Thời điểm cuối năm và dịp Tết Nguyên đán, nhu cầu tiêu dùng của người dân cũng như hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp tăng cao. Trước tình hình đó, hoạt động buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa, gian lận thương mại và hàng giả, đặc biệt đối với các mặt hàng thiết yếu phục vụ sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng, có xu hướng gia tăng, diễn biến phức tạp với nhiều phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, khó phát hiện.
Trên tuyến biên giới đất liền phía bắc, các đối tượng tập trung vận chuyển trái phép các mặt hàng như rượu, bia, sữa, đường cát, thuốc lá ngoại, bánh kẹo, mỹ phẩm, thực phẩm, đặc biệt là thực phẩm đông lạnh cùng các mặt hàng cấm như pháo nổ, pháo hoa và hàng hóa xuất nhập khẩu có điều kiện.
Triển khai quyết liệt Cao điểm đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả theo chỉ đạo của Ban Chỉ đạo 389 Bộ Tài chính và Kế hoạch số 30141/KH-CHQ ngày 20/10/2025 của Cục Hải quan, lực lượng Hải quan đã tăng cường kiểm tra, kiểm soát tại các cửa khẩu và khu vực biên giới, qua đó liên tiếp phát hiện, bắt giữ nhiều vụ việc nghiêm trọng.
Vụ việc thứ nhất, vào hồi 9 giờ 15 phút ngày 9/1/2026, tại khu vực bụi cây dưới chân cầu Khuân Tảy, thuộc khu vực mốc 1239, Hải quan cửa khẩu Chi Ma (Chi cục Hải quan khu vực VI) chủ trì phát hiện một đối tượng đang vác hàng hóa trái phép qua biên giới. Qua kiểm tra, lực lượng chức năng thu giữ 1.000kg chân lợn đông lạnh được đóng trong 50 bao (mỗi bao nặng 20kg). Toàn bộ số hàng đã rã đông, có dấu hiệu phân hủy, bốc mùi hôi thối và không có bất kỳ chứng từ hợp pháp nào. Đây là hành vi vi phạm nghiêm trọng quy định về quản lý hàng hóa nhập khẩu, tiềm ẩn nguy cơ lớn đối với sức khỏe người tiêu dùng nếu bị đưa ra thị trường. Hải quan cửa khẩu Chi Ma đã lập biên bản, tạm giữ toàn bộ tang vật và xử lý theo quy định pháp luật.
Vụ việc thứ hai, ngày 8/1/2026, tại khu vực cách ly thuộc Trung tâm Quản lý cửa khẩu quốc tế Lào Cai, phường Lào Cai, tỉnh Lào Cai, Hải quan cửa khẩu quốc tế Lào Cai (Chi cục Hải quan khu vực VII) chủ trì phát hiện và bắt giữ 220kg xúc xích, lạp xưởng đông lạnh đã bị rã đông, không bảo đảm điều kiện vệ sinh an toàn thực phẩm.
Vụ việc thứ ba, ngày 14/1/2026, tại khu vực đoạn mốc 1318, xã Hoành Mô, tỉnh Quảng Ninh, Hải quan cửa khẩu Hoành Mô (Chi cục Hải quan khu vực VIII) chủ trì phát hiện, bắt giữ 304kg xúc xích làm từ thịt lợn đã qua chế biến, được bọc bằng nilon (1 cây/40g), nhãn hiệu Trung Quốc. Số hàng hóa nhập khẩu không có chứng từ hợp pháp, trị giá tang vật hơn 48,6 triệu đồng.
Qua các vụ việc nêu trên cho thấy, các đối tượng thường lợi dụng nhu cầu tiêu thụ thực phẩm tăng cao dịp cận Tết, sử dụng thủ đoạn xé lẻ hàng hóa, vận chuyển trái phép qua các đường mòn, lối mở để đưa thực phẩm không rõ nguồn gốc xuất xứ từ Trung Quốc vào Việt Nam, nhằm trốn tránh sự kiểm soát của lực lượng chức năng.
Vụ việc thứ tư, vào hồi 0 giờ 45 phút ngày 14/1/2026, Tổ công tác do Hải quan cửa khẩu Pò Peo (Chi cục Hải quan khu vực XVI) chủ trì, phối hợp với Phòng Cảnh sát giao thông-Công an tỉnh Cao Bằng và Đồn Biên phòng Ngọc Côn phát hiện, bắt giữ một vụ vận chuyển hàng hóa trái phép tại khu vực xã Trùng Khánh, tỉnh Cao Bằng. Qua kiểm tra xe ô-tô tải biển kiểm soát 99C-xxx.xx, lực lượng chức năng phát hiện 3,335 tấn lá thuốc lá sấy khô không có nhãn mác, hóa đơn, chứng từ hợp pháp. Lái xe khai nhận được thuê vận chuyển số hàng từ khu vực biên giới vào nội địa để tiêu thụ. Toàn bộ tang vật và phương tiện đã bị tạm giữ; vụ việc đang tiếp tục được xác minh, xử lý theo quy định pháp luật.
Những vụ việc trên là hồi chuông cảnh báo đối với các đối tượng có ý định lợi dụng dịp Tết Nguyên đán để vận chuyển, buôn bán thực phẩm bẩn, pháo nổ, pháo hoa và hàng hóa không có chứng từ hợp pháp; đồng thời thể hiện quyết tâm cao của lực lượng hải quan trong việc tăng cường kiểm soát, bảo vệ sức khỏe nhân dân và giữ vững kỷ cương pháp luật trên tuyến biên giới phía bắc.
