“Thời cơ vàng” đánh thức khát vọng vươn khơi của kinh tế tư nhân Cà Mau

Ở đó, từ những nếp nhà ven rừng ngập mặn thơm nồng mùi ba khía, cho đến những phân xưởng xuất khẩu tôm sáng đèn thâu đêm, khu vực kinh tế tư nhân đang cựa mình trỗi dậy với một sức sống mãnh liệt.

Từ giọt mồ hôi mặn chát đến khát vọng OCOP

Về thăm các vùng nông thôn Cà Mau hôm nay, nhịp sống bừng sáng bởi sức lan tỏa của những mô hình kinh tế vừa và nhỏ. Những chính sách “mồi lửa” kịp thời từ Trung ương và địa phương đã thực sự khơi dậy tiềm năng nông nghiệp to lớn thông qua chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (OCOP).

Điển hình cho sự trỗi dậy ấy là câu chuyện của Hợp tác xã Ba khía Đầm Dơi, tại xã Quách Phẩm. Từ một hộ kinh doanh nhỏ bé, rụt rè nép mình giữa rừng ngập mặn bao la, cơ sở này đã biến con ba khía dân dã “lột xác” thành một sản phẩm OCOP 4 sao đầy kiêu hãnh trên thương trường.

Giờ đây, những hũ riêu ba khía thơm nồng, ba khía tươi làm sạch cấp đông, hay ba khía ủ muối, ba khía muối nước mắm, ba khía trộn chua ngọt, mặn ngọt và cả ba khía cốm... không chỉ loanh quanh trong xóm ấp mà đã đĩnh đạc xuất ngoại. Những sản phẩm mang quốc hồn quốc túy ấy đã có được lượng khách hàng ổn định và vươn sang các thị trường quốc tế như Mỹ, Hàn Quốc, Đài Loan và Malaysia.

Cầm trên tay thành quả rực rỡ với 4 sản phẩm đạt chuẩn OCOP 4 sao và 2 sản phẩm đạt 3 sao, chị Trần Thị Xa, Giám đốc Hợp tác xã, trải lòng bí quyết cốt lõi nằm ở việc không ngừng áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật để đa dạng hóa các dòng sản phẩm.

“Để có được lượng khách hàng ổn định, song hành việc ứng dụng công nghệ số để giới thiệu sản phẩm, chúng tôi còn đẩy mạnh các kênh bán hàng trên các nền tảng như Facebook, TikTok, Zalo và các sàn thương mại điện tử để mở rộng độ phủ sóng”, chị Xa tiết lộ.

Từ những hộ khởi nghiệp ban đầu thành công như gia đình chị Xa, đến cuối năm 2025 vừa qua, vùng nông thôn Cà Mau đã có hơn 340 sản phẩm của hàng trăm chủ thể được công nhận đạt chuẩn OCOP từ 3 sao đến 5 sao. Sự lớn mạnh ấy kéo theo việc mở rộng các vùng nguyên liệu đặc sản gắn bó mật thiết với công tác bảo tồn làng nghề truyền thống như: làm tôm khô, lấy mật ong, trồng gạo sạch, và nảy nở các mô hình du lịch sinh thái cộng đồng, làm phong phú thêm không gian kinh tế nông thôn.

Đằng sau những bước đi vững chắc ấy, Giám đốc Sở Công thương tỉnh Cà Mau Nguyễn Chí Thiện, cho biết có sự hỗ trợ đắc lực và vai trò cầu nối tích cực của Hiệp hội doanh nghiệp tỉnh. “Thông qua các buổi tập huấn và họp mặt định kỳ, Hiệp hội đã truyền lửa, nâng cao năng lực quản trị, chuyển đổi số, marketing và giúp các doanh nghiệp khởi nghiệp mở rộng đối tác”, ông Thiện khẳng định.

