TP Hồ Chí Minh:

Ban hành Quy chế quản lý người tạm trú trên địa bàn

Phần lớn người buôn bán hàng rong<br>như thế này đều là dân nhập cư.
Phần lớn người buôn bán hàng rong<br>như thế này đều là dân nhập cư.

Được bảo đảm và thực hiện các quyền công dân

Đối tượng áp dụng của quy chế này là người tạm trú có thời hạn (nhưng chưa đủ điều kiện, tiêu chuẩn để được đăng ký hộ khẩu thường trú), tổ chức, cá nhân cho người tạm trú thuê nhà, ở nhờ, làm việc trong cơ sở của mình (không áp dụng đối với người Việt Nam định cư ở nước ngoài, người nước ngoài đang tạm trú tại TP).

Trình bày tại kỳ họp, Phó chủ tịch UBND TP Nguyễn Thành Tài cho biết: “Người tạm trú tại TP được tôn trọng và được bảo đảm thực hiện quyền công dân theo đúng quy định của pháp luật”.

Theo đó, người tạm trú sẽ được đăng ký tạm trú có thời hạn với một số điều kiện như không thuộc diện đang phải cư trú bắt buộc tại địa phương hoặc cấm cư trú tại TP, có giấy tờ cần thiết tương ứng với độ tuổi của người tạm trú (người đủ 14 tuổi phải có chứng minh nhân dân (CMND); đủ 15 tuổi trở lên phải có giấy báo tạm vắng...) và có nơi ở hợp pháp (thuộc sở hữu của mình; nếu thuê nhà phải có hợp đồng hợp pháp, nếu ở nhờ phải có giấy bảo lãnh của chủ nhà...). Trường hợp người tạm trú không đáp ứng các điều kiện trên sẽ được cấp sổ hoặc giấy đăng ký tạm trú có thời hạn theo mẫu riêng do Công an TP hướng dẫn.

Theo ông Nguyễn Thành Tài, những trường hợp đã được cấp sổ đăng ký tạm trú có thời hạn, giấy tạm trú có thời hạn trước ngày quy chế này có hiệu lực thi hành thì không phải làm thủ tục để cấp mới.

Người tạm trú trong độ tuổi lao động (nam từ 15-60 tuổi, nữ từ 15-55 tuổi) được hưởng lương và các chế độ chính sách dành cho người lao động theo quy định của pháp luật, theo thỏa thuận với người sử dụng lao động; sẽ được cơ quan có thẩm quyền cấp sổ, thẻ lao động hoặc thẻ đăng ký tìm việc làm.

Theo dự thảo quy chế, Sở Lao động - thương binh & xã hội (LĐ-TB&XH) cấp sổ lao động cho những người lao động đang làm việc có hợp đồng lao động bằng văn bản với thời gian từ ba tháng trở lên trong các cơ sở sản xuất kinh doanh; UBND các quận, huyện cấp thẻ lao động cho những người làm việc trong các cơ sở sản xuất không có hợp đồng hoặc người lao động tự do mà pháp luật không cấm; UBND phường, xã, thị trấn cấp thẻ đăng ký tìm việc làm cho người chưa có việc làm và có nhu cầu tìm việc.

Phải chấp hành quy định pháp luật

Người tạm trú tại TP có năm nghĩa vụ phải thực hiện: làm thủ tục đăng ký tạm trú, tạm vắng; người đủ 14 tuổi trở lên có sổ tạm trú nhưng chưa có hoặc mất CMND phải làm thủ tục để được cấp giấy tạm trú có thời hạn; phải chấp hành các quy định của pháp luật, thực hiện các nghĩa vụ đóng góp, tham gia các phong trào ở địa phương nơi cư trú.

Người cho người tạm trú thuê nhà hoặc cho ở nhờ, ngoài việc phải đảm bảo các điều kiện về quyền sở hữu căn nhà, về phòng cháy chữa cháy, vệ sinh môi trường... phải khai báo, đăng ký tạm trú, thực hiện nghĩa vụ nộp thuế, đóng góp các loại quĩ, phải thông báo cho cơ quan công an nếu có nghi vấn và những hoạt động phạm pháp của người tạm trú...

Người sử dụng lao động có quyền tuyển dụng lao động ở các tỉnh, TP khác nhưng phải thông báo cho Sở LĐ-TB&XH trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày tuyển dụng; làm thủ tục cấp sổ, thẻ lao động, hướng dẫn người lao động thực hiện các quy định về đăng ký tạm trú tạm vắng...

