 1 triệu đồng/cây. Với mật độ từ 400-500 gốc/ha, lợi nhuận gia đình thu về rất khả quan. Riêng dịp Tết Nguyên đán, ông Lợi dự trữ từ 3-4 tấn bưởi chất lượng cao bán ra thị trường với giá từ 30.000-35.000 đồng/kg. Ông Lợi còn tích cực tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật của ngành chuyên môn, mạnh dạn chuẩn hóa 5.000 m² cây trồng đạt chứng nhận VietGAP dưới sự hỗ trợ của Trạm Kỹ thuật nông nghiệp khu vực Châu Đốc.

Ở ấp Long Bình (xã Thạnh Mỹ Tây), nông dân Huỳnh Nhân Trung cũng đang tập trung chăm sóc vườn mít đỏ ruột và mít Thái trên diện tích ba công đất. Bắt đầu trồng từ năm 2023, ngay vụ thu hoạch đầu đã mang về lợi nhuận hơn 130 triệu đồng. Tại xã Thạnh Mỹ Tây, Hội Nông dân xã đã vận động nhà nông kết nối, thành lập “Tổ hội nông dân nghề nghiệp trồng vườn” với 14 thành viên, để chia sẻ kinh nghiệm, nắm bắt giá cả, gắn kết sản xuất với lưu thông, thủy lợi và logistics để tối ưu hóa chuỗi cung ứng.

Để khắc phục tình trạng sản xuất nhỏ lẻ, Ủy ban nhân dân tỉnh An Giang đã chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh phối hợp với các sở, ngành, địa phương rà soát, quy hoạch các vùng sản xuất tập trung quy mô lớn gắn với lợi thế thổ nhưỡng từng vùng. Cùng với chiến lược quy hoạch, việc cấp mã số vùng trồng và ứng dụng công nghệ cao đang giúp địa phương từng bước hình thành hệ sinh thái nông nghiệp đa dạng, chất lượng.

Tính đến nay, toàn tỉnh đã được cấp hơn 1.280 mã số vùng trồng với tổng diện tích vượt 46.000 ha. Nhiều vùng chuyên canh đã đáp ứng tiêu chuẩn khắt khe để xuất khẩu sang thị trường các nước như: Mỹ, EU, Nhật Bản, Hàn Quốc, New Zealand... Đơn cử như bưởi hữu cơ Vĩnh Tế hay xoài Cù Lao Giêng sau khi có mã số vùng trồng đã nhanh chóng kết nối được với các doanh nghiệp bao tiêu xuất khẩu.

Tạo đà bứt phá cho giai đoạn mới, An Giang đã ban hành “Chương trình hỗ trợ ứng dụng, chuyển giao và đổi mới công nghệ giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2035”. Chương trình lấy doanh nghiệp, hợp tác xã làm trung tâm, Nhà nước đóng vai trò kiến tạo. Việc cấp mã số vùng trồng đã giúp cơ quan chức năng dễ dàng giám sát an toàn thực phẩm, tạo niềm tin vững chắc cho doanh nghiệp và người tiêu dùng nhờ khả năng truy xuất nguồn gốc. Đây được xem là giải pháp căn cơ giúp nông sản địa phương thoát rủi ro “được mùa mất giá”, hướng tới xây dựng chuỗi liên kết bền vững từ sản xuất đến thị trường.

Giai đoạn 2026-2030, tỉnh đặt ra các mục tiêu cụ thể như hỗ trợ triển khai khoảng 50 dự án ứng dụng, chuyển giao và đổi mới công nghệ, tập trung vào công nghệ số, tự động hóa, internet vạn vật (IoT) và trí tuệ nhân tạo (AI); hỗ trợ triển khai khoảng 50 dự án sản xuất thử nghiệm và thương mại hóa công nghệ nhằm đưa nhanh kết quả nghiên cứu vào thực tiễn; hỗ trợ khoảng 75 lượt tổ chức, doanh nghiệp tham gia phát triển thị trường, kết nối cung-cầu công nghệ.

Nguồn lực được tập trung cho các lĩnh vực mũi nhọn như nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, công nghệ chế biến sâu gắn với kinh tế tuần hoàn, nông nghiệp thông minh thích ứng với biến đổi khí hậu.

Có thể bạn quan tâm