“Tựa thinh không”- câu chuyện cảm động về tình mẫu tử

Ngày 15/5, tại Đường Sách Thành phố Hồ Chí Minh, trong khuôn khổ Những ngày Văn học châu Âu - Liên hoan văn học thường niên do Liên minh các Viện Văn hóa Quốc gia châu Âu (EUNIC) tại Việt Nam tổ chức, Công ty Cổ phần Văn hóa và Truyền thông Nhã Nam phối hợp Tổng Lãnh sự quán Italia tại Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức buổi tọa đàm “Mẹ và con và tình yêu cuộc sống trong 'Tựa thinh không' của Ada d'Adamo”.

"Tựa thinh không" là hành trình của một người phụ nữ dùng chính cuộc đời mình như một mẫu nghiên cứu để đặt câu hỏi về những điều lớn lao hơn: về bệnh tật và sự mong manh của thân xác, về quyền của người khuyết tật và trách nhiệm của xã hội, về tình mẫu tử trong những hoàn cảnh mà ngay cả tình yêu cũng không đủ để xoa dịu nỗi đau.

Ada d'Adamo đã biến câu chuyện riêng tư nhất của đời mình thành một tiếng nói mạnh mẽ, một lời kêu gọi lương tri của cộng đồng và thể chế.

Cuốn sách chỉ dài chưa đến 200 trang và không có cốt truyện ly kỳ hay tình tiết giật gân mà đơn giản chỉ là câu chuyện một người mẹ viết cho con gái mình - Ada d'Adamo đã viết “Tựa thinh không” cho Daria, đứa con sinh ra với khuyết tật não bẩm sinh nặng nề, không thể nói, không thể tự chăm sóc bản thân, không thể lớn lên theo cách mà thế giới này định nghĩa về sự trưởng thành.

Và khi Ada phát hiện mình mắc ung thư vú giai đoạn cuối, câu hỏi đầu tiên hiện ra trong đầu bà lạ thay lại không phải là câu hỏi về sự sống còn của chính mình.

Bà băn khoăn ai sẽ chăm sóc Daria khi mình không còn nữa? Đây là nỗi sợ hãi đặc thù của những người mẹ có con khuyết tật nặng, một nỗi sợ mà xã hội hiếm khi nhìn nhận đúng mức: họ không được phép chết trước con vì không có ai thay thế họ. Và tình yêu của mẹ, dù vô hạn, cũng không thể kéo dài sự sống cho cả mẹ lẫn con.

Cuốn sách đã được độc giả trên khắp thế giới đón nhận một cách chân thành đồng thời gợi nên những cuộc đối thoại sâu sắc về tình yêu, sự mất mát và ý nghĩa của cuộc sống qua lăng kính của một người mẹ.

“Phá đám: Sinh nhật mẹ”- Phim về tình mẫu tử ra mắt mùa Vu lan

16/07/2025 13:24

“Tựa thinh không” là cuốn sách đầu tay và cũng là tác phẩm duy nhất của Ada d'Adamo. Cuốn sách ra đời từ những ngày tháng bà nằm trên giường bệnh, khi cơ thể đang bị bệnh tật hành hạ và bào mòn, khi mà thời gian trên trái đất này của bà không còn nhiều nữa.

Là một trong hai diễn giả tại tọa đàm, nhà thơ Trần Lê Sơn Ý cho biết, chị đã vô cùng xúc động khi đọc tác phẩm “Tựa thinh không” khi chứng kiến hành trình nhiều bi kịch của tác giả. Khoảnh khắc khi biết đứa con mình bị khuyết tật nặng nề, những đêm mất ngủ, những tiếng khóc không bao giờ dứt… đều khiến cho người đọc cảm thấy đau lòng.

“Dù nội dung cuốn sách khá đơn giản, nhưng vấn đề đặt ra của cuốn sách khá rộng đó là người phụ nữ sinh ra trong xã hội hiện nay có quyền quyết định số phận của mình hay không; và tác giả đã dành cả cuộc đời của mình để chứng minh rằng bà có quyền chọn lựa, có quyền chiến đấu dù cuộc đời của bà lúc nào cũng nghiệt ngã”, nhà văn Huỳnh Trọng Khang chia sẻ.

Bà Alessandra Tognonato, Tổng Lãnh sự Italia tại Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, điều khiến ta thật sự ấn tượng qua từng trang sách không phải là bản thân nỗi đau, mà là chất lượng của câu trả lời trước nỗi đau đó. Cách đáp lại này không hề giáo điều hay mang tính anh hùng kiểu truyền thống; mà trái lại, nó là một dạng của sự tỉnh táo kiên định, là kỷ luật của tình yêu, là lựa chọn thường nhật để hiện diện và ở lại bên nhau.

"Tác phẩm này sẽ còn ở lại, bởi nó luôn đồng hành cùng chúng ta trong những câu hỏi đúng đắn: Chăm sóc thật sự là gì? Hiện diện vì nhau có ý nghĩa thế nào? Và sức mạnh thật sự nằm ở đâu?”, bà Alessandra Tognonato, Tổng Lãnh sự Italia tại Thành phố Hồ Chí Minh chia sẻ thêm.

“Tựa thinh không” đã chạm đến tận cùng trái tim người đọc, vượt qua mọi rào cản ngôn ngữ và biên giới quốc gia. Và mùa hè năm 2023, văn đàn Italia đã chứng kiến một khoảnh khắc hiếm hoi trong lịch sử văn học nước này: giải Premio Strega-giải thưởng văn học danh giá nhất Italia, được trao cho một cuốn sách mà tác giả của nó đã không còn trên đời để nhận. Ada d'Adamo đã qua đời chỉ vài ngày sau khi nhận được thông báo đề cử, mang theo căn bệnh ung thư đã rút cạn sự sống của bà suốt những năm tháng cuối đời.

​