Bức tranh mầu xám?

Thủ tướng Theresa May trong thông điệp năm mới 2018 vừa khẳng định với người dân rằng, năm nay sẽ là năm "khôi phục sự tự tin và kiêu hãnh" đối với nước Anh. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia kinh tế lại cho rằng 2018 nguy cơ sẽ là một năm nhiều chông gai với "xứ sở sương mù" và triển vọng bức tranh kinh tế Anh sẽ bị bao phủ bởi gam mầu xám là chủ đạo.

Trong những ngày đầu tiên của năm 2018, sắc xanh đã tràn ngập các sàn chứng khoán khắp Á-Âu và hầu hết các quốc gia bước vào năm mới với sự phấn khởi và niềm tin về triển vọng kinh tế tươi sáng hơn. Trái với bầu không khí chung nêu trên, phần lớn giới phân tích tỏ ra bi quan về triển vọng kinh tế Anh trong năm nay. Ngay sau khi Thủ tướng Mây khẳng định "khôi phục sự tự tin và kiêu hãnh" của nước Anh, các nhà kinh tế hàng đầu tham gia cuộc khảo sát do tờ Thời báo Tài chính (Anh) thực hiện cho rằng, kinh tế Anh sẽ tiếp tục "cài số lùi" trong năm 2018 cùng với Nhật Bản và Italy. Hơn một nửa trong số 111 nhà kinh tế tham gia khảo sát của Thời báo Tài chính cho rằng kinh tế Anh sẽ không tăng trưởng quá ngưỡng 1,5% trong năm 2018.

Trước đó, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) cũng đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế của Anh trong năm 2017 xuống 1,6% từ mức 1,7% trong dự báo đưa ra hồi tháng 10-2017. Đồng thời, cơ quan này dự báo mức tăng trưởng Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Anh trong năm 2018 là 1,5%. Theo Tổng Giám đốc IMF Christine Lagarde, tăng trưởng kinh tế Anh đang chậm lại do hậu quả của quyết định rời Liên hiệp châu Âu (EU). Trong khi đó, những diễn biến trong tiến trình đàm phán Anh rời EU (Brexit) bộc lộ tình trạng không chắc chắn.

Lý giải nguyên nhân kinh tế Anh "một mình một đường", đi thụt lùi và ngược với xu hướng chung của phần lớn các nền kinh tế châu Âu, người đứng đầu bộ phận kinh tế toàn cầu của Liên hợp quốc Đ.Hô-len cho rằng, "thủ phạm" chính là việc Anh rời EU. Ông Hô-len nhận định kinh tế Anh trong năm 2018 có thể tụt lại so với hầu hết các nước châu Âu, do lo ngại nguy cơ xảy ra Brexit "cứng" có thể khiến giới doanh nghiệp do dự trong các quyết định đầu tư. Ngoài tác động từ Brexit, năng lực đầu tư của các doanh nghiệp còn chịu ảnh hưởng bởi tăng lương tối thiểu, chi phí lương hưu và thuế sử dụng đất... Các công ty cỡ vừa sẽ phải đối mặt với tình trạng chi phí lao động tăng 10%.

Trong bối cảnh tương lai kinh tế ảm đạm như nêu trên, chìa khóa thành công của nước Anh đang phụ thuộc nhiều vào việc Luân Đôn triển khai đàm phán Brexit như thế nào. Tổng Giám đốc IMF Lagarde cho rằng tốc độ tăng trưởng chậm của nền kinh tế Anh có thể cải thiện nếu nước này đạt được một thỏa thuận thương mại tích cực với EU về việc rời khỏi mái nhà chung châu Âu. Theo IMF, nếu Anh và EU đạt được một thỏa thuận giảm đến mức thấp nhất các rào cản thuế quan và phi thuế quan, bảo đảm các doanh nghiệp có thể tiếp cận được lao động mà họ cần thì điều này sẽ thúc đẩy tăng trưởng. Một thỏa thuận sớm về giai đoạn chuyển tiếp cũng sẽ giúp tránh được kịch bản Brexit "cứng" vào tháng 3-2019 và giúp các doanh nghiệp và các hộ gia đình tránh phải đối mặt với tình trạng không rõ ràng.

Tháng 12-2017 vừa qua, Anh và EU đã đạt được tiến bộ đầy đủ về các điều khoản "ly hôn" bao gồm vấn đề thanh toán tài chính, biên giới Ireland và quyền công dân sau Brexit, mở ra giai đoạn đàm phán mới. Dự kiến, các cuộc đàm phán về giai đoạn chuyển tiếp sẽ được khởi động trong tháng 1-2018, trong đó thảo luận về mối quan hệ trong tương lai giữa Anh và EU. Trong thông điệp đầu năm mới cách đây vài hôm, Thủ tướng Anh May tràn đầy hy vọng Anh sẽ hướng tới một thỏa thuận Brexit thành công, một nền kinh tế phù hợp cho tương lai. Bà Mây bày tỏ tin tưởng nước Anh sẽ vượt qua mọi thách thức với "sự đoàn kết của các dân tộc và nhân dân trong một liên hiệp đầy tự hào". Đồng thời nhấn mạnh rằng chính phủ muốn có cách tiếp cận cân đối trong chi tiêu công, giảm nợ của Anh trong khi đầu tư vào các trường học, bệnh viện và cơ sở y tế.

Tuy nhiên, việc biến các mong ước nêu trên thành hiện thực dẫu không phải "nhiệm vụ bất khả thi", song cũng không hề đơn giản với nước Anh lúc này, trong bối cảnh Anh đang ngày càng ở thế yếu hơn EU trong đàm phán Brexit. Dù Thủ tướng Anh tin tưởng và kêu gọi người dân khôi phục sự tự tin và kiêu hãnh đối với nước Anh, nhưng thực tế cho thấy dường như ngày càng có nhiều người dân Anh nhận thấy, việc rời khỏi mái nhà chung châu Âu là một nước cờ sai lầm của Anh. Trước thời điểm các cuộc đàm phán Brexit bước vào giai đoạn hai, kết quả một cuộc thăm dò của tổ chức BMG lại cho thấy tỷ lệ người ủng hộ Anh ở lại EU ngày càng nhiều hơn. Theo đó, số người dân Anh muốn nước này ở lại EU chiếm tới 51%, trong khi số người có ý kiến ngược lại là 41% và đây là một kết quả đảo ngược so kết quả cuộc trưng cầu ý dân về Brexit diễn ra hồi tháng 6-2016.

Gam mầu xám của kinh tế Anh trong năm 2018 chắc chắn sẽ còn khiến thêm nhiều người dân Anh ủng hộ việc ở lại EU. Tuy nhiên, hiện đã quá muộn để nước Anh có thể thay đổi quyết định lịch sử của mình.

Có thể bạn quan tâm