Bộ Tài chính đề xuất bãi bỏ nhiều quy định về cấp bù lãi suất, hỗ trợ lãi suất

Động thái này nhằm đồng bộ hóa các quy định hiện hành với Nghị định số 157/2026/NĐ-CP về thanh toán, quyết toán vốn ngân sách nhà nước để cấp bù lãi suất cho các ngân hàng thương mại.

Theo đánh giá của Bộ Tài chính, các chương trình tín dụng ưu đãi được triển khai trong nhiều năm qua đã trở thành một công cụ quan trọng để Nhà nước thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế-xã hội. Thông qua cơ chế hỗ trợ lãi suất và cấp bù lãi suất cho các tổ chức tín dụng tham gia thực hiện chính sách, nguồn vốn ưu đãi đã được đưa tới nhiều nhóm đối tượng thụ hưởng trong các lĩnh vực nông nghiệp, thủy sản, lâm nghiệp và giảm nghèo.

Kết quả tổng kết cho thấy các chính sách này đã hỗ trợ người dân, doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn với chi phí thấp hơn, góp phần thúc đẩy sản xuất, tạo sinh kế, phát triển kinh tế biển, bảo vệ tài nguyên rừng và thực hiện các mục tiêu an sinh xã hội. Đây cũng là cơ sở để các chương trình tín dụng chính sách phát huy hiệu quả trong thực tiễn thời gian qua.

Bộ Tài chính cho biết, qua quá trình rà soát hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, nhiều quy định về thủ tục thanh toán, quyết toán, chế độ báo cáo và biểu mẫu liên quan đến cấp bù lãi suất hiện đã được quy định thống nhất tại Nghị định số 157/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. Vì vậy, việc duy trì các quy định tương tự trong các thông tư chuyên ngành không còn cần thiết.

Dự thảo đề xuất bãi bỏ toàn bộ 3 thông tư, gồm Thông tư số 53/2000/TT-BTC hướng dẫn cấp bù chênh lệch lãi suất do thực hiện nhiệm vụ cho vay tín dụng đầu tư phát triển của Nhà nước; Thông tư số 02/2001/TT-BTC sửa đổi, bổ sung Thông tư số 53/2000/TT-BTC; và Thông tư số 81/2016/TT-BTC hướng dẫn cơ chế hỗ trợ lãi suất thực hiện chính sách tín dụng theo Nghị định số 75/2015/NĐ-CP về bảo vệ và phát triển rừng.

Cơ quan soạn thảo cho biết, các quy định tại Thông tư số 53/2000/TT-BTC và Thông tư số 02/2001/TT-BTC đã được thay thế bởi các quy định mới tại Nghị định số 157/2026/NĐ-CP. Trong khi đó, chính sách theo Nghị định số 75/2015/NĐ-CP đã kết thúc thời gian thực hiện, căn cứ pháp lý ban hành Thông tư số 81/2016/TT-BTC cũng không còn hiệu lực. Tuy nhiên, dự thảo vẫn giữ lại Điều 2 của thông tư này liên quan đến cơ chế hỗ trợ lãi suất cho Ngân hàng Chính sách xã hội đối với các khoản dư nợ còn tồn tại.

Ngoài các văn bản được đề xuất bãi bỏ hoàn toàn, Bộ Tài chính cũng kiến nghị loại bỏ một số nội dung trong nhiều thông tư đang điều chỉnh các chương trình tín dụng ưu đãi khác. Các nội dung dự kiến bãi bỏ chủ yếu liên quan đến hồ sơ, thủ tục hỗ trợ lãi suất, thủ tục cấp bù chênh lệch lãi suất, chế độ báo cáo và hệ thống biểu mẫu.

Những thông tư thuộc diện rà soát gồm Thông tư số 183/2009/TT-BTC về hỗ trợ các huyện nghèo theo Nghị quyết số 30a/2008/NQ-CP; Thông tư số 188/2012/TT-BTC về hỗ trợ giảm tổn thất sau thu hoạch đối với nông sản, thủy sản; Thông tư số 89/2014/TT-BTC và Thông tư số 82/2019/TT-BTC về chính sách giảm tổn thất trong nông nghiệp; cùng Thông tư số 114/2014/TT-BTC và Thông tư số 123/2018/TT-BTC liên quan đến chính sách phát triển thủy sản.

Theo Bộ Tài chính, nhiều văn bản trong số này được ban hành từ khá sớm, trong bối cảnh hệ thống pháp luật về đầu tư công và ngân sách nhà nước chưa hoàn thiện như hiện nay. Quá trình rà soát cho thấy một số quy định không còn phù hợp với yêu cầu quản lý ngân sách và cơ chế thực hiện các chương trình tín dụng ưu đãi trong giai đoạn mới.

Cơ quan soạn thảo đánh giá việc tập trung các quy định về thanh toán, quyết toán và giám sát cấp bù lãi suất tại một nghị định thống nhất sẽ góp phần nâng cao tính minh bạch, giảm chồng chéo giữa các văn bản, đồng thời tạo thuận lợi cho các ngân hàng thương mại trong quá trình triển khai các chương trình tín dụng ưu đãi của Nhà nước.