Loài hổ trước nguy cơ tuyệt chủng

Người ta phân loài hổ dựa theo vóc dáng, mầu lông và thường đặt tên cho chúng theo vùng đất chúng sinh sống. Hổ Amur, loài hổ to, lớn nhất, lông dài, mầu da cam có sọc nâu đen, con đực dài tới ba mét, nặng tới 370 kg, con cái dài 2,6 m, nặng 167 kg, mỗi con cần một diện tích khoảng 50 km2 để sinh sống. Có khoảng 330 đến 371 con hổ Amur sống tại vùng Siberi khu vực sông Amur, Ussuri (Nga), 30-35 con ở vùng Ðông-Bắc Trung Quốc, gần mười con sống tại Bắc Triều Tiên. Hổ Amur là mục tiêu ưa thích của bọn săn trộm, bộ da có thể bán tới 20 nghìn USD, bộ xương giá còn cao hơn.

Kết quả cuộc điều tra mới nhất của các nhà khoa học Nga và Mỹ về số lượng giống hổ nổi tiếng Amur cho biết, chỉ còn khoảng hơn 400 con sống hoang dã và 490 con khác trong vườn bách thú. Chúng có thể bị tuyệt chủng trong vòng 20 đến 30 năm tới, vì số hổ Amur con giảm từ 28,6% tổng số đàn năm 1997, còn 9,5% năm 2003, số lượng hổ mẹ cũng giảm từ 14,3% còn 4,8% trong cùng thời gian.

Hổ Bengal còn khoảng từ 3.250 đến 4.600 con (nhiều nhất trong số năm loài), khoảng 330 con sống trong các vườn thú (100 năm trước có tới 40 nghìn con hổ Bengal). Hổ Bengal được coi là vua của các loài hổ, vì vóc dáng dũng mãnh, mầu lông đẹp, có những con đột biến có mầu lông đen hoặc trắng sọc mầu kem, mắt xanh được dân chúng địa phương coi là linh thiêng, quý hiếm, tại Ấn Ðộ đã ghi nhận có 17 con hổ trắng.

Ở Ấn Ðộ có khoảng 2.500 - 3.750 con hổ Bengal, Bangladesh 362 con, Myanmar 124-231 con, Nepal 93-97 con, Butan 67-81 con, vùng Tây-Nam Trung Quốc 30-35 con. Hổ đực Bengal trưởng thành dài tới 2,9 m, nặng khoảng 220 kg, con cái dài 2,5 m, nặng khoảng 140 kg.

Hổ Ðông Dương còn khoảng 1.227-1.785 con, sống trong những vùng rừng rậm nhiệt đới, địa thế hiểm trở và khoảng 60 con sống trong các vườn thú. Ở Malaysia có 491-510 con, Thái-lan 250-501 con, Cam-pu-chia 150-300 con, Myanmar 106-234, Việt Nam gần 200 con.

Hổ Ðông Dương trông giống hổ Bengal, nhưng nhỏ và mầu lông đậm và sọc tối hơn. Hổ đực trưởng thành dài 2,7 m, nặng 180 kg, con cái dài khoảng 2,4 m, nặng khoảng 115 kg.

Hổ nam Trung Hoa Nam còn 48 con sống ở 19 vườn thú của Trung Quốc, có người dự đoán còn khoảng 20-30 con sống hoang dã, nhưng trong vòng 20 năm qua chưa một lần phát hiện dấu tích của chúng, đây là loài hổ trên bờ vực tuyệt chủng. Loài hổ này nhỏ, con đực trưởng thành dài 2,5 m, nặng 150 kg, con cái dài 2,3 m,  nặng 110 kg.

Hổ Sumatra còn 400-500 con sống tại Indonesia, 235 con khác sống trong vườn bách thú, chúng có thân hình nhỏ và mầu lông tối nhất, con đực dài 2,4 m, nặng 120 kg, con cái dài 2,2 m, nặng khoảng 90 kg.

Trong vòng 70 năm qua ba loài hổ đã bị tuyệt chủng. Hổ Caspian, từng sống tại Afghanistan, Iran, Thổ Nhĩ Kỳ, Mông Cổ và các nước Trung Á, con cuối cùng chết năm 1950. Hổ Java, sống ở hòn đảo nổi tiếng Java ở Indonesia, con cuối cùng chết năm 1972.

Hổ Bali, sống ở đảo Bali Indonesia, con cuối cùng bị giết vào năm 1937. Người ta săn bắn hổ lấy da, xương nấu cao hổ cốt, răng, móng vuốt làm bùa hộ mệnh, đồ trang sức... riêng trong thời gian 1928-1932, tại Myanmar có 1.382 con hổ Bengal bị bắn chết. Ở Ấn Ðộ, Bangladesh và nhiều nước khác trong khu vực Nam và Ðông-Nam Á hàng chục nghìn con hổ bị săn bắn làm số lượng  sụt giảm nhanh chóng.

Ngày nay, hổ là loài thú được bảo vệ ở cấp độ quốc gia và quốc tế, nhưng vẫn còn các vụ săn bắn và buôn lậu da, xương của loài động vật này. Do dân số gia tăng nhanh, hoạt động mưu sinh con người đang lấn dần đất sống của hổ, con người đi vào vùng đất hổ sinh sống, bị hổ tiến công, tại vùng rừng ngập nước cửa sông Hằng giữa Ấn Ðộ và Bangladesh Xăn-đơ-ban hằng năm có tới 50 vụ hổ vồ người.

Ba trong số năm loài hổ trước nguy cơ tuyệt chủng, tại một số nước cá thể còn ít, hổ cũng đứng trước mối đe dọa này, nhiều tổ chức quốc tế, hiệp hội bảo vệ hổ báo động đỏ, kêu gọi các nước có tăng cường nỗ lực bảo vệ hổ, lập thêm nhiều khu bảo tồn. Khu bảo tồn hổ Xăn-đơ-ban, rộng mười nghìn km2, nơi có khoảng 600 con hổ Bengal sinh sống được lập cách đây ít năm.

Mới đây, trong nỗ lực bảo vệ môi trường sống của khoảng 100 con hổ trước nguy cơ bị săn bắt đến tuyệt chủng, Myanmar đã quyết định thành lập khu bảo tồn hổ lớn nhất thế giới, có diện tích 22 nghìn km2 ở vùng thung lũng Hu-quang bang Ca-chin.