Quốc hội phải đi đầu trong vấn đề chuyển đổi số, ứng dụng AI

Đánh giá cao việc Phong trào "Bình dân học vụ số" đã được chuyển giao cho Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, cấp xã, tuy nhiên, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho rằng, đây mới chỉ là bước đầu. Ủy ban cần tiếp tục nghiên cứu để nâng cấp ứng dụng này; và nhấn mạnh: Quốc hội phải đi đầu trong chuyển đổi số, số hóa, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI).

Cùng dự: Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan; các đồng chí Ủy viên Trung ương Đảng: Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh; Chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu Nguyễn Hữu Đông; Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải.

Báo cáo kết quả công tác năm 2025, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Thanh Hải nêu rõ: Khối lượng công việc của Ủy ban tăng rất lớn so với các năm trước, từ nhiệm vụ lập pháp, giám sát, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước đến công tác xây dựng đảng.

Tuy nhiên, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Đảng ủy Quốc hội, Ủy ban đã hoàn thành tốt, toàn diện các mục tiêu, nhiệm vụ đã đặt ra.

Ghi nhận, biểu dương những kết quả mà Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường đạt được trong năm 2025, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đánh giá, lãnh đạo Ủy ban cùng các cán bộ, công chức, viên chức đã nỗ lực hết mình, hoàn thành khối lượng công việc lớn.

Riêng năm 2025, Ủy ban thẩm tra, giải trình tiếp thu 15 dự án luật, 2 nghị quyết, trong đó chủ trì thẩm tra nhiều luật khó như Luật Đường sắt (sửa đổi); thẩm tra các dự thảo nghị quyết liên quan lĩnh vực khoa học, công nghệ và môi trường.

Chủ tịch Quốc hội đánh giá cao Ủy ban đã tham mưu thực hiện Nghị quyết 57; cơ quan đầu mối triển khai Kế hoạch của Đảng ủy Quốc hội triển khai phong trào "Bình dân học vụ số - Quốc hội số"… Ủy ban cũng quan tâm công tác xây dựng Đảng bộ trong sạch, vững mạnh đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ mới.

Về nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Ủy ban tập trung triển khai Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Chương trình hành động của Đảng ủy Quốc hội về thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV liên quan lĩnh vực khoa học, công nghệ và môi trường.

Ủy ban cần chủ động xây dựng kế hoạch cụ thể, phân công rõ trách nhiệm, gắn nội dung văn kiện Đại hội với chức năng thẩm tra, giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng thuộc lĩnh vực phụ trách; chủ động, tăng cường giám sát việc thực hiện các luật, nghị quyết được thông qua để bảo đảm các luật, nghị quyết, nghị định, thông tư đi vào cuộc sống, đem lại lợi ích cho người dân, doanh nghiệp, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân.

Chủ tịch Quốc hội yêu cầu: Ủy ban phát huy trí tuệ của đội ngũ đại biểu Quốc hội chuyên trách Quốc hội là trí thức, nhà khoa học… trong lĩnh vực lập pháp, giám sát tối cao liên quan lĩnh vực khoa học và công nghệ môi trường; tăng cường tư vấn chuyên sâu, phản biện chính sách trên cơ sở khoa học và thực tiễn.

Về thực hiện các nhiệm vụ được giao liên quan bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và bầu cử Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, Chủ tịch Quốc hội chúc các đồng chí ứng cử sẽ trúng cử để đảm nhiệm các nhiệm vụ trong thời gian tới.

Nhấn mạnh “đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết thì mới thành công, thành công, đại thành công”, Chủ tịch Quốc hội mong Ủy ban tiếp tục chung sức, chung lòng, gác việc riêng vì cái chung để hoàn thành nhiệm vụ được giao.

