Bất an chất lượng vỏ bình gas!

Mối hoạ những vỏ bình bị chiếm dụng

Tại nhiều đại lý gas ở TP Hồ Chí Minh, bên cạnh bình gas còn tươi mới nước sơn và in rõ nhãn hàng của các công ty, vẫn còn trà trộn nhiều vỏ bình sét rỉ, bong tróc nước sơn. Dù hình thức bên ngoài vỏ bình chưa thể đánh giá được chất lượng bình gas, nhưng nhiều người cảm thấy lo lắng về độ an toàn.

Chị Trang, chủ một đại lý kinh doanh gas ở quận Bình Thạnh than phiền: “Khi nhận những bình gas trông “tàn tạ”, sơn và nhãn hiệu bị bong tróc, tôi thường yêu cầu nhà phân phối đổi lại những bình mới hơn do lo ngại an toàn. Yêu cầu được đáp ứng ngay, nhưng nỗi lo vẫn còn vì những bình này lại được chuyển cho đại lý khác.”

Hiện nay, tình trạng chiếm dụng vỏ bình gas đang diễn ra tràn lan và ngày càng nghiêm trọng. Để tiết kiệm khoản chi phí sản xuất vỏ bình gas, những đơn vị kinh doanh gas trái phép thường chiếm dụng vỏ bình của các hãng khác rồi thay đổi kết cấu tai xách, mài logo dập nổi trên vỏ bình để biến thành bình gas của mình.

Giám đốc Công ty Vina gas cho biết: “Qua tìm hiểu, chúng tôi vừa phát hiện Công ty Ánh Ngọc (tại Khánh Hoà) có dấu hiệu thu gom vỏ bình gas của các hãng khác rồi về sơn sửa lại rất tinh xảo thành bình thương hiệu AN gas. Không chỉ ở Khánh Hoà mà nhiều địa phương khác cũng xuất hiện vỏ bình AN gas có dấu hiệu làm giả. Chúng tôi rất lo ngại bị chiếm dụng vỏ bình vì những vỏ bình Vinagas đến hạn bảo dưỡng quay về giảm 40%.”   

Ông Trần Trung Chính, Giám đốc Công ty VT gas, cảnh báo: “Tình trạng chiếm dụng vỏ bình gas gây thiệt hại cho người tiêu dùng, cho doanh nghiệp kinh doanh chân chính và nhà nước thất thu thuế. Đây lại là mầm mống cho những vụ tai nạn cháy nổ, gây thiệt hại cho xã hội.” Theo tổng hợp của Cục Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy (Bộ Công an), 11 tháng đầu năm 2008, cả nước xảy ra 42 vụ cháy, nổ gas làm 1 người chết, 5 người bị thương, thiệt hại về tài sản trên 2 tỷ đồng. Mới nhất là vụ nổ bình gas tại Nghệ An ngày 01-04-2009 làm hai người bị thương nặng.

Né kiểm định vì tốn kém

Theo quy định, 5 năm một lần, doanh nghiệp phải tiến hành kiểm định các vỏ bình gas của đơn vị mình. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn cháy nổ, doanh nghiệp phải thường xuyên, kiểm định và bảo hành các vỏ bình gas trước khi đưa sản phẩm ra thị trường. Được biết, các trạm chiết chuyên nghiệp thường đặt một vỏ bình gas đạt chuẩn về an toàn kỹ thuật cũng như về thẩm mỹ để làm mẫu. Trước khi đưa vào máy bơm nạp, nhân viên sẽ loại ra ngoài những bình gas không đạt chuẩn để đưa đi kiểm định chứ không cần chờ đến hạn 5 năm.

Hiện, phí kiểm định cho mỗi bình gas khoảng 12.000 đồng, cộng với chi phí sơn, dán tem lại khoảng 50.000 đồng/bình. Nhà máy chuyên kiểm định và bảo hành vỏ bình của Công ty Saigon Petro công suất 1.000 vỏ bình/ngày luôn hoạt động hết công năng. Hàng năm, doanh nghiệp này tốn 15 tỷ đồng để bảo hành và kiểm định vỏ bình gas. Lãnh đạo Công ty Elf gas xác nhận phải bỏ ra khoảng 4,5 tỷ đồng/năm để kiểm định và sơn sửa cho khoảng 100.000 vỏ bình gas. Công ty VT cũng tốn trên 4 tỷ đồng mỗi năm.

