Trong công văn gửi UBND các tỉnh, thành phố do Bộ Y tế phát đi chiều 10/8, Thứ trưởng Y tế Vũ Mạnh Hà nhấn mạnh: Thời gian qua, vẫn còn tình trạng kinh doanh dược liệu, thuốc cổ truyền không rõ nguồn gốc, xuất xứ; hàng giả, hàng kém chất lượng; vi phạm quy định về hành nghề khám, chữa bệnh, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe người dân.
Thực tế, thời gian qua, cơ quan chức năng đã phát hiện có trường hợp các đối tượng mạo danh lương y, quảng cáo và bán thảo dược chữa yếu sinh lý nam, chốt khoảng 40.000 đơn hàng, thu lợi bất chính tới 120 tỷ đồng.
Đáng lo ngại hơn, kết quả giám định một số mẫu thuốc đông y giả cho thấy có mẫu chứa tới khoảng 1/3 hàm lượng là 2 hoạt chất corticoid và paracetamol.
Đây đều là những chất có tác dụng giảm đau, chống viêm, có thể khiến người dùng nhanh chóng cảm thấy triệu chứng thuyên giảm và lầm tưởng bệnh đã được điều trị hiệu quả.
Trong khi đó, việc sử dụng không đúng chỉ định, quá liều hoặc kéo dài có thể gây nhiều hệ lụy cho sức khỏe. Một số đối tượng còn quảng cáo sản phẩm Đông y với những lời mời chào như “chữa bách bệnh”, biến thuốc thành “thần dược” để đánh vào tâm lý người bệnh.
Những thủ đoạn này không chỉ gây thiệt hại kinh tế cho người tiêu dùng mà còn tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, cho thấy yêu cầu cấp thiết phải siết chặt quản lý từ sản xuất, kinh doanh đến quảng cáo các sản phẩm y dược cổ truyền.
Trước tình trạng trên, Bộ Y tế đề nghị Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố chỉ đạo quyết liệt, đồng bộ các giải pháp nhằm chấn chỉnh hoạt động y, dược cổ truyền trên địa bàn. Trong đó, tăng cường kiểm tra việc kinh doanh dược liệu, thuốc cổ truyền và hoạt động khám, chữa bệnh bằng y học cổ truyền của các tổ chức, cá nhân.
Một nội dung đáng chú ý của Bộ Y tế là yêu cầu các địa phương chấn chỉnh tình trạng kinh doanh dược liệu, thuốc cổ truyền không đúng quy định tại các địa điểm du lịch như khu di tích, đền, chùa, danh lam thắng cảnh; yêu cầu xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, đặc biệt là những hoạt động lừa đảo, hành nghề y dược cổ truyền trái phép và trục lợi trên sức khỏe người dân.
Đây là một trong những vấn đề được Bộ Y tế đặt trong nhóm nhiệm vụ cần tập trung chỉ đạo nhằm nâng cao hiệu quả quản lý lĩnh vực y, dược cổ truyền.
Cùng với kiểm tra hoạt động kinh doanh, Bộ Y tế yêu cầu các địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật để các tổ chức, cá nhân tuân thủ quy định về hành nghề khám, chữa bệnh, quảng cáo, sản xuất, kinh doanh thuốc và các sản phẩm chăm sóc sức khỏe bằng y học cổ truyền.
Một nội dung khác được Bộ Y tế nhấn mạnh là công tác thông tin, truyền thông về y học cổ truyền.
Các địa phương được yêu cầu tăng cường quảng bá vai trò, giá trị của y học cổ truyền, đồng thời định hướng dư luận, cung cấp thông tin chính thống và phản bác tin giả, thông tin sai lệch trong lĩnh vực chăm sóc, bảo vệ sức khỏe bằng y học cổ truyền.
Đặc biệt, người dân cần cảnh giác với các chiêu trò quảng cáo sai sự thật, thổi phồng công dụng sản phẩm.
Trong bối cảnh nhiều sản phẩm thuốc, dược liệu và sản phẩm chăm sóc sức khỏe được quảng bá trên nhiều nền tảng, yêu cầu này nhằm tăng khả năng nhận diện của người dân trước những thông tin không chính xác, đồng thời góp phần hạn chế nguy cơ sử dụng sản phẩm không bảo đảm chất lượng hoặc dịch vụ y tế không được cấp phép.
Bên cạnh chấn chỉnh sai phạm, Bộ Y tế cũng đề nghị các địa phương rà soát, đề xuất các cơ chế, chính sách và giải pháp phù hợp nhằm bảo tồn, kế thừa, phát huy và phát triển nền y học cổ truyền Việt Nam; phát huy giá trị của dược liệu và các bài thuốc cổ truyền, góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân và gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc.
Bộ Y tế cũng đề nghị các địa phương xây dựng, nhân rộng những mô hình hiệu quả về bảo tồn, kế thừa và phát triển y học cổ truyền gắn với phát triển vùng trồng dược liệu, phát triển nguồn nhân lực và nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh bằng y học cổ truyền.