Theo Cục Quản lý khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), thời gian qua trên mạng xã hội có nhiều thông tin, nội dung khám, chữa bệnh sai lệch, thậm chí cổ súy các phương pháp, liệu pháp khám, chữa bệnh chưa được kiểm chứng khoa học hoặc chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép áp dụng.
Thí dụ như chữa bệnh "thuận tự nhiên"; chữa ung thư bằng nước kiềm; nhịn ăn, thải độc chữa bệnh; liệu pháp "chanh liều cao"...
Các thông tin, nội dung này ngày càng được đăng tải nhiều trên không gian mạng và đang gây những hiểu lầm nghiêm trọng, lôi kéo người dân từ bỏ phác đồ điều trị y khoa chính thống, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, tính mạng của người dân; đồng thời, vi phạm quy định cấm theo quy định tại Điều 7 của Luật Khám bệnh, chữa bệnh.
Để ngăn chặn tình trạng này, Cục Quản lý khám, chữa bệnh đề xuất điều chỉnh, bổ sung một số điều khoản trong dự thảo Nghị định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân đang lấy ý kiến các bộ, ngành, các đơn vị, tổ chức...
Đề xuất phạt từ 10-20 triệu đồng khi phát tán thông tin khám, chữa bệnh sai lệch
Cụ thể, Cục Quản lý khám, chữa bệnh đề xuất điều chỉnh, bổ sung phạt tiền từ 10-20 triệu đồng đối với ba hành vi gồm:
Thứ nhất, hành vi đăng tải, phát tán thông tin, nội dung tư vấn, giới thiệu sản phẩm, dịch vụ, thiết bị, hàng hóa dưới danh nghĩa có tác dụng khám bệnh, chữa bệnh, thay thế thuốc chữa bệnh hoặc phác đồ điều trị trái với quy định của pháp luật.
Thứ hai, hành vi phát tán thông tin về phương pháp, liệu pháp, bài thuốc, kỹ thuật khám bệnh, chữa bệnh chưa được kiểm chứng khoa học hoặc chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép áp dụng tại Việt Nam.
Thứ ba, hành vi phát tán thông tin có nội dung xúi giục, lôi kéo, hướng dẫn người bệnh từ bỏ, trì hoãn hoặc thay thế các phương pháp, phác đồ khám bệnh, chữa bệnh đã được cơ quan có thẩm quyền công nhận, gây nguy hiểm đến sức khỏe, tính mạng của người bệnh.
Theo Bộ Y tế, các hành vi phát tán thông tin khám bệnh, chữa bệnh sai lệch trên không gian mạng thường gắn liền với mục đích thương mại, trục lợi, như bán thực phẩm chức năng, thiết bị y tế không rõ nguồn gốc, sản phẩm "thải độc", "tăng miễn dịch", bài thuốc tự chế, khóa học hoặc dịch vụ tư vấn điều trị không phép.
Do đó, việc bổ sung quy định trực tiếp như trên sẽ tạo cơ sở pháp lý rõ ràng để xử lý nhóm hành vi vi phạm, đồng thời hạn chế tình trạng lợi dụng niềm tin của người bệnh để kinh doanh trái pháp luật.
Phạt 20-30 triệu đồng khi thông tin bài thuốc, liệu pháp chưa được kiểm chứng
Bộ Y tế cũng đề xuất mức phạt tiền từ 20-30 triệu đồng đối với các hành vi như: Làm ra thông tin sai sự thật, gây hoang mang trong nhân dân, ảnh hưởng tới trật tự xã hội; Làm ra thông tin có nội dung phá hoại thuần phong, mỹ tục của dân tộc, đạo đức xã hội, sức khỏe của cộng đồng; Làm ra thông tin có nội dung xúi giục, lôi kéo, kích động người khác vi phạm pháp luật.
Làm ra thông tin về phương pháp, liệu pháp, bài thuốc, kỹ thuật khám bệnh, chữa bệnh chưa được kiểm chứng khoa học hoặc chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép áp dụng tại Việt Nam;
Làm ra thông tin có nội dung xúi giục, lôi kéo, hướng dẫn người bệnh từ bỏ, trì hoãn hoặc thay thế các phương pháp, phác đồ khám bệnh, chữa bệnh đã được cơ quan có thẩm quyền công nhận, gây nguy hiểm đến sức khỏe, tính mạng của người bệnh.
Bộ Y tế cũng đề xuất, các nội dung xử phạt này không áp dụng đối với trường hợp cá nhân chia sẻ kinh nghiệm, trải nghiệm cá nhân về quá trình khám bệnh, chữa bệnh không vì mục đích quảng cáo, tư vấn chuyên môn, hướng dẫn thay thế điều trị hoặc thu lợi từ việc cung cấp sản phẩm, dịch vụ, phương pháp khám bệnh, chữa bệnh.
Đối với biện pháp khắc phục hậu quả, Bộ Y tế đề xuất bổ sung việc buộc hoàn trả hoặc nộp lại số lợi bất hợp pháp có được do thực hiện hành vi vi phạm các đề xuất trên.
Cục Quản lý khám, chữa bệnh đánh giá những đề xuất trên rất cần thiết, có ý nghĩa quan trọng trong giai đoạn hiện nay nhằm tăng cường bảo vệ sức khỏe người dân, phòng ngừa và xử lý hiệu quả các hành vi lợi dụng không gian mạng để truyền bá, quảng cáo, tư vấn các phương pháp khám bệnh, chữa bệnh trái quy định.