Chương trình "Thanh âm Việt Nam. Giai điệu cuộc sống": Kể câu chuyện đất nước bằng giai điệu riêng

Chương trình “Thanh âm Việt Nam. Giai điệu cuộc sống” năm 2026 được tổ chức nhằm khơi dậy năng lực sáng tạo âm nhạc trong cộng đồng, phát hiện và giới thiệu những giai điệu, âm thanh, tác phẩm và câu chuyện âm nhạc xuất phát từ đời sống thực tế; phản ánh sự đa dạng về vùng miền, dân tộc và thế hệ. Đồng thời, góp phần quảng bá các giá trị âm nhạc Việt Nam đến đông đảo công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Tham dự và chủ trì lễ phát động, Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Thứ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Huy Dũng cho biết: "Thanh âm là sự sáng tạo kỳ diệu của cả thiên nhiên và con người, là sự giao cảm đặc biệt giữa con người với con người, giữa con người với thiên nhiên và cuộc sống. Và âm nhạc là ngôn ngữ chung của nhân loại. Trong ngôn ngữ chung ấy, Việt Nam cần có tiếng nói riêng của mình. Người Việt hãy tự kể câu chuyện của mình bằng âm thanh, nuôi dưỡng sức sáng tạo, làm giàu nguồn âm nhạc Việt Nam, để tự chủ trong sáng tạo và tự tin hòa nhịp cùng thế giới".

Trong đời sống của mỗi người luôn có những thanh âm gắn với ký ức, quê hương và cộng đồng. Đó là tiếng rao trên con phố nhỏ, là tiếng nhạc trong lễ hội, tiếng nhạc cụ dân tộc, cũng là lời ru, tiếng hát, âm thanh lao động hay là giai điệu gắn với một vùng đất, một con người.

Từ những thanh âm bình dị ấy, chương trình đặt ra câu hỏi trung tâm: "Nếu Việt Nam có một âm thanh trong bạn, âm thanh ấy là gì?". Đây cũng là lời mời gọi mỗi người nhận diện, ghi lại, sáng tạo và chia sẻ những thanh âm mang dấu ấn cá nhân, cộng đồng và bản sắc Việt Nam, để cùng góp phần tạo nên một bức tranh âm nhạc đa dạng, giàu sức sống.

Nhà sáng tạo nội dung Vũ Mạnh Tuyền (Tuyền văn hóa) chia sẻ: "Tôi làm nội dung về bóng đá và nhiều lần cùng hàng nghìn người hâm mộ xem đội tuyển thi đấu. Tôi chưa bao giờ quên âm thanh của những buổi như thế: tiếng trống dồn, tiếng hò reo khi bóng vào lưới. Đặc biệt là giây phút cả nghìn người cùng đứng lên hát Quốc ca. Đó là thanh âm Việt Nam. Không cần nhạc sĩ, không cần phòng thu, chỉ cần chung một niềm tự hào".

Chương trình gồm 3 cấu phần được triển khai đồng bộ trên nền tảng số chính thức. Theo đó, Đố vui thanh âm Việt Nam là cuộc thi trắc nghiệm trực tuyến cung cấp kiến thức về giai điệu, ca khúc, nhạc cụ dân tộc, làn điệu dân ca, di sản âm nhạc và đời sống âm nhạc Việt Nam. Trong khi đó, phần Cảm nhận thanh âm Việt Nam cho phép người tham gia gửi video ngắn thể hiện cảm nhận, câu chuyện, ký ức hoặc góc nhìn về một giai điệu, một bài hát, một làn điệu hoặc đời sống âm nhạc Việt Nam.

Cuối cùng, phần Sáng tạo thanh âm Việt Nam tiếp nhận các sản phẩm sử dụng âm nhạc, giai điệu, tiếng nói, tiếng động, nhạc cụ, làn điệu dân ca, âm thanh đời sống và không gian văn hóa Việt Nam làm chất liệu sáng tạo. Người tham gia được khuyến khích sáng tác, phối khí, thu âm, hát, chơi nhạc cụ, kể chuyện bằng âm thanh hoặc kết hợp âm thanh với hình ảnh, video, hoạt họa, đồ họa và các hình thức nghệ thuật số khác.

Các sản phẩm đáp ứng yêu cầu phần thi có cơ hội được giới thiệu trên nền tảng chính thức và từng bước bổ sung vào Ngân hàng Thanh âm Việt Nam, gắn với thông tin định danh tác giả, quyền tác giả, quyền liên quan và điều kiện khai thác.

Chương trình dành cho công dân Việt Nam ở trong nước và nước ngoài; người nước ngoài yêu mến văn hóa, âm nhạc Việt Nam; không giới hạn độ tuổi và nghề nghiệp.

Chương trình “Thanh âm Việt Nam. Giai điệu cuộc sống” năm 2026 phát động từ ngày 12/10 đến hết ngày 30/11. Công tác chấm chung khảo sẽ được thực hiện sau ngày 30/11/2026. Lễ công bố kết quả và trao giải dự kiến tổ chức trong tháng 12/2026.