Nội dung trên được Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn đưa ra khi trình Quốc hội dự án Luật sửa đổi, bổ sung Điều 6 và Phụ lục IV về Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện của Luật Đầu tư, tại Kỳ họp không thường lệ thứ nhất sáng 3/8.
Việc lạm dụng khí N₂O để giải trí gây nhiều tác hại nghiêm trọng đối với sức khỏe
Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn nêu rõ, việc sửa đổi, bổ sung Luật nhằm thể chế đầy đủ quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về cắt giảm ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện và việc kiểm soát, cấm các loại khí, chất gây nghiện có hại cho sức khỏe con người.
Đồng thời, bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật; tạo lập môi trường kinh doanh lành mạnh, công bằng, minh bạch, bình đẳng, thuận lợi cho doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân; tăng cường kiểm soát một số lĩnh vực nhạy cảm, ảnh hưởng đến an ninh quốc gia, sức khỏe của người dân và nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước.
Một trong những nội dung đáng chú ý được Chính phủ đề xuất tại dự thảo Luật là bổ sung quy định cấm kinh doanh khí N₂O.
Bộ trưởng Tài chính dẫn báo cáo của Bộ Công an cho biết, qua theo dõi và đánh giá, trong thời gian qua, việc lạm dụng khí N₂O để giải trí đã gây nhiều tác hại nghiêm trọng đối với sức khỏe, đặc biệt đối với hệ thần kinh, máu và khả năng sinh sản, đồng thời có nguy cơ dẫn đến lệ thuộc và sử dụng ma túy.
Bên cạnh đó, tình trạng mua bán, sử dụng N₂O (bóng cười) diễn biến rất phức tạp, thường gắn với việc sử dụng trái phép chất ma túy, gây ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe cộng đồng và trật tự, an toàn xã hội.
Mặc dù pháp luật hiện hành đã có các quy định kiểm soát việc kinh doanh và sử dụng khí N₂O trong một số lĩnh vực như y tế, công nghiệp, thực phẩm,… các biện pháp này vẫn chưa đủ hiệu quả để ngăn ngừa việc lạm dụng khí N₂O.
“Để bảo đảm loại trừ các trường hợp khí N₂O hiện vẫn được sử dụng hợp pháp trong một số hoạt động nghiên cứu khoa học, thực nghiệm, kiểm định, thực phẩm, dự thảo Luật đã quy định cấm theo hướng loại trừ việc sử dụng khí N₂O trong hoạt động y tế, công nghệ thực phẩm và kiểm nghiệm, nghiên cứu khoa học”, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn thông tin.
Ngoài nội dung trên, dự thảo Luật cũng sửa đổi, cắt giảm một số ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện của Luật Đầu tư.
Theo đó, Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện ban hành kèm theo Luật này được xây dựng trên cơ sở kế thừa Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện đã được ban hành tại Nghị quyết số 66.17/2026 của Chính phủ (trong đó cắt giảm 56 ngành, nghề và sửa đổi phạm vi 14 ngành, nghề).
Ngoài ra, dự thảo Luật tiếp tục cắt giảm thêm 2 ngành, nghề trong lĩnh vực Công Thương. Đồng thời bổ sung 1 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện là hoạt động của cơ sở kinh doanh được ủy quyền cung cấp dịch vụ thị thực, vì đây là hoạt động kinh doanh dịch vụ liên quan đến việc thu thập, lưu giữ dữ liệu cá nhân, dữ liệu sinh trắc học của công dân Việt Nam và tiềm ẩn nhiều nguy cơ ảnh hưởng đến an ninh trật tự, an ninh quốc gia, cần được quản lý chặt chẽ hơn.
Bộ trưởng Tài chính nêu rõ, danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện tại Phụ lục số 4 của Luật Đầu tư đã giảm từ 198 xuống còn 141 ngành, nghề. Việc cắt giảm 58 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện và sửa đổi phạm vi của 16 ngành, nghề dự kiến sẽ cắt giảm được khoảng 786 điều kiện kinh doanh, 232 thủ tục hành chính, qua đó chi phí tuân thủ giảm khoảng 175 tỷ đồng/năm. Thời gian thực hiện thủ tục giảm khoảng 7.500 giờ/năm, góp phần tạo thuận lợi hơn cho người dân và doanh nghiệp trong hoạt động sản xuất kinh doanh, theo báo cáo của cơ quan chủ trì soạn thảo.
Nội dung bổ sung nữa tại dự thảo Luật là quy định về sửa đổi, bãi bỏ một số quy định của Luật Xây dựng, Luật Đường bộ và quy định điều khoản chuyển tiếp để xử lý trường hợp hợp đồng cung cấp dịch vụ kinh doanh khí N₂O đã ký để tránh phát sinh vướng mắc, tranh chấp và gián đoạn, bất cập trong việc tuân thủ pháp luật.
Nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước theo hướng chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm
Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết cơ quan thẩm tra nhất trí với chủ trương tăng cường kiểm soát, ngăn chặn tình trạng lạm dụng khí N₂O để giải trí nhằm bảo vệ sức khỏe cộng đồng, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội. Tuy nhiên, đề nghị Chính phủ tiếp tục rà soát, quy định rõ các trường hợp được loại trừ.
Về phương án cắt giảm ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, Ủy ban Kinh tế và Tài chính thống nhất chủ trương nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước theo hướng chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, tạo lập môi trường đầu tư, kinh doanh thông thoáng, minh bạch.
Một số ý kiến đề nghị tiếp tục rà soát, đánh giá kỹ lưỡng phương án cắt giảm, nhất là đối với các ngành, nghề liên quan trực tiếp đến quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội, sức khỏe cộng đồng, như: kinh doanh nước sạch (nước sinh hoạt), kinh doanh khí, kinh doanh tàu bay không người lái, kinh doanh khoáng sản, kinh doanh khai thác cảng biển, kinh doanh thiết bị phát tín hiệu của xe được quyền ưu tiên...
Theo các ý kiến, đây đều là các lĩnh vực có mức độ rủi ro cao, hậu quả vi phạm có thể nghiêm trọng, khó hoặc không thể khắc phục. Việc thay đổi phương thức quản lý chỉ nên thực hiện khi đã làm rõ tính khả thi, hiệu quả của cơ chế quản lý thay thế, bảo đảm triển khai theo lộ trình phù hợp, không phát sinh khoảng trống trong quản lý Nhà nước.
Đối với việc bổ sung ngành, nghề “Hoạt động của cơ sở kinh doanh được ủy quyền cung cấp dịch vụ thị thực” vào Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, Ủy ban Kinh tế và Tài chính cho rằng đề xuất này có cơ sở nhất định từ yêu cầu bảo đảm an ninh quốc gia, quản lý dữ liệu.
Cơ quan thẩm tra đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục đánh giá đầy đủ tác động của việc bổ sung ngành, nghề này đối với môi trường đầu tư, kinh doanh, việc thực hiện các cam kết quốc tế và khả năng phát sinh rào cản gia nhập thị trường; đồng thời rà soát, tham khảo thông lệ quốc tế, bảo đảm chính sách không làm ảnh hưởng đến việc thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước về cải cách mạnh mẽ điều kiện đầu tư kinh doanh và hoạt động hợp tác với cơ quan đại diện ngoại giao, lãnh sự nước ngoài tại Việt Nam.
