Bồi, nói cách khác đó là loại cơm bằng ngô, gạo, xay thành bột rồi đồ lên chín và ép thành miếng. Chị Đinh Thị Khuyên, cán bộ phụ nữ xã Xuân Hóa, huyện Minh Hóa cho biết, nguyên liệu dùng để chế biến bồi là hạt ngô, gạo (hoặc nếp) và có thêm củ sắn tươi. Ngô được ngâm vào nước sôi khoảng hai giờ, vớt ra để khô nước, bỏ vào cối giã rồi rây lấy bột, nhồi kỹ, sau đó đánh tơi ra, bỏ vào nghè hông (chõ đồ). Đổ nước vào nồi, lấy lá chuối khô vấn quanh miệng, bỏ chõ đồ có bột ngô lên, đun lửa khoảng một giờ đồng hồ là cơm bồi chín.
Công đoạn cuối là đưa bồi ra khỏi nồi rồi bỏ vào khuôn đóng thành miếng hoặc bánh kiểu bát úp để mang đi xa ăn, cất ăn dần; còn nếu ăn ngay thì đổ ra rá. Đối với món cơm bồi được làm từ gạo, thì vo gạo với nước nóng, còn các công đoạn khác cũng giống làm với bột ngô. Củ sắn tươi thái nhỏ, ép mịn, trộn với bột ngô, bột gạo, nhồi kỹ, rồi cho vào chõ đồ chín thành món cơm bồi. Ngày nay, để món cơm bồi thơm và ngon hơn, người dân thường cho thêm ít đậu xanh hoặc nếp vào đồ chín, làm thành hình bánh tròn trông đẹp mắt.
Không biết tự bao giờ, người Minh Hóa thường ăn bồi với ốc khe, gọi là ốc đực. Dù loại ốc này đẻ trứng bình thường nhưng người dân địa phương gọi đó là ốc đực, thường sống nhiều ở các khe suối có nước trong sạch. Người dân đi bắt vào ban đêm trong thời gian từ tháng 2 đến tháng 7 âm lịch. Ốc đực có thể chế biến thành nhiều món ăn khác nhau, nhưng phổ biến nhất là ốc luộc. Ốc đực luộc chín lên chấm với muối lá chanh, muối ớt, dùng gai bưởi khều ốc ăn kèm với miếng bồi rất ngon.
Ông Đinh Xuân Đình, Chi hội trưởng Chi hội di sản văn hóa huyện Minh Hóa chia sẻ: "Cơm bồi và ốc đực là món ăn đặc trưng của miền sơn cước này. Cùng với những đặc sản khác, cơm bồi và ốc đực là món ăn chiếm vị trí trang trọng trong các gian hàng ẩm thực, được giới thiệu với du khách".
