Đầu tháng 3, phường Hòa Bình ra mắt mô hình “Sáng đèn nhà văn hóa” - mô hình dân vận khéo của phường, cũng là mô hình đầu tiên trong lĩnh vực này của thành phố, với mục tiêu đưa các nhà văn hóa tổ dân phố trong phường trở thành “điểm hẹn” văn hóa, văn nghệ quen thuộc của người dân.
Từ khi ra mắt mô hình, một “luồng sinh khí” mới lan tỏa rộng khắp trên địa bàn với hình ảnh quen thuộc vào mỗi tối, nhất là tối thứ bảy hằng tuần, sân nhà văn hóa ở hầu hết các tổ dân phố đều sáng ánh đèn; tiếng nhạc cụ, tiếng hát hòa cùng tiếng cười nói rộn rã tạo nên không gian sinh hoạt cộng đồng sôi nổi.
Theo Trưởng phòng Văn hóa-Xã hội phường Trần Thị Mai Phương, thời gian qua, hoạt động văn hóa, văn nghệ phường được duy trì thường xuyên và phát triển rộng khắp tại các nhà văn hóa trên địa bàn. Việc ra mắt mô hình “Sáng đèn nhà văn hóa” thể hiện quyết tâm của địa phương nhằm từng bước thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa.
Cụ thể hóa mô hình này, năm 2026, phường Hòa Bình triển khai kế hoạch “Điểm hẹn văn hóa” với mỗi tháng một chủ đề, như: Tháng 5 chủ đề bảo tồn di sản văn hóa phi vật thể; tháng 6 hướng tới thanh thiếu nhi; tháng 7 tri ân lịch sử... để tạo sự mới mẻ, tránh nhàm chán và thu hút người dân tham gia.
Thực tế phường Hòa Bình cho thấy, mô hình dân vận khéo “Sáng đèn nhà văn hóa” như một phương thức vận động quần chúng. Mỗi chương trình văn nghệ, mỗi buổi tập luyện đều có sự tham gia của nhiều thế hệ, góp phần xây dựng mối quan hệ bền chặt giữa các gia đình, tổ dân phố và địa phương, nâng cao ý thức trách nhiệm cộng đồng để mọi người thêm gắn bó, tích cực đóng góp xây dựng quê hương.
Nếu như mô hình “Sáng đèn nhà văn hóa” là biểu hiện sức mạnh của cộng đồng ở từng khu dân cư, thì những không gian âm nhạc “tự phát” lại cho thấy âm nhạc hiện diện trong đời sống thường nhật và không gian công cộng thật sự mang lại giá trị, nâng cao chất lượng đời sống tinh thần của người dân đô thị Hải Phòng.
Đến khu vực hồ An Biên (phường Gia Viên) vào mỗi buổi chiều, dễ dàng nhận thấy không khí hoạt động văn nghệ sôi nổi. Có nơi bày một dàn loa, vài chiếc micro và ghế nhựa, trẻ-già, nam-nữ quây quần tạo thành “sân khấu” nhỏ, vang lên những ca khúc mọi người yêu thích. Có chỗ, nhóm vũ công của câu lạc bộ dân vũ khu phố say sưa tập luyện, trình diễn trong tiếng nhạc nền sôi động.
Người nghe, người xem cũng chính là những người vừa đi bộ, tập thể dục hay trò chuyện bên hồ. Bà Nguyễn Thị Thu ở ngõ 46 Lạch Tray chia sẻ, dù bận đến mấy mỗi buổi chiều bà vẫn ra hồ An Biên tập thể dục, nghe ca nhạc bạn bè hát luôn được bà ưu tiên vì việc này mang lại nguồn năng lượng rất tích cực.
Khi âm nhạc được khơi dậy mạnh mẽ trong cộng đồng, những không gian mới cũng có thể được đánh thức và đồi Thiên văn (phường Kiến An) là một thí dụ. Với độ cao 116m so với mực nước biển, nhiều cây xanh lâu năm, không khí trong lành và không gian rộng, yên tĩnh, nơi đây vốn là điểm tham quan, ngắm cảnh; gần đây đồi Thiên Văn lại có thêm vai trò mới là điểm hẹn âm nhạc cộng đồng.
Từ tháng 3, “Thiên văn Garden Hill” bắt đầu chuỗi chương trình âm nhạc đầu tiên, thu hút gần 1.000 khán giả. Các đêm nhạc được duy trì định kỳ vào tối thứ năm hằng tuần với sân khấu ngoài trời, tạo nên một trải nghiệm khác biệt. Từ những đêm nhạc, không gian nơi đây tiếp tục mở rộng sang nhiều loại hình nghệ thuật, đưa street dance, hiphop, DJ, thời trang và văn hóa đường phố đến với công chúng.
Cùng hướng đi đó, phường Kiến An triển khai chuỗi hoạt động cuối tuần “Sắc màu Kiến An” từ tháng 9 - 12/2026, sau đó duy trì định kỳ. Các chương trình chủ yếu diễn ra tại không gian công cộng của phường là khu vực Vườn hoa hồ Hạnh Phúc, hướng tới vừa phục vụ nhu cầu vui chơi, giải trí, vừa thúc đẩy thương mại, dịch vụ và kinh tế đêm.
Theo Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Nguyễn Phong Doanh, những mô hình nêu trên gợi mở một cách tiếp cận rộng hơn, phát triển âm nhạc không chỉ để có thêm chương trình giải trí mà còn để tạo không gian công cộng, thúc đẩy giao lưu xã hội, hỗ trợ du lịch và mở ra những hoạt động kinh tế mới.
Hải Phòng đang trên hành trình hiện thực hóa khát vọng gia nhập mạng lưới các thành phố sáng tạo của Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên hợp quốc (UNESCO) trong lĩnh vực âm nhạc, xây dựng thành công “Thành phố âm nhạc”.
Theo chia sẻ của Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Hoài Sơn (Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội) tại Hội thảo khoa học “Hải Phòng - Thành phố âm nhạc tiềm năng và cơ hội phát triển”, điều quan trọng nhất không phải là xây thêm bao nhiêu sân khấu mà là tạo thêm cơ hội để người dân được hát, được nghe và được tham gia các hoạt động nghệ thuật.
Khi mỗi khu dân cư đều có câu lạc bộ hoạt động hiệu quả, khi nhà văn hóa sáng đèn mỗi tối, danh xưng “Thành phố âm nhạc” sẽ được xây dựng từ chính cộng đồng.
