60% số giáo viên gặp khó khăn khi dạy SGK mới

Đề tài đã thu hút hơn 70 GS, PGS, TS thuộc nhiều cơ quan. Một thực trạng đáng báo động đã bộc lộ qua nghiên cứu: Khoảng 60% số giáo viên (GV) gặp khó khăn khi thực hiện chương trình và SGK mới.

Bằng phương pháp điều tra, khảo sát thực tế qua phiếu hỏi hoặc toạ đàm trực tiếp với GV, cán bộ quản lý Giáo dục ở năm tỉnh, thành phố, nhóm nghiên cứu ghi nhận: Tuyệt đại đa số GV đạt trình độ đào tạo theo chuẩn (số GV tiểu học là 99,6%, số GV THCS là 96.5%). Như vậy, về mặt lý thuyết, họ có kiến thức cơ bản có thể dạy được theo chương trình, SGK mới.

Tuy nhiên, kết quả cho thấy, chỉ có khoảng 40% số GV tiểu học và 30% số GV THCS được khảo sát khẳng định hoàn toàn không có khó khăn gì khi giảng dạy theo chương trình và SGK mới.

Khoảng 60% số GV tiểu học và 70% số GVTHCS cho rằng gặp khó khăn trong quá trình thực hiện chương trình và SGK mới. Đặc biệt là hai môn Toán và Tiếng Việt, việc áp dụng các phương pháp dạy học mới và sử dụng phương tiện dạy học cũng rất vướng mắc.

Mặc dù số GV tỏ ra lúng túng, khó khăn khi dạy chương trình và SGK chiếm tỷ lệ cao hơn hẳn nhưng kết quả khảo sát cũng cho thấy, trình độ kiến thức cơ bản và kỹ năng dạy học của phần lớn GV hiện nay có thể đảm bảo cho họ tiếp nhận được chương trình và SGK mới nếu như họ được bồi dưỡng, tập huấn một cách cẩn thận, đầy đủ hơn.

Nhóm nghiên cứu đã nhận định: Cách tổ chức giảng dạy của GV hiện nay có vấn đề. Do GV chưa nắm được ý đồ sư phạm của tác giả SGK, chưa vận dụng các phương pháp dạy học phát huy tính tích cực học tập của HS.

Trong khi thói quen dạy học theo kiểu cũ vẫn đeo bám không dứt, cộng thêm sự quản lý, chỉ đạo còn mang tính chất áp đặt, cứng nhắc, hạn chế sự sáng tạo của GV đã dẫn đến tình trạng nặng nề đối với HS khi học theo chương trình, SGK mới.

Còn mức độ tiếp thu kiến thức của HS thì sao? Đối với bậc THCS, nhìn chung, chỉ có chương trình và SGK của các môn Ngữ văn và Lịch sử ở lớp 6 là tương đối phù hợp khả năng và điều kiện học tập của HS.

Chương trình và SGK của các môn Ngữ văn và Lịch sử lớp 8, của các môn Vật lí lớp 6 và lớp 8 đều khó so với khả năng và điều kiện học tập của HS.

Nguyên nhân của tình trạng này được các nhà nghiên cứu chỉ ra rằng: Mức độ yêu cầu về kiến thức và kĩ năng của các chương trình và SGK chưa phù hợp khả năng học tập của HS; HS có khả năng thực hiện các yêu cầu về kiến thức và kĩ năng quy định trong chương trình, nhưng không đủ thời gian để thực hiện những yêu cầu này (quá tải về thời gian học tập).

Như vậy, chương trình và SGK vẫn tiếp tục là “điểm nóng” về giáo dục phổ thông thời gian tới, chưa có cách tháo gỡ một cách cơ bản.