Với chủ đề “Xây dựng khả năng phục hồi, đổi mới, hợp tác và phát triển bền vững”, chương trình nghị sự của Hội nghị thượng đỉnh Nhóm các nền kinh tế mới nổi hàng đầu thế giới (BRICS) lần thứ 18 dự kiến diễn ra tại New Delhi (Ấn Độ) vượt ra ngoài sự phối hợp chính trị truyền thống, hướng tới hợp tác thực tiễn trên nhiều lĩnh vực.
Trong bối cảnh trật tự thế giới có nhiều chuyển biến sâu sắc, BRICS đang tăng cường phối hợp và tìm kiếm sự đồng thuận nhằm giải quyết những thách thức chung, bảo đảm lợi ích của các nước đang phát triển.
BRICS đã phát triển từ nhóm ban đầu gồm Brazil, Nga, Ấn Độ, Trung Quốc, đến nay, khối này có 11 thành viên và một số quốc gia tham gia với tư cách các nước đối tác.
Là diễn đàn tham vấn và hợp tác giữa các thị trường mới nổi và các nước đang phát triển về các vấn đề kinh tế, chính trị, tài chính và quản trị toàn cầu, BRICS đã trở thành một trong những cơ chế hợp tác quan trọng của Nam Bán cầu, chiếm khoảng 30% tổng sản phẩm quốc nội (GDP) toàn cầu và đại diện cho một bộ phận lớn dân số thế giới. Việc mở rộng khối đã làm tăng trọng lượng kinh tế và ngoại giao của BRICS, thúc đẩy mạnh mẽ trao đổi thương mại thông qua các hành lang thương mại kết nối các nền kinh tế lớn.
Nhằm bảo đảm các quốc gia thành viên có thể tối đa hóa năng lực để vượt qua những thách thức và phát triển, việc tăng cường hợp tác trong khối giúp nâng cao khả năng phục hồi, đối phó sự gián đoạn chuỗi cung ứng, rủi ro khí hậu và các cú sốc địa chính trị. Hội nghị thượng đỉnh BRICS lần thứ 18, dưới sự chủ trì của Ấn Độ, nước Chủ tịch BRICS 2026, diễn ra vào thời điểm quan trọng đối với khối. Mục tiêu của nước Chủ tịch là làm cho BRICS trở nên thiết thực, toàn diện và hướng tới phát triển hơn.
Thương mại là một trong những lĩnh vực trọng tâm trong chương trình nghị sự BRICS. Dưới vai trò Chủ tịch của Ấn Độ, Nhóm đã đạt được tiến bộ trong Chiến lược Đối tác kinh tế BRICS 2030, hỗ trợ hệ thống thương mại đa phương, với Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) là nòng cốt, quốc tế hóa doanh nghiệp vừa và nhỏ (MSME) và chuỗi giá trị toàn cầu. Một thành tựu quan trọng khác là sự ra đời của Kế hoạch Hành động Chuỗi giá trị toàn cầu BRICS 2026-2030 nhằm làm cho chuỗi cung ứng trở nên bền vững và đa dạng hơn, đồng thời khuyến khích tiếp cận thị trường và đầu tư nhiều hơn giữa các nền kinh tế thành viên. Những gián đoạn toàn cầu gần đây cho thấy chuỗi cung ứng quốc tế dễ bị tổn thương và khung hợp tác chuỗi cung ứng hậu cần BRICS nhằm giúp cải thiện khả năng phục hồi, tính bền vững của hệ thống và cơ sở hạ tầng hậu cần.
BRICS cũng đang hướng tới hợp tác mạnh mẽ hơn trong nền kinh tế dịch vụ kỹ thuật số vốn đang phát triển nhanh chóng. Ấn Độ đã đặt các doanh nghiệp nhỏ vào trung tâm chương trình nghị sự kinh tế của mình bởi đây là nhân tố quan trọng đối với tăng trưởng toàn diện. Đáng chú ý, chương trình nghị sự cũng bao gồm Mạng lưới Vườn ươm BRICS, nhằm kết nối các vườn ươm khởi nghiệp và giúp các công ty triển vọng tìm kiếm đối tác và cơ hội tại các nền kinh tế BRICS khác.
Hợp tác công nghệ được đánh giá là một lĩnh vực có nhiều dư địa. Ấn Độ có thế mạnh về cơ sở hạ tầng số công cộng, trong khi Trung Quốc và nhiều thành viên BRICS khác sở hữu năng lực công nghệ đáng kể. Đây là nền tảng để tăng cường hợp tác trong những lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, xe điện và đổi mới sáng tạo. Hợp tác nhằm bảo đảm an ninh năng lượng cũng đặc biệt quan trọng đối với BRICS bởi nhiều thành viên trong khối là các nhà sản xuất, tiêu thụ năng lượng lớn và các nền kinh tế đang tiến hành công nghiệp hóa nhanh chóng. BRICS hiện có những nhà sản xuất năng lượng lớn như Nga, Saudi Arabia, Iran, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) và Brazil, đồng thời có những thị trường tiêu thụ lớn như Ấn Độ và Trung Quốc.
Trước những thách thức toàn cầu như xung đột địa chính trị, gián đoạn chuỗi cung ứng, thiên tai, dịch bệnh, không một quốc gia nào có thể đứng vững trước những cú sốc bên ngoài nếu thiếu một nền tảng tự cường thật sự vững chắc và hợp tác quốc tế. Trong bối cảnh đó, các thành viên BRICS đang phát huy tự chủ, tự cường, thúc đẩy thương mại bền vững, chuyển giao công nghệ và tham gia xây dựng các chuẩn mực quốc tế về khoa học-công nghệ, nhằm vượt qua các thách thức, hướng tới phát triển bền vững và bao trùm.