Nếu không thực hiện những quy định về khai báo tạm trú, tạm vắng; không mang theo giấy CMND khi đi lại, không xuất trình giấy CMND khi có nhu cầu kiểm tra... sẽ bị phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 20.000-100.000 đồng (quy định tại nghị định 49/CP của Chính phủ ban hành năm 1996).

Phó chủ tịch UBND TP Nguyễn Thành Tài:
Chỉ để quản lý, không có ý... đuổi!

* Thưa ông, với đề án đang dự thảo này, tình hình dân nhập cư sẽ được quản lý tốt hơn như thế nào?

- Đặt ra vấn đề quản lý, ta kỳ vọng việc quản lý sẽ nề nếp hơn. Mục đích như tờ trình đã nêu, đây không có ý đuổi! Hoàn toàn không phải để đuổi. Nhưng cũng không có nghĩa là chấp nhận sự di chuyển ồ ạt từ nơi khác đến TP Hồ Chí Minh mà không theo một kế hoạch, một chủ trương hay quy định nào cả.

Chúng tôi sẽ cầu thị nếu thủ tục còn bất hợp lý. Nhưng ít ra công dân cũng phải có nghĩa vụ báo rằng: tôi là Nguyễn Văn M., tôi đến ở đây, tôi có bằng đại học, có nghề và chưa có việc làm... Nói chung, chúng ta cần biết hết thông tin về một bộ phận dân cư đang cư ngụ ở TP. Điều này rất cần thiết chứ không phải làm việc này để đẩy hay đuổi.

* Thưa ông, việc chứng minh nhân thân lao động “có vấn đề” hay “không có vấn đề” tại sao không phải là phần việc của cơ quan chức năng mà lại buộc công dân phải tự làm? Có phải họ bị làm khó không?

- Không có bị làm khó hay phiền nhiễu gì cả. Trong một quy chế mình phải nói cho rõ: đối tượng điều chỉnh là ai? Ai phải chịu sự điều chỉnh này? Dĩ nhiên với một người bị bắt buộc cư trú tại chỗ thì công an họ biết rồi, đi đâu cho được! Người bị truy nã, bị cấm cư trú công an cũng biết. Còn với một công dân hợp pháp bình thường, dù ở đâu cũng có hộ khẩu, 14 tuổi phải có giấy CMND, 18 tuổi phải đăng ký nghĩa vụ quân sự…

* Tóm lại, quy chế này có tạo ra khó khăn nhất định nào đó cho người nhập cư không, thưa ông?

- Tôi cho là không, vì nó không tạo ra bất cứ sự xáo trộn nào. Có chăng là xưa nay nếu anh không có đủ các loại giấy tờ cần thiết thì nay làm lại, làm thêm. Bộ máy nhà nước sẽ vất vả thêm một chút trong giai đoạn này nhưng sẽ có cơ sở dữ liệu về người mình quản lý tốt hơn.

__________________________________________________

Đại biểu Võ Văn Sen:
Cần có quy chế toàn diện và khoa học hơn

Quy chế soạn ra đã không giải quyết được những vấn đề chúng ta cần. Thứ nhất, giữa người đăng ký tạm trú theo quy chế mới này so với người không đăng ký thì không thấy quyền lợi gì rõ cả. Quy chế chỉ ghi một câu rất đơn giản là “đảm bảo những quyền lợi công dân theo quy định của pháp luật”. Quá chung chung.

Thứ hai, đã không có quyền lợi gì nhưng có khả năng quan liêu phát sinh rất lớn bởi phải cấp tới ba loại sổ lao động, thẻ lao động và thẻ đăng ký việc làm. Mà phải cấp cho từ 1-2 triệu người! Nghĩa là từ Sở LĐ-TB&XH tới các quận, huyện phải làm một khối lượng công việc phát sinh khá gian nan. Sẽ diễn ra một cuộc xin xỏ, làm đơn và nài nỉ khổng lồ mà diễn biến của nó khó mà biết trước như thế nào…

Đưa ra quy chế này, khả thi đến đâu? Có khắc phục được tình trạng người dân nhập cư đến không đăng ký không? Tôi nói khó mà khắc phục được bởi trước hết họ tự thấy không có lợi gì. Hai là họ phải làm một số thủ tục phiền nhiễu nữa.
Như vậy, quy chế này không làm được việc cần thiết mà lại gây phát sinh làm rối thêm bộ máy, tạo ra quan liêu và quan trọng nữa là nó gây ảnh hưởng xấu đến các xí nghiệp, công ty, cơ sở sản xuất đang sử dụng loại lao động này.

Nói chung chúng ta sẽ tạo ra những cản trở không cần thiết cho khu vực kinh tế và có thể làm rối một phần trật tự xã hội. Cho nên tôi đề nghị dừng tờ trình này.

Có thể bạn quan tâm