Điểm tựa vững chắc cho ngày mai

Nghị quyết 68 đặt kinh tế tư nhân vào vị thế động lực quan trọng nhất, là lực lượng tiên phong dẫn dắt đà tăng trưởng của nền kinh tế quốc gia. Tại Cà Mau, lực lượng này đang là rường cột vững chãi khi có tới hơn 7.000 doanh nghiệp, trong đó 90% là doanh nghiệp tư nhân, đóng góp khoảng 1/3 nguồn thu ngân sách toàn tỉnh. Phần lớn những “đứa con” của nền kinh tế tư nhân này đều bám rễ sâu vào nông nghiệp và thủy sản, những lĩnh vực được xem là thế mạnh của tỉnh.

Không quá phô trương khi “vựa tôm” của cả nước co đến hơn 450.000 ha nuôi trồng thủy sản (chủ yếu là tôm), cung cấp tổng sản lượng hơn 560.000 tấn và mang về hơn 2 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu thủy sản mỗi năm. Những mô hình nuôi tôm sinh thái ẩn mình dưới tán rừng rợp bóng, hay vòng tuần hoàn lúa-tôm dung dị đã chắt chiu ra những dòng sản phẩm tôm hữu cơ thuần khiết, đạt vô vàn chứng nhận quốc tế khắt khe.

Nhờ sự đa dạng trong loại hình nuôi đã tạo ra các sản phẩm đặc thù, con tôm Cà Mau đã hiên ngang vượt đại dương để có mặt tại hơn 60 quốc gia và vùng lãnh thổ, chinh phục cả những thị trường khó tính bậc nhất như Mỹ, Nhật Bản, EU, Hàn Quốc hay Úc.

Để làm nên kỳ tích đó, tỉnh đang sở hữu một hệ sinh thái chế biến hùng hậu với 89 nhà máy chế biến thủy sản xuất khẩu đạt tổng công suất thiết kế khoảng 544.000 tấn/năm, cùng hơn 100 cơ sở lớn nhỏ trải khắp vùng.

Điển hình cho khát vọng vươn lên bứt phá là Công ty cổ phần Chế biến và Dịch vụ thủy sản Cà Mau (CASES). Với công suất từ 1.000-1.200 tấn thành phẩm mỗi tháng, CASES tự hào thu về kim ngạch xuất khẩu khoảng từ 180 triệu USD/năm, giải quyết việc làm thường xuyên cho hơn 4.500 lao động.

Ông Hoàng Hữu Phụng, Phó tổng Giám đốc CASES, đầy lạc quan khi chia sẻ về chiến lược tiến tới mốc kim ngạch 200 triệu USD trong tương lai gần bằng việc xúc tiến xây dựng nhà máy mới, nâng tổng công suất lên 2.000 tấn/tháng để mở rộng năng lực sản xuất tôm giá trị gia tăng.

“Bên cạnh việc mở rộng quy mô sản xuất, doanh nghiệp đang dồn toàn lực sản xuất các sản phẩm chế biến sâu như tôm duỗi (nobashi), đồ ăn kèm sushi, các sản phẩm tẩm bột và tempura để đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, đáp ứng tốt hơn nhu cầu của nhiều nhóm khách hàng”, ông Phụng tiết lộ.

Đồng hành cùng những nỗ lực không mệt mỏi trên thương trường, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau Lê Văn Sử, cho biết tỉnh đang thực hiện nhiều giải pháp đồng bộ nhằm tạo điều kiện thúc đẩy phát triển kinh tế tư nhân trên nhiều lĩnh vực khác nhau theo tinh thần Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị. Trong đó, nông nghiệp và thủy sản được ưu tiên, gắn với tái cấu trúc nền kinh tế theo hướng xanh, tuần hoàn, bền vững. Tỉnh không chỉ sát cánh hỗ trợ các giải pháp công nghệ chế biến sâu mà còn tập trung hỗ trợ doanh nghiệp xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường và đối tượng người tiêu dùng, cả tiêu dùng nội địa.

“Cấp ủy và chính quyền tỉnh thấu hiểu sâu sắc rằng, khu vực kinh tế tư nhân thực sự là then chốt, không chỉ thúc đẩy tăng trưởng, tạo việc làm, nâng cao năng suất lao động mà còn tạo thêm nguồn lực tài chính để thực hiện các chính sách an sinh xã hội, đầu tư cơ sở hạ tầng và phát triển các lĩnh vực thiết yếu khác”, đồng chí Lê Văn Sử chia sẻ.