Vượt khó tới trường
Trên địa bàn 7 xã biên giới đất liền của tỉnh Gia Lai gồm Ia O, Ia Chía, Ia Dom, Ia Nan, Ia Pnôn, Ia Púch và Ia Mơ, 7 trường phổ thông nội trú tiểu học và trung học cơ sở đã đi vào hoạt động, mở thêm cơ hội học tập cho con em đồng bào các dân tộc. Cùng với nhiệm vụ dạy và học, việc tổ chức đời sống nội trú, rèn nền nếp sinh hoạt và trang bị kỹ năng cho học sinh xa gia đình đặt ra nhiều yêu cầu đối với nhà trường và địa phương.
Năm học 2026-2027, toàn vùng có 6.814 học sinh trúng tuyển, đạt 99,94% chỉ tiêu, trong đó học sinh dân tộc thiểu số chiếm 70,7% trong 89,5% số học sinh nội trú. Đáng chú ý, toàn khu vực vẫn còn gần 840 học sinh có hoàn cảnh khó khăn. Nhiều em sống cách xa điểm trường hơn 20 km, khả năng giao tiếp bằng tiếng phổ thông và kỹ năng sinh hoạt tập thể còn hạn chế. Do vậy, với các em, việc chuyển từ cuộc sống thường ngày bên gia đình sang môi trường nội trú là thay đổi không nhỏ.
Nguyễn Tô Thảo Vi, học sinh lớp 8B2, Trường phổ thông nội trú tiểu học và trung học cơ sở Ia Nan, không khỏi bỡ ngỡ khi xa gia đình vào ở nội trú. Được cán bộ, chiến sĩ biên phòng hướng dẫn sinh hoạt hằng ngày, em dần yên tâm, gần gũi hơn với môi trường mới. “Những ngày đầu xa nhà, em rất nhớ bố mẹ và còn nhiều điều chưa quen. Nhưng nhờ thầy cô và các chú bộ đội biên phòng luôn quan tâm, hướng dẫn tận tình, em cảm thấy tự tin hơn. Em thấy các chú như những người thân trong gia đình, giúp chúng em an tâm học tập và sinh hoạt tại trường”, em Vi chia sẻ.
Thầy Trịnh Xuân Giáp, Hiệu trưởng Trường phổ thông nội trú tiểu học và trung học cơ sở Ia Nan cho biết, sự gần gũi, tận tình của cán bộ, chiến sĩ biên phòng giúp học sinh yên tâm, đồng thời hỗ trợ giáo viên trong việc xây dựng nền nếp cho các em. Bộ đội hướng dẫn học sinh giữ gìn vệ sinh, tham gia hoạt động tập thể; phối hợp giáo viên tìm hiểu hoàn cảnh những em thường xuyên nghỉ học, có nguy cơ bỏ học để đến tận nhà vận động, duy trì sĩ số. Do trường nằm sát quốc lộ, cán bộ, chiến sĩ còn phối hợp công an xã và nhà trường phân luồng giao thông, hỗ trợ học sinh qua đường an toàn.
Bồi đắp tình yêu quê hương, đất nước
Cùng với hỗ trợ nhà trường ổn định nền nếp sinh hoạt, Bộ đội Biên phòng tỉnh Gia Lai còn chú trọng đưa nội dung giáo dục truyền thống, pháp luật và chủ quyền lãnh thổ đến với học sinh. Những câu chuyện về đường biên, cột mốc, nhiệm vụ của người lính nơi biên giới giúp các em hiểu hơn về vùng đất mình đang sống, từ đó bồi đắp tình yêu quê hương và ý thức trách nhiệm đối với biên cương Tổ quốc.
Trung tá Hứa Văn Thuận, Chính trị viên Đồn Biên phòng Ia Nan chia sẻ, đơn vị luôn triển khai các hoạt động hỗ trợ nhằm tăng cường mối quan hệ đoàn kết, gắn bó giữa cán bộ, chiến sĩ với giáo viên và học sinh. Bên cạnh việc giúp các em làm quen với sinh hoạt nội trú, đơn vị chú trọng giáo dục truyền thống cách mạng, lòng yêu quê hương, đất nước và nâng cao nhận thức về chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia. Những câu chuyện thực tế từ cán bộ, chiến sĩ về đường biên, cột mốc và nhiệm vụ bảo vệ biên cương giúp bài học trở nên sinh động, gần gũi hơn...
Đại tá Đoàn Ngọc Báu, Chính ủy Bộ đội Biên phòng tỉnh Gia Lai cho biết, cán bộ, chiến sĩ trong toàn tỉnh đang phối hợp chặt chẽ chính quyền và nhà trường triển khai Đề án của Ủy ban nhân dân tỉnh về “Quản lý học sinh nội trú, bảo đảm an ninh trật tự trong trường phổ thông nội trú tiểu học và trung học cơ sở tại 7 xã biên giới”. Các đơn vị từng bước hoàn thiện quy chế phối hợp, tổ chức kết nghĩa chính thức giữa đồn biên phòng với nhà trường.
Đáng chú ý, 7 tổ công tác với 30 cán bộ, chiến sĩ đã được thành lập, do các chính trị viên phó trực tiếp làm tổ trưởng. Với phương châm “đồng hành, hỗ trợ, không làm thay”, các tổ công tác phối hợp ban giám hiệu và chính quyền địa phương tuyên truyền, vận động học sinh đến trường; đến từng hộ gia đình gặp gỡ, vận động phụ huynh cho con em đi học, hạn chế tình trạng học sinh bỏ học. y
Các mô hình “Người thầy giáo quân hàm xanh”, “Tiết học biên cương” tiếp tục được triển khai; cùng với đó là hoạt động tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng sư phạm, quản lý nội vụ và tổ chức ngoại khóa cho cán bộ biên phòng. Mô hình “Vườn rau em chăm” và các hoạt động tuyên truyền pháp luật, giáo dục truyền thống yêu nước, ý thức bảo vệ chủ quyền lãnh thổ được triển khai thường xuyên tại các trường học.
Việc đưa các trường phổ thông nội trú vào hoạt động tại 7 xã biên giới mở ra điều kiện học tập thuận lợi hơn cho con em đồng bào dân tộc thiểu số. Tuy nhiên, để các trường trở thành môi trường giáo dục toàn diện, bên cạnh cơ sở vật chất và đội ngũ giáo viên, cần có sự chung tay của cả hệ thống chính trị, trong đó Bộ đội Biên phòng là lực lượng có lợi thế nhờ am hiểu địa bàn, gần gũi với nhân dân và gắn bó với cơ sở.
Sự hiện diện của người lính trong trường học đã nối dài tình quân dân nơi biên giới. Qua những buổi hướng dẫn sinh hoạt, vận động học sinh đến lớp hay gặp gỡ từng gia đình, cán bộ, chiến sĩ có thêm cơ hội nắm hoàn cảnh, tâm tư của người dân để đồng hành cùng nhà trường chăm lo cho các em.
Nơi biên cương, mỗi mái trường được chăm lo, mỗi học sinh được tiếp sức đến lớp cũng là thêm một mối gắn bó giữa quân và dân. Những bước chân của người lính trên sân trường hôm nay không chỉ góp phần giữ gìn nền nếp học tập, mà còn gieo vào lòng thế hệ trẻ tình yêu quê hương, ý thức trách nhiệm với vùng đất biên giới. Đó cũng là cách Bộ đội Biên phòng cùng cấp ủy, chính quyền và nhân dân vun đắp thế trận lòng dân vững chắc từ những điều bình dị nhất.
