Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas đã tuyên bố ngày 31-3 vừa qua là ngày quốc tang, sau khi ít nhất 16 người biểu tình Palestine bị bắn chết trong những vụ đụng độ với binh sĩ Israel tại khu vực phía đông dải Gaza. Có hơn 1.400 người bị thương trong các vụ bạo loạn ở khu vực này. Vụ việc xảy ra khi quân đội Israel nổ súng vào đám đông tham gia cuộc biểu tình ngồi tại khu vực giáp ranh kéo dài sáu tuần. Đây là cuộc biểu tình lớn nhất kể từ năm 2014 dọc biên giới Israel - Gaza. Khoảng 30 nghìn người Palestine đã tập trung dọc biên giới có rào chắn và xảy ra đụng độ với binh sĩ Israel sau khi quân đội Israel cáo buộc những người biểu tình tiến hành bạo động tại sáu khu vực khác nhau dọc biên giới. Chính quyền Tel Aviv đã cấm tổ chức biểu tình, coi đây là thủ đoạn nhằm tiến hành hoạt động quân sự của phong trào Hồi giáo Hamas tại Gaza vốn bị Israel coi là một tổ chức khủng bố.
Trong khi đó, theo quan điểm của người Palestine, cuộc tuần hành hòa bình nhằm gửi thông điệp đến thế giới rằng, người Palestine có các quyền hợp pháp, trong đó có quyền hồi hương. Ngày đầu tiên của cuộc biểu tình đánh dấu "Ngày đất đai" của người Palestine, khi chính quyền Israel tuyên bố tịch thu đất ở Galilee và Negev vào năm 1976, dẫn tới các cuộc biểu tình quy mô lớn của người Palestine tại Israel. Cuộc tuần hành lần này cũng mở màn đợt biểu tình dự kiến kéo dài sáu tuần để phản đối việc Đại sứ quán Mỹ tại Israel có kế hoạch khai trương văn phòng mới tại Jerusalem vào ngày 14-5 tới.
Việc công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel đồng thời quyết định chuyển Đại sứ quán về thành phố này đã vấp phải sự phản đối mạnh mẽ của người Palestine vốn luôn coi Đông Jerusalem là thủ đô của Nhà nước Palestine trong tương lai. Động thái này của Mỹ đã chạm vào vấn đề nhạy cảm nhất trong cuộc xung đột giữa Israel và Palestine.
Những diễn biến bạo lực ở dải Gaza gây lo ngại có thể làm bùng phát cuộc xung đột mới giữa Israel và Palestine vốn đã quá căng thẳng trong thời gian gần đây bởi các vấn đề liên quan Jerusalem. Nhiều quốc gia và tổ chức trong khu vực, như Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) và Nghị viện A-rập đã chỉ trích mạnh mẽ hành động trấn áp người biểu tình của quân đội Israel. Liên hiệp châu Âu (EU) kêu gọi một cuộc điều tra độc lập về việc sử dụng đạn thật của quân đội Israel sau các vụ đụng độ tại Gaza. Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc đã tiến hành họp khẩn, thảo luận các diễn biến tình hình nghiêm trọng và ngày càng xấu đi tại dải Gaza. Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres kêu gọi các bên liên quan kiềm chế bất kỳ hành động nào có thể dẫn tới leo thang căng thẳng, nhất là các biện pháp có thể đẩy dân thường vào nguy hiểm. Người đứng đầu Liên hợp quốc khẳng định lại việc sẵn sàng tiến hành các nỗ lực nhằm thúc đẩy hòa bình cho khu vực.
Thực tế, sự phản đối, hận thù chất chứa của người Palestine đối với Israel có thể biến thành xung đột bất cứ lúc nào nếu hai bên không kiềm chế. Người Palestine tuyên bố, sẽ tiếp tục biểu tình nhằm phản đối tại Hội đồng Bảo an hoặc Đại hội đồng Liên hợp quốc việc Israel chiếm đóng các vùng đất của Palestine và yêu cầu quốc tế bảo vệ những người dân Palestine không có vũ trang. Palestine kêu gọi cộng đồng quốc tế giải quyết các vấn đề, trong đó có vấn đề người tị nạn dựa trên Nghị quyết 194 của Đại hội đồng Liên hợp quốc, đồng thời kiên trì theo đuổi mục tiêu đấu tranh nhằm giành quyền tự quyết và thành lập một Nhà nước Palestine độc lập với thủ đô Đông Jerusalem.
Trong khi đó, phía Israel đã ban bố tình trạng báo động và tăng cường lực lượng gần hàng rào biên giới với dải Gaza. Tel Aviv điều động hơn 100 xạ thủ, chủ yếu từ các lực lượng đặc nhiệm, nhằm ứng phó nguy cơ an ninh và ngăn chặn người biểu tình có thể phá hàng rào an ninh ở biên giới xâm nhập lãnh thổ Israel. Tham mưu trưởng quân đội Israel Gadi Eisenkot tuyên bố, sẽ không nhân nhượng nếu hàng rào an ninh bị phá trong thời gian diễn ra biểu tình, đồng thời nêu rõ trong trường hợp tính mạng bị đe dọa, lực lượng này được phép nổ súng.
Cộng đồng quốc tế đang nỗ lực xúc tiến các nỗ lực ngoại giao nhằm hạ nhiệt căng thẳng hiện nay ở dải Gaza. Đối với dải đất ven biển của Palestine nhiều năm qua đã chịu sự phong tỏa của Israel, bạo lực càng khiến tình hình nhân đạo ở đây tồi tệ. Chừng nào các mâu thuẫn giữa Israel và Palestine không được hóa giải và giải quyết thông qua đàm phán, các vùng lãnh thổ bị chiếm đóng của Palestine vẫn sẽ bị bao phủ bởi màu xám u ám của bạo lực và xung đột vốn đã từng kéo dài suốt nhiều thập kỷ qua.
