Sau hơn một năm đơn vị hành chính mới đi vào hoạt động, đồng bào các dân tộc thiểu số càng tin tưởng vào sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền địa phương.
Bí thư Đảng ủy xã Thượng Trạch Nguyễn Quốc Hạnh cho biết, xã được hình thành trên cơ sở sáp nhập 2 xã cũ là Thượng Trạch và Tân Trạch (huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình trước đây) với diện tích tự nhiên gần 1.100 km²; dân số hơn 870 hộ, gần 3.750 nhân khẩu, chủ yếu là dân tộc Bru-Vân Kiều và Chứt (chiếm 95,6%).
Ngay sau khi xã mới đi vào hoạt động, nhận thấy 2 vấn đề cấp bách đối với đồng bào dân tộc thiểu số cần được ưu tiên giải quyết là nhà ở và công trình nước sạch nên cấp ủy, chính quyền tập trung thực hiện trước.
Trong điều kiện của xã biên giới khó khăn, nguồn thu không có, xã Thượng Trạch đã tranh thủ sự hỗ trợ của các cơ quan, đơn vị, trong đó có Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh. Cuối năm 2025, đồng chí Nguyễn Văn Được, Chủ tịch Ủy ban nhân dân thành phố dẫn đầu đoàn công tác đến thăm và làm việc tại xã.
Sau chuyến công tác, lãnh đạo thành phố giao các sở, ngành, doanh nghiệp phối hợp xã Thượng Trạch rà soát, sửa chữa nhà ở bị hư hỏng do thiên tai; xây tặng công trình nước sạch và hỗ trợ sinh kế một cách phù hợp để bảo đảm tính bền vững. Đầu năm 2026, dự án xây dựng điểm bản Arem với diện tích 5 ha, gồm 42 căn nhà và hạ tầng đồng bộ, tổng mức đầu tư 26,2 tỷ đồng do Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh và Tập đoàn Vingroup hỗ trợ được khởi công.
Theo lãnh đạo xã Thượng Trạch, việc hình thành điểm bản mới kết hợp bảo tồn không gian bản cũ theo hướng chỉnh trang, phát triển sinh kế và du lịch cộng đồng được kỳ vọng sẽ tạo chuyển biến căn bản về diện mạo nông thôn vùng cao, góp phần ổn định đời sống cho đồng bào dân tộc thiểu số.
Bên cạnh đó, với sự hỗ trợ của Tập đoàn Công nghiệp-Năng lượng quốc gia Việt Nam cùng các cơ quan trung ương, xã Thượng Trạch đã xây dựng và đưa vào sử dụng 30 căn nhà Đại đoàn kết cho các hộ đồng bào dân tộc thiểu số với kinh phí 1,5 tỷ đồng. Các căn nhà bảo đảm tiêu chí “3 cứng” (nền cứng, tường cứng, mái cứng), giúp đồng bào sinh sống ổn định và an toàn.
Theo lãnh đạo xã, trong chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát, đến nay địa phương đã hoàn thành 125/165 căn, số còn lại đang tiếp tục triển khai.
Nước sinh hoạt cũng là vấn đề rất đáng quan tâm. Lâu nay, đồng bào dân tộc thiểu số vùng biên giới này có thói quen sử dụng nước khe suối, mùa mưa thì nước đục, mùa khô thì thiếu nước do suối khô cạn. Ủy ban nhân dân xã đã xây dựng công trình cấp nước tập trung để bảo đảm công suất và chất lượng nước.
Xã huy động và lồng ghép các nguồn vốn, lựa chọn nguồn nước và vị trí là trung tâm các bản để xây dựng công trình nước sạch. Đến nay, Ủy ban nhân dân xã đang vận hành hiệu quả 3 hệ thống cấp nước tập trung tại bản Tuộc, bản Ban và bản Bụt; trong đó, công trình cấp nước sinh hoạt tập trung bản Ban do Tổng công ty cấp nước Sài Gòn tài trợ nguồn vốn xây dựng vừa hoàn thành đưa vào sử dụng.
Ông Đinh Chương ở bản Ban cho biết, trước đây dân bản thường xuyên thiếu nước sinh hoạt, trong mùa hè phải đi hơn 5 km để gùi nước về dùng. Được chính quyền địa phương và doanh nghiệp quan tâm đầu tư xây dựng công trình nước, hiện nay 25 hộ dân trong bản được sử dụng nguồn nước hợp vệ sinh nên rất yên tâm.
Để giúp xã biên giới Thượng Trạch giải quyết những khó khăn sau khi thành lập, vừa qua, Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị đã giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì phối hợp các đơn vị liên quan rà soát, hoàn thiện phương án đầu tư các công trình nước sạch phù hợp cho từng khu vực; kiểm tra, đánh giá chất lượng nguồn nước và đề xuất công nghệ xử lý phù hợp trước khi triển khai.
Bên cạnh đó, các ngành, đơn vị phối hợp địa phương nghiên cứu nâng cấp hệ thống cấp nước tại các bản; rà soát phương án lắp đặt hệ thống điện mặt trời, bể chứa và thiết bị lọc nước giúp người dân khắc phục khó khăn về nước sinh hoạt.
Hiện xã có 6 bản chưa có điện lưới quốc gia, vì thế, Ủy ban nhân dân tỉnh giao các Sở Tài chính, Công thương cân đối, tham mưu nguồn vốn, lập dự án cấp điện cho các khu vực chưa có điện lưới, bảo đảm đồng bộ với phương án cấp nước sinh hoạt để cải thiện đời sống cho đồng bào vùng biên giới.
Với sự hỗ trợ tích cực của Đảng bộ và chính quyền Thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Quảng Trị và các đơn vị, tổ chức, đồng bào dân tộc thiểu số ở Thượng Trạch sẽ được an cư trong những ngôi nhà mới. Cùng với đó, cuộc sống của người dân từng bước được cải thiện để không ai bị bỏ lại phía sau trong hành trình đổi mới của quê hương, đất nước.
