Triển khai đồng bộ các giải pháp
Thành phố Huế thường xuyên chịu ảnh hưởng của biến đổi khí hậu, đặc biệt là các đợt bão, mưa lớn và lũ lụt xảy ra trong khoảng tháng 9 đến tháng 12 hằng năm. Thực tiễn này không chỉ gây thiệt hại về người và tài sản mà còn tạo áp lực lớn đối với hệ thống hạ tầng kỹ thuật, không gian đô thị và đời sống dân sinh, nhất là tại các khu vực thấp trũng, ven sông, ven đầm phá.
Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố Hoàng Hải Minh, Huế đang đối mặt với nhiều thách thức trong phát triển đô thị, đặc biệt là tình trạng ngập lụt cục bộ tại một số tuyến phố, khả năng chống chịu của hạ tầng trước các đợt mưa lớn, bão mạnh và lũ chồng lũ. Những vấn đề này đòi hỏi phải được giải quyết đồng bộ, lâu dài, thay vì các giải pháp tình thế.
Từ định hướng quy hoạch phát triển kinh tế-xã hội tổng thể đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, thành phố Huế xây dựng quy hoạch phát triển đô thị theo hướng thích ứng với biến đổi khí hậu; trọng tâm là hệ thống thoát nước đô thị, hình thành các trục tiêu thoát nước chính dẫn dòng về sông Hương, sông Như Ý và thoát ra hệ đầm phá Tam Giang-Cầu Hai.
Trong quá trình triển khai, thành phố xác định cao độ san nền, cao độ các tuyến đường phù hợp với điều kiện địa hình; kết hợp xây dựng các hồ điều hòa nhằm bảo đảm tiêu thoát nước hiệu quả.
Các tuyến kè bảo vệ bờ sông, bờ biển tại những khu vực xung yếu, có nguy cơ sạt lở cao được ưu tiên đầu tư. Bên cạnh đó, các mô hình nhà chống bão, lũ được thiết kế và khuyến khích doanh nghiệp, người dân áp dụng để nâng cao mức độ an toàn trước thiên tai, giảm thiểu thiệt hại khi xảy ra sự cố thời tiết cực đoan.
Do đặc điểm địa hình miền trung với hệ thống sông ngắn và dốc, công tác quản lý, điều tiết lũ tại các hồ thủy lợi, thủy điện trên địa bàn được thực hiện chặt chẽ, bảo đảm tận dụng tối đa dung tích hồ chứa để điều tiết dòng chảy về hạ lưu trong điều kiện an toàn, phù hợp với tần suất thiết kế. Việc phối hợp vận hành các hồ chứa được xem là yếu tố then chốt nhằm hạn chế rủi ro ngập lụt cho khu vực đô thị trung tâm và vùng hạ du.
Song song với đầu tư hạ tầng, thành phố chú trọng huy động các nguồn lực quốc tế cho thích ứng biến đổi khí hậu. Trong những năm qua, Luxembourg đã hỗ trợ Huế triển khai nhiều dự án đầu tư hạ tầng nhằm giảm thiểu thiệt hại do thiên tai như hệ thống giao thông, công trình thủy lợi, nhà chống bão, lũ và các mô hình hỗ trợ phát triển sản xuất. Những dự án này không chỉ góp phần cải thiện sinh kế mà còn nâng cao nhận thức của cộng đồng về phát triển bền vững và thích ứng với biến đổi khí hậu.
Định hướng phát triển Tam Giang-Cầu Hai
Trong định hướng phát triển của thành phố, tài chính xanh được xác định là một cấu phần quan trọng của tăng trưởng xanh, giúp kinh tế chuyển dịch sang mô hình bền vững, thân thiện với môi trường và công nghệ cao.
Thành phố tập trung xây dựng hệ sinh thái tài chính thuận lợi cho quá trình xanh hóa sản xuất, đổi mới sáng tạo và giảm phát thải; ưu tiên các dự án ứng dụng công nghệ sạch, tiết kiệm năng lượng, xử lý nước thải tuần hoàn, du lịch sinh thái, nông nghiệp hữu cơ gắn với chuỗi giá trị.
Đồng chí Hoàng Hải Minh cho biết, Ủy ban nhân dân thành phố đã chỉ đạo các cơ quan chuyên môn và hệ thống ngân hàng trên địa bàn triển khai các chương trình kết nối doanh nghiệp, người dân với ngân hàng; khuyến khích mở các gói tín dụng ưu đãi cho đầu tư công nghệ tiết kiệm năng lượng, xử lý rác thải, chuyển đổi sang mô hình sản xuất tuần hoàn.
Vùng đầm phá Tam Giang-Cầu Hai có diện tích hơn 22.000 ha, là hệ đầm phá nước lợ lớn nhất Đông Nam Á, được thiên nhiên ưu đãi để phát triển nuôi trồng, khai thác thủy sản, du lịch, dịch vụ và nông nghiệp. Đây không chỉ là không gian sinh thái quan trọng mà còn gắn chặt với sinh kế của hàng chục nghìn hộ dân ven đầm phá, đóng vai trò đặc biệt trong cấu trúc phát triển kinh tế-xã hội của thành phố Huế.
Đến năm 2030, hệ đầm phá Tam Giang-Cầu Hai được định hướng trở thành “Công viên đầm phá quốc gia”, vùng đất ngập nước và khu dự trữ sinh quyển có tầm quan trọng quốc gia và quốc tế; đồng thời là một trong những trung tâm kinh tế biển phát triển mạnh của cả nước. Tầm nhìn đến năm 2045, khu vực này gắn với hình thành đô thị du lịch sinh thái ven biển, đầm phá mang tầm vóc quốc tế, hài hòa giữa bảo tồn thiên nhiên và phát triển kinh tế.
Trước xu thế hợp tác xanh và sự quan tâm của các đối tác quốc tế, thành phố Huế tranh thủ các nguồn lực hỗ trợ để phát triển rừng ngập mặn, bảo vệ hệ sinh thái thủy sinh, nâng cao năng lực cho cộng đồng trong khai thác, canh tác theo hướng bền vững. Công tác quy hoạch tổng thể và chi tiết vùng đầm phá được chú trọng nhằm thu hút đầu tư vào đô thị xanh ven đầm, khu du lịch sinh thái, khu sản xuất công nghệ cao; đồng thời khoanh vùng bảo vệ nghiêm ngặt các khu vực sinh thái đặc thù như Rú Chá.
Thành phố tập trung phát triển các khu vực động lực như cảng Chân Mây-Lăng Cô, cảng Thuận An; đầu tư hoàn thiện hệ thống đô thị thông minh, hạ tầng đô thị-nông thôn; thúc đẩy quá trình đô thị hóa gắn với bảo tồn thiên nhiên. Mục tiêu xuyên suốt là xây dựng vùng đầm phá Tam Giang-Cầu Hai trở thành khu vực đô thị thích ứng hiệu quả với biến đổi khí hậu, đóng góp quan trọng vào mô hình phát triển bền vững của Huế trong tương lai.