Đây là tiềm năng rất lớn để tỉnh phát triển kinh tế rừng; trong đó, du lịch sinh thái gắn với bảo vệ rừng đang được tỉnh xác định ưu tiên hàng đầu, hướng đến phát triển bền vững.
Vườn quốc gia Bidoup-Núi Bà là một trong bốn trung tâm đa dạng sinh học lớn của Việt Nam, khu vực ưu tiên bảo tồn số một trong chương trình bảo tồn các dãy núi chính Nam Trường Sơn, do tổ chức Bảo tồn động thực vật hoang dã thế giới (WWF) đề xuất. Với diện tích gần 70.000 ha rừng nguyên sinh giàu loài quý hiếm như thông đỏ, thông hai lá dẹt, Vườn quốc gia Bidoup-Núi Bà đang phát triển mạnh du lịch sinh thái bền vững, hướng tới bảo tồn rừng nguyên sinh.
Hiện nay, đơn vị đang triển khai nhiều hoạt động như trekking, ngắm chim, cắm trại, diễn giải môi trường, xem cồng chiêng và giao lưu văn hóa với cộng đồng dân tộc Cơ Ho. Hằng năm, vườn quốc gia đón hàng nghìn lượt du khách đến tham quan, khám phá đa dạng sinh học...
Phó Giám đốc Vườn quốc gia Bidoup-Núi Bà Phạm Văn Dân đánh giá: “Vườn có tiềm năng to lớn trong việc thu hút du khách trong nước và quốc tế khám phá sinh cảnh rừng, đa dạng sinh học, mang lại trải nghiệm độc đáo, khác biệt so với du lịch đô thị. Mô hình này không chỉ góp phần bảo tồn rừng mà còn tạo việc làm, tăng thu nhập và nâng cao nhận thức bảo tồn cho cộng đồng địa phương”.
Khu du lịch rừng thông núi Voi khai trương năm 2023, với diện tích hơn 100 ha. Đây là khu du lịch phức hợp, sở hữu nhiều sản phẩm du lịch phong phú, đa dạng. Tại đây, du khách có thể thỏa thích khám phá thiên nhiên, trải nghiệm retreat thiền trong rừng, trekking…
Đặc biệt, khu du lịch là nơi bảo tồn cụm cây thông đỏ nghìn năm tuổi, loài cây quý hiếm được đưa vào Sách đỏ Việt Nam, cần được bảo vệ nghiêm ngặt. Anh Lê Văn Minh, du khách đến từ tỉnh Đồng Nai chia sẻ: “Khám phá và tìm hiểu về hệ sinh thái độc đáo, đa dạng ở khu núi Voi là một trải nghiệm tuyệt vời đối với tôi và những du khách yêu thiên nhiên; khơi dậy ý thức chung tay gìn giữ môi trường, bảo tồn thiên nhiên, đưa du lịch xanh đến gần hơn với du khách”.
Ông Đào Văn Tân, quản lý Khu du lịch rừng thông núi Voi cho biết: “Bên cạnh công tác bảo vệ, chăm sóc rừng, chúng tôi còn tổ chức trồng rừng và phát triển dịch vụ du lịch xanh, khơi dậy ý thức bảo vệ môi trường của du khách”.
Hiện nay, Lâm Đồng có hơn 1,1 triệu ha rừng tự nhiên và rừng trồng, tỷ lệ che phủ rừng đạt 46,72%. Đây là nguồn tài nguyên chiến lược, là “tài sản vàng” để địa phương phát triển kinh tế lâm nghiệp bền vững, kinh tế dưới tán rừng, du lịch sinh thái-nghỉ dưỡng và dịch vụ môi trường rừng; từ đó, nâng cao thu nhập, ổn định sinh kế lâu dài cho hàng trăm nghìn người dân sống nhờ rừng. Hiện tại, có 32 đơn vị chủ rừng được Ủy ban nhân dân tỉnh Lâm Đồng phê duyệt phương án quản lý rừng bền vững; trong đó, diện tích dự kiến triển khai du lịch sinh thái hơn 57.000 ha.
Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban nhân dân tỉnh Lâm Đồng Lê Trọng Yên cho biết: Thời gian qua, tỉnh đã ban hành các nghị quyết chuyên đề, chương trình hành động, đề án lớn nhằm quản lý, bảo vệ và phát triển rừng bền vững. Các cấp, các ngành đã rà soát lại quy hoạch ba loại rừng, xây dựng phương án quản lý rừng bền vững, thu hút đầu tư mạnh mẽ vào lĩnh vực lâm nghiệp và gắn chặt bảo vệ rừng với phát triển kinh tế-xã hội địa phương. Tỉnh đã thu hút được nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân đầu tư trồng rừng kinh tế, chế biến gỗ, phát triển cây đa mục tiêu, mô hình nông-lâm kết hợp và trồng dược liệu dưới tán rừng.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả tích cực, vẫn còn một số hạn chế cần khắc phục, như: Tiềm năng du lịch sinh thái chưa được khai thác tương xứng; quản lý rừng ở một số nơi chưa thật sự bền vững; chưa thu hút được nhiều nhà đầu tư chiến lược có tầm để khai thác hiệu quả tài nguyên rừng…
Đồng chí Lê Trọng Yên khẳng định: Quản lý, bảo vệ rừng gắn chặt với phát triển kinh tế rừng theo hướng đa mục tiêu là con đường tất yếu, bền vững nhất để Lâm Đồng phát huy tối đa giá trị tài nguyên rừng. Việc khai thác du lịch, thuê môi trường rừng trong các công ty lâm nghiệp, ban quản lý rừng phòng hộ đang được tỉnh quan tâm. Đây không chỉ là nhiệm vụ kinh tế, mà còn là trách nhiệm chính trị, góp phần xây dựng kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, nâng cao đời sống người dân và bảo vệ môi trường sinh thái lâu dài.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Lâm Đồng tập trung khai thác tối đa lợi thế cảnh quan rừng, danh thắng và không gian văn hóa bản địa để phát triển mạnh du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng cao cấp và vui chơi giải trí. Đồng thời, thu hút nhà đầu tư chiến lược có năng lực tài chính, kinh nghiệm quản lý để triển khai các dự án du lịch sinh thái quy mô lớn, tạo điểm nhấn thương hiệu riêng của Lâm Đồng. Tỉnh cũng đẩy mạnh phát triển các vùng trồng dược liệu giá trị cao dưới tán rừng; nhân rộng mô hình nông-lâm kết hợp, giao khoán rừng cho cộng đồng và doanh nghiệp; xây dựng cơ chế khai thác, mua bán tín chỉ các-bon từ rừng tự nhiên, rừng trồng và hoạt động trồng rừng phục hồi sinh thái.
Với chiến lược rõ ràng, sự quyết tâm của lãnh đạo tỉnh, sự đồng thuận của người dân và doanh nghiệp, Lâm Đồng đang khẳng định vị thế tiên phong trong phát triển kinh tế rừng đa mục tiêu, vừa bảo vệ nghiêm ngặt, vừa mang lại giá trị kinh tế cao, bảo đảm sinh kế bền vững và giữ gìn bản sắc văn hóa các dân tộc thiểu số