Tuy nhiên, không phải doanh nghiệp nào cũng thực hiện nghiêm túc vấn đề kiểm định. Được biết, Doanh nghiệp thành lập chưa đủ 5 năm thì chưa chịu sức ép chi phí kiểm định vỏ bình. Nhưng sau đó, khoản chi phí cao sẽ khiến không ít doanh nghiệp lơ là, né tránh khâu kiểm định. Đồng chí Nguyễn Quốc Việt, Phó chánh thanh tra Sở Lao động - Thương binh và Xã hội TP Hồ Chí Minh xác nhận, thanh tra sở từng phát hiện một số doanh nghiệp không thực hiện tốt khâu kiểm định vỏ bình khi đã đến hạn. Các doanh nghiệp lý giải do chưa kịp thu hồi vỏ bình đang lưu thông trên thị trường. Còn việc bỏ sót kiểm định những vỏ bình kém chất lượng, doanh nghiệp lại đổ lỗi sơ suất của các trạm sang, chiết gas.

Trong số gần 80 doanh nghiệp đang hoạt động kinh doanh gas trong nước nhưng chỉ có khoảng 40 công ty có đăng ký nhãn hiệu bình gas. Theo một số công ty kinh doanh gas, hàng năm, doanh nghiệp chỉ thu về được 60-70% số vỏ chai gas đến hạn kiểm định do nạn chiếm dụng vỏ bình. Bên cạnh đó, một số doanh nghiệp còn có thủ đoạn dán cùng seri cho hai lô vỏ bình khác nhau nhằm lách khâu kiểm định và né thuế. Như vậy, số lượng bình trôi nổi trên thị trường không được kiểm soát là rất lớn và nỗi lo về chất lượng vỏ bình gas hoàn toàn có cơ sở.   
   
Giải thích tình trạng “né” kiểm định vỏ bình, ông Nguyễn Kha, Phó phòng kinh doanh Công ty Saigon Petro, tâm sự: “Thực tế, những doanh nghiệp chú trọng khâu kiểm định gặp bất công vì nạn kinh doanh gas lậu. Những vỏ bình vừa được sơn mới lại bị những kẻ kinh doanh trái phép chiếm dụng để bơm nạp gas, đến khi “tàn tạ” lại quay về và cần phải tân trang. Tình trạng trên khá phổ biến khiến không ít doanh nghiệp nản lòng.”

Nên quy định tuổi thọ vỏ bình gas

Hiện nay, chỉ riêng việc quản lý vỏ chai gas đã có nhiều cơ quan quản lý ở nhiều khâu: Bộ Tài chính quản lý thu thuế vỏ bình, Cục Phòng cháy chữa cháy quản lý an toàn cháy nổ, Cục Sở hữu trí tuệ quản lý đăng ký nhãn hiệu, Bộ LĐTB&XH quản lý cấp phép vỏ bình, Bộ KH&ĐT quản lý cấp phép kinh doanh… Nhiều cơ quan quản lý vỏ chai gas ở nhiều khâu dẫn đến tình trạng quản lý bị chồng chéo, thiếu nhất quán và không có cơ quan nào chịu trách nhiệm chính.

Theo đồng chí Nguyễn Quốc Việt, trách nhiệm của Sở Lao động - Thương binh và Xã hội TP Hồ Chí Minh trong việc quản lý vỏ bình gas được quy định trong Thông tư 23 của Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội ban hành năm 2003 về những quy định, hướng dẫn thủ tục đăng ký và kiểm định các loại máy, thiết bị, vật tư, các chất có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn lao động, vệ sinh lao động.

Theo đó, Thanh tra của sở có trách nhiệm cấp giấy chứng nhận đăng ký vỏ bình gas cho các doanh nghiệp kinh doanh gas. Nhưng theo thông tư 04/2008/TT-BLĐTBXH mới ban hành thay Thông tư 23, quyền của Sở chỉ là nơi ghi nhận số lượng vỏ bình gas đã được kiểm định. “Thời gian gần đây, tình trạng chiếm dụng vỏ bình của các doanh nghiệp khác để làm giả vỏ bình trên địa bàn thành phố đã chấm dứt do các cơ quan chức năng tăng cường thanh tra, xử phạt. Tuy nhiên, tình trạng trên lại nở rộ tại nhiều địa phương khác rồi đem về thành phố tiêu thụ. Đây là một mối nguy mà lực lượng thanh tra khó kiểm soát hết tình hình.” - Đồng chí Nguyễn Quốc Việt nói.

Để hạn chế những bình gas kém chất lượng lưu thông trên thị trường gây ảnh hưởng cho người tiêu dùng, ông Việt kiến nghị: “Luật nên xử lý hình sự những đối tượng chiếm dụng vỏ bình gas của các hãng khác. Các doanh nghiệp chủ động hạn chế bị chiếm dụng vỏ bình bằng cách dập nổi thương hiệu trên vỏ bình gas. Cơ quan chức năng nên quy định thời hạn sử dụng vỏ bình gas để thanh tra có cơ sở theo dõi chất lượng vỏ bình đang lưu thông trên thị trường”.