Hoa Thàn Mát (còn gọi là hoa Thun Thun, hoa Mác Mát) là loài hoa bản địa của Sơn Trà mà ít nơi có được. Ở những vạt rừng phía nam và phía đông của bán đảo, những cây Thàn Mát to lớn, um tùm, chắc khỏe bám vào sườn núi đá đan vào nhau vươn mình, tạo nên “khoảng trời riêng” của giống cây này.
Điều đặc biệt nhất của cây Thàn Mát là đặc tính nở hoa đồng loạt. Khi tiết trời bắt đầu chuyển sang hè, toàn bộ cây trong rừng sẽ cùng “thức giấc”, trổ hoa dày đặc tạo nên hiệu ứng “biển hoa tím” giữa núi rừng vô cùng ấn tượng. Không quá rực rỡ như mầu hoa đỏ hay vàng, nhưng thứ mầu tím trầm đó vẫn ửng lên roi rói giữa sắc xanh mướt của lá non, như những nốt ngân nhẹ dịu dàng trong bản giao hưởng núi rừng.
Để ngắm được cả rừng hoa, bạn sẽ phải mất công trèo lên cao một chút. Khi ấy, những chùm hoa tím nở rộ trên các tán cây dày đặc sẽ phủ kín tầm mắt, tạo nên một bức tranh vừa hoang sơ vừa thơ mộng. Ngắm những bông hoa gần ngay trước mắt vào sáng sớm, trong ánh vàng ruộm của nắng mới, như thể ta đang đứng dưới nghìn muôn dây đá thạch anh nhỏ bé treo giữa nền trời. Những chùm hoa nhỏ li ti rủ xuống, mầu tím ngả dần sang hồng nhạt ở phần cuối cánh tạo một vẻ đẹp vừa lãng mạn, vừa quý phái, vừa thư thái và bình yên. Nó đủ năng lực xoa dịu những bộn bề trong tâm trí, kéo bạn ra khỏi hối hả phố thị để trở về với những điều giản đơn và tinh khôi nhất.
Dưới nắng vàng nhẹ cuối xuân đầu hạ, hoa Thàn Mát đẹp như những chiếc chuông nhỏ rung rinh trong gió, thỉnh thoảng rơi lả tả trên mặt đất, phủ lên lối mòn một thảm tím mong manh. Có thể, khung cảnh đó sẽ làm gợn lên một cảm giác hơi buồn, hơi bâng khuâng, hơi tiếc nuối... Nhưng cái buồn ấy không u tối, trái lại còn là một điểm nhấn tương phản tô đậm niềm hân hoan, lúc tâm trí khẽ chạm được vào một khoảnh khắc giao mùa, trong những tiếng thì thầm của rừng cây.
Đặc biệt, trong sắc tím ấy, nếu may mắn, chúng ta còn có cơ hội được chứng kiến những bầy voọc chà vá chân nâu (loài linh trưởng đặc hữu của khu rừng) đang thong thả ăn hoa và lá non trên vòm cây, tạo nên một khung cảnh vừa nguyên sơ sống động, vừa thi vị dịu dàng, vừa ảo huyền phi thực.
Địa điểm ngắm voọc tập trung nhiều nhất dọc theo tuyến đường lên đỉnh Bàn Cờ, nhất là vào buổi sáng sớm. Chỉ với khoảng cách 10 km từ trung tâm thành phố, đừng tiếc một buổi sáng cuối tuần thong thả cùng người thân yêu lên đỉnh Sơn Trà, hít thở bầu không khí trong lành, ngắm nhìn sắc tím của hoa Thàn Mát và tận mắt chứng kiến vẻ đẹp kiêu sa của “nữ hoàng linh trưởng”. Để nhớ lại và một lần nữa cảm ngộ về món quà vô giá: Vẻ đẹp không thể tái tạo của thiên nhiên... ■
