Bảo hiểm Việt Nam tìm lại động lực sau giai đoạn khó khăn

Từng bước vượt qua giai đoạn khó khăn

Thông tin tại Họp báo thường kỳ quý II/2026 của Bộ Tài chính ngày 17/6, bà Phạm Thu Phương, Phó Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm (Bộ Tài chính) cho biết, thị trường bảo hiểm Việt Nam đang có những chuyển biến tích cực sau giai đoạn nhiều biến động, đặc biệt là những tác động kéo dài từ cuộc khủng hoảng niềm tin trong lĩnh vực bảo hiểm nhân thọ những năm 2022-2023.

Theo bà Phương, những biến động của thị trường trong thời gian qua đã ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp bảo hiểm, nhất là bảo hiểm nhân thọ. Nhiều phản ánh liên quan đến hoạt động tư vấn và phân phối sản phẩm bảo hiểm đã tác động đến tâm lý khách hàng, kéo theo sự suy giảm về doanh thu và tốc độ tăng trưởng của thị trường.

Tuy nhiên, bức tranh thị trường hiện nay đã có nhiều chuyển biến tích cực hơn. Tốc độ suy giảm của bảo hiểm nhân thọ đang được cải thiện đáng kể so với giai đoạn trước, trong khi bảo hiểm phi nhân thọ tiếp tục duy trì đà tăng trưởng khả quan.

Dẫn số liệu 6 tháng đầu năm 2026, bà Phương cho biết, tổng doanh thu toàn thị trường bảo hiểm ước tăng khoảng 2% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, doanh thu bảo hiểm phi nhân thọ tăng trên 12%, còn bảo hiểm nhân thọ giảm khoảng 4%. Dù chưa trở lại quy mô trước thời điểm xảy ra khủng hoảng niềm tin, mức giảm này đã thu hẹp đáng kể, cho thấy quá trình phục hồi đang dần hình thành.

Những kết quả trên cho thấy thị trường đang từng bước vượt qua giai đoạn khó khăn nhất. Mặc dù chưa thể trở lại quy mô tăng trưởng như trước khi xảy ra khủng hoảng niềm tin, nhưng xu hướng phục hồi đã dần hình thành, tạo cơ sở để các doanh nghiệp bảo hiểm tiếp tục tái cơ cấu hoạt động, nâng cao chất lượng dịch vụ và củng cố niềm tin của khách hàng.

Theo Chiến lược phát triển thị trường bảo hiểm Việt Nam đến năm 2030, quy mô doanh thu phí bảo hiểm được đặt mục tiêu đạt khoảng 3,3-3,8% GDP. Đây là mục tiêu nhằm nâng cao vai trò của bảo hiểm trong nền kinh tế, đồng thời mở rộng khả năng bảo vệ tài chính cho người dân và doanh nghiệp trước các rủi ro phát sinh trong đời sống và sản xuất, kinh doanh

Hoàn thiện thể chế, tăng minh bạch để phát triển bền vững

Cùng với quá trình phục hồi của thị trường, Bộ Tài chính và các cơ quan quản lý chuyên ngành đang triển khai nhiều giải pháp nhằm xây dựng nền tảng phát triển bền vững hơn cho ngành bảo hiểm.

Theo bà Phạm Thu Phương, một trong những nhiệm vụ trọng tâm hiện nay là tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý đối với hoạt động kinh doanh bảo hiểm. Cơ quan quản lý đã tham mưu sửa đổi Luật Kinh doanh bảo hiểm năm 2022 và tiếp tục hoàn thiện các nghị định hướng dẫn thi hành nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển của thị trường trong giai đoạn mới.

Kết quả rà soát cho thấy khoảng 46% điều kiện kinh doanh trong lĩnh vực bảo hiểm đã được cắt giảm, đồng thời khoảng 30% thủ tục hành chính được đơn giản hóa. Những cải cách này góp phần giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp, tháo gỡ những vướng mắc trong hoạt động kinh doanh và tạo môi trường thuận lợi hơn cho sự phát triển của thị trường bảo hiểm.

Bên cạnh việc cải cách thủ tục hành chính, các quy định pháp luật mới cũng được xây dựng theo hướng tăng cường tính minh bạch của thị trường. Trọng tâm là bảo đảm khách hàng được cung cấp đầy đủ thông tin trong quá trình tư vấn, giới thiệu sản phẩm bảo hiểm; đồng thời nâng cao trách nhiệm giải trình của doanh nghiệp bảo hiểm đối với người tham gia bảo hiểm.

Theo đại diện Cục Quản lý, giám sát bảo hiểm, chuyển đổi số cũng đang trở thành một trong những yêu cầu quan trọng đối với ngành bảo hiểm. Việc ứng dụng công nghệ không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản trị doanh nghiệp mà còn hỗ trợ cơ quan quản lý tăng cường giám sát, kịp thời phát hiện và xử lý các rủi ro phát sinh trên thị trường.

Bên cạnh đó, công tác thanh tra, kiểm tra và giám sát hoạt động kinh doanh bảo hiểm tiếp tục được tăng cường. Cơ quan quản lý cũng duy trì đối thoại thường xuyên với cộng đồng doanh nghiệp bảo hiểm nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn, hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực này.

Thứ trưởng Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết, chỉ tiêu doanh thu phí bảo hiểm đạt khoảng 4% GDP là mục tiêu đã được xác định từ nhiều năm trước trong các chiến lược phát triển thị trường bảo hiểm. Trên thực tế, doanh thu phí bảo hiểm vẫn tăng trưởng qua các năm về giá trị tuyệt đối.

Tuy nhiên, trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam duy trì tốc độ tăng trưởng ở mức cao, quy mô GDP tăng nhanh đã khiến tỷ lệ doanh thu phí bảo hiểm trên GDP chưa đạt được như kỳ vọng.

Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi nhận định, đây là mục tiêu đầy tham vọng trong bối cảnh nền kinh tế liên tục duy trì tốc độ tăng trưởng tích cực. Tuy nhiên, việc chưa đạt được chỉ tiêu này cũng cho thấy thị trường bảo hiểm Việt Nam vẫn còn nhiều dư địa để mở rộng và phát triển trong tương lai.

Theo lãnh đạo Bộ Tài chính, bên cạnh các chỉ tiêu tăng trưởng, nhiệm vụ quan trọng nhất của thị trường bảo hiểm hiện nay vẫn là tiếp tục củng cố niềm tin của người dân. Thực tế thời gian qua cho thấy những vấn đề được dư luận và báo chí quan tâm nhiều nhất đều liên quan đến tính minh bạch của thị trường, mức độ an toàn của hệ thống và việc bảo đảm quyền lợi của người tham gia bảo hiểm.

Từ thực tế đó, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục hoàn thiện các quy định pháp luật về kinh doanh bảo hiểm, đồng thời tăng cường thanh tra, kiểm tra và giám sát hoạt động của các doanh nghiệp bảo hiểm. Mục tiêu là xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch hơn, nâng cao hiệu quả bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người tham gia bảo hiểm, qua đó tạo nền tảng cho thị trường phát triển ổn định và bền vững trong những năm tới.