Về triển khai các nhiệm vụ được giao, theo báo cáo, thời gian qua, Ủy ban đã chủ động tham mưu, tổ chức thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; tham gia xây dựng kế hoạch, chương trình hành động của Đảng ủy Quốc hội; theo dõi, đôn đốc các cơ quan triển khai nhiệm vụ liên quan; đồng thời, chủ trì tham mưu triển khai phong trào “Bình dân học vụ số-Quốc hội số”, xây dựng bộ học liệu, chương trình đào tạo và nền tảng phục vụ nâng cao năng lực số cho đại biểu và cán bộ các cơ quan Quốc hội.

Về công tác lập pháp, Ủy ban đã chủ trì thẩm tra 17 dự án luật, nghị quyết; tham gia phối hợp thẩm tra hơn 50 dự án luật, nghị quyết, tờ trình của Chính phủ; chủ động nghiên cứu, khảo sát, huy động trí tuệ chuyên gia, nhà khoa học nhằm nâng cao chất lượng thẩm tra.

Các nội dung do Ủy ban thẩm tra đã kịp thời thể chế hóa chủ trương của Đảng, đáp ứng yêu cầu thực tiễn phát triển khoa học, công nghệ, môi trường và chuyển đổi số.

Cùng với đó, Ủy ban đã tham gia, phục vụ các chuyên đề giám sát lớn của Quốc hội; tổ chức khảo sát, giám sát việc thực hiện các nghị quyết của Quốc hội về các dự án quan trọng quốc gia; thẩm tra báo cáo của Chính phủ về khoa học-công nghệ, môi trường và việc sử dụng ngân sách nhà nước cho lĩnh vực này.

Hoạt động giám sát tập trung vào những vấn đề nóng của thực tiễn như bảo vệ môi trường, chuyển đổi số, phát triển nguồn nhân lực khoa học-công nghệ, góp phần hoàn thiện chính sách và tháo gỡ khó khăn trong triển khai.

*Sáng nay, phát biểu tại cuộc làm việc với Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại của Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội bày tỏ ấn tượng với những kết quả Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại đã thực hiện trong năm 2025. Ủy ban đã thẩm tra rất nhiều luật để trình Quốc hội kỳ họp thứ 8, 9, 10.

Năm 2025 Quốc hội thông qua 89 luật, trong đó số lượng luật của Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại chiếm tỷ lệ khá cao. Chủ tịch Quốc hội ghi nhận đây là nỗ lực của Ủy ban dưới sự chỉ đạo của Phó Chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương làm việc liên tục, không kể ngày, đêm để thẩm tra các luật.

Trong năm 2025, Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại cũng phối hợp chặt chẽ với các cơ quan liên quan như Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Ngoại giao và các cơ quan hữu quan khác để tham mưu cho Thường vụ Quốc hội, Đảng ủy Quốc hội về lĩnh vực quốc phòng, an ninh và đối ngoại.

Chủ tịch Quốc hội đề nghị, năm 2026, Ủy ban cần nâng cao hơn nữa chất lượng thẩm tra các luật, nghị quyết. Nhấn mạnh, luật càng ngắn gọn thì càng dễ thực hiện, theo Chủ tịch Quốc hội tại thời điểm hiện nay, luật đưa nghị định, thông tư vào không còn phù hợp với sự phát triển của đất nước.

Chủ tịch Quốc hội yêu cầu, Ủy ban theo dõi sát tình hình thế giới, các nước trong khu vực ASEAN; tình hình trong nước, các thế lực thù địch chống phá, đặc biệt là cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp tới đây; cần bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội cho công tác bầu cử; cùng với các cơ quan chức năng theo dõi sát tình hình trước, trong và sau bầu cử để cuộc bầu cử thành công tốt đẹp.

Chủ tịch Quốc hội lưu ý, Ủy ban cần quan tâm đến chương trình đối ngoại của Quốc hội, ngoại giao nghị viện, các hội nghị đa phương, thăm song phương thực chất, thiết thực. Ủy ban quan tâm, trao đổi từng lĩnh vực, từng người phụ trách rõ ràng, cụ thể...