Ký túc xá bán trú Trường THCS Môn Sơn, xã Môn Sơn, huyện Con Cuông (Nghệ An) có 72 học sinh là con em đồng bào Đan Lai sinh sống ở hai bản Khe Búng và Cò Phạt (Môn Sơn) đang học tập tại đây. Hai bản cách trường khoảng 20km, đường sá đi lại hết sức khó khăn, nhất là về mùa mưa bị chia cắt không đi lại được. 100% số các em đều thuộc hộ nghèo, bước đầu mới xa gia đình, không quen nếp sống mới, sống tự lập... nên việc học tập, sinh hoạt còn nhiều khó khăn, bỡ ngỡ. Không ít em đã trốn học, bỏ về nhà và có ý định bỏ học. Nắm được tình hình, Thiếu tá Phan Văn Thắm và đồng đội đã lặn lội hàng chục km đường rừng vào tận các bản vận động các em quay lại trường học tập. Đồng thời, Thiếu tá Phan Văn Thắm và đồng đội đã tham mưu Ban Chỉ huy đơn vị phối hợp với địa phương, nhà trường xây dựng mô hình "Đồng hành cùng ký túc xá vùng biên". Đồn Biên phòng Môn Sơn đã giao cho anh Thắm vừa làm công tác địa bàn, vừa trực tiếp phối hợp nhà trường giúp đỡ, hướng dẫn kỹ năng sống hòa nhập với cộng đồng, đưa các em vào học tập, sinh hoạt có nền nếp.
Nhiệm vụ mới được giao còn lạ lẫm và hết sức khó khăn, Thiếu tá Phan Văn Thắm vừa làm, vừa tìm tòi, học hỏi cách làm, kinh nghiệm của trường thiếu sinh quân, các khóa học kỳ quân đội... Để duy trì nền nếp hoạt động, học tập ở khu ký túc, anh đã xây dựng thời gian biểu trong ngày. Buổi sáng các em được gọi dậy tập thể dục bằng hiệu lệnh còi; hướng dẫn gấp chăn màn; vệ sinh nhà cửa, cá nhân; chuẩn bị sách vở, sau đó tập trung đến trường học tập. Buổi trưa đi học về, duy trì thời gian ăn, ngủ và buổi chiều lên lớp học tập. Cuối buổi chiều, tổ chức cho các em vui chơi thể dục, thể thao; hướng dẫn cách trồng và chăm sóc rau màu. Buổi tối, học tập và đi ngủ đúng giờ giấc. Vào các ngày cuối tuần, ngoài các em xin phép về thăm nhà, số còn lại ở ký túc vẫn được hướng dẫn duy trì nền nếp và tham gia hoạt động tăng gia sản xuất, trồng hoa, cắt tóc, vệ sinh cá nhân...
Để các em có nội dung sinh hoạt vui nhộn, sinh động và gần gũi nhau hơn, Thiếu tá Phan Văn Thắm đã phối hợp nhà trường thành lập một tổ văn nghệ gồm 12 em học sinh; tổ chức giao lưu văn nghệ với đoàn viên, thanh niên Đồn Biên phòng, đoàn xã và các chi đoàn khác. Hằng tháng, tổ chức bình xét biểu dương, khen thưởng bằng các hiện vật cho những em học tập tốt, chấp hành tốt nội quy của ký túc xá; gương mẫu trong học tập, sinh hoạt... Đến nay, các em đã có ý thức học tập, biết sống tự lập…, không có học sinh bỏ học giữa chừng. Với sự gần gũi và sẻ chia như người thân trong gia đình nên các em đều coi Thiếu tá Phan Văn Thắm như người cha thứ hai. Em La Vi Đạt, học sinh lớp 6, Trường THCS xã Môn Sơn cho biết: "Cháu được "bố" Thắm dạy cho nhiều điều hay, được sinh hoạt vui chơi với các bạn nên cũng bớt phần nhớ nhà, yên tâm học tập". Nhằm giúp đỡ các "con nuôi", Thiếu tá Phan Văn Thắm còn kêu gọi các nhà hảo tâm hỗ trợ 120 thùng mì ăn liền, 70 thùng sữa, 250kg gạo, 70 bộ quần áo đồng phục và 28,8 triệu đồng tiền mặt để bổ sung vào khẩu phần ăn, củng cố nơi ăn, ở, sinh hoạt và học tập ở khu ký túc xá.
Đồn trưởng Biên phòng Môn Sơn, Thiếu tá Nguyễn Mạnh Hùng, đánh giá: Thiếu tá Phan Văn Thắm là người cán bộ có trách nhiệm, nhiệt tình, hăng say trong công việc, ngoài thực hiện tốt nhiệm vụ chuyên môn, anh đã dành hết thời gian để chăm lo cho các em học sinh đồng bào Đan Lai ở ký túc xá, nhờ vậy đã góp phần xóa bỏ sự tự ti, mặc cảm của các em, giúp các em hòa nhập cộng đồng, phấn đấu vươn lên trong học tập; đồng thời, tăng cường tình đoàn kết gắn bó máu thịt giữa cán bộ, chiến sĩ với đồng bào các dân tộc thiểu số